Julie Andrews
![]() Julie Andrews (2013) | |
Imię i nazwisko |
Julia Elizabeth Wells |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
1 października 1935 |
Zawód | |
Współmałżonek |
Tony Walton |
Lata aktywności |
od 1945 |
Odznaczenia | |
![]() |
Julie Andrews (właśc. Julia Elizabeth Wells; ur. 1 października 1935 w Walton-on-Thames[1]) – angielska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna, piosenkarka oraz autorka książek. Najlepiej znana z ról w filmach Mary Poppins (1964) i Dźwięki muzyki (1965).
Odznaczona Orderem Imperium Brytyjskiego II klasy (DBE), co uprawnia ją do tytułu Damy.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Jest córką nauczyciela snycerstwa Edwarda C. „Teda” Wellsa i nauczycielki gry na fortepianie Barbary Morris. W 1939 matka ponownie wyszła za mąż za piosenkarza Teda Andrewsa (zm. 1966), pracującego dla programów rozrywkowych The Dazzle Company.
W wieku czternastu lat użyczyła swojego głosu Księżniczce Zeili w angielskiej wersji językowej włoskiego filmu animowanego Róża z Bagdadu (La Rosa di Bagdad, 1949). Mając 19 lat zadebiutowała na scenie broadwayowskiej w Bernard B. Jacobs Theatre w roli Polly w musicalu Przyjaciel (The Boy Friend) i grała od 30 września 1954 do 26 listopada 1955. Występowała następnie w broadwayowskich musicalach: My Fair Lady jako Eliza Doolittle (1956–1962), Camelot jako Guenevere (1960–1963) i Victor / Victoria jako Victoria Grant (1995–1997).
Na małym ekranie pojawiła się po raz pierwszy w baśni muzycznej CBS Przeprawa gwiezdnego jubileuszu (Ford Star Jubilee, 1956) z Judy Garland oraz w roli tytułowej bohaterki telewizyjnego musicalu CBS Kopciuszek (Cinderella, 1957), za którą była nominowana do nagrody Emmy.
Jej tytułowa debiutancka kreacja guwernantki z magicznymi zdolnościami opiekującej się dwójką dzieci zamożnego bankiera w kinowej komedii muzycznej fantasy Mary Poppins (1964) została uhonorowana nagrodami – Oscarem, Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA), Złotym Globem i Złotym Laurem. Kolejne dwie role nominowane do nagrody Oscara to postać opuszczającej klasztor Marii, która zostaje nianią siedmiorga dzieci autokratycznego wdowca kapitana von Trappa, który wprowadził w swoim domu surowe zasady wykluczające obecność muzyki i radości w biograficznym dramacie muzycznym Dźwięki muzyki (Sound of Music, 1965) oraz rola śpiewaczki Victorii Grant, która w przebraniu za księcia Victora Grezhinskiego staje się gwiazdorem-transwestytą w komedii muzycznej Blake’a Edwardsa Victor/Victoria. Na planie dramatu Duet na jeden instrument (Duet for One, 1986) spotkała się z Rupertem Everettem.
Pomimo iż w 1997, z powodu nieudanej operacji krtani, straciła swój niepowtarzalny, krystalicznie czysty czterooktawowy głos, to jednak w 2004 zdecydowała się zaśpiewać w filmie Pamiętnik księżniczki 2: Królewskie zaręczyny piosenkę Your Crowning Glory. Zaś w lipcu 2008 w amfiteatrze Hollywood Bowl miał miejsce koncert pt. Gift Of Music z jej udziałem.
Została odznaczona Orderem Imperium Brytyjskiego II klasy (DBE), co uprawnia ją do tytułu Damy[2].
Powróciła na ekran w roli księżnej Clarisse Renaldi, babci tytułowej bohaterki w disneyowskiej adaptacji książki Meg Cabot Pamiętnik księżniczki (Princess Diaries, 2001) z Anne Hathaway i jej sequelu Pamiętnik księżniczki 2: Królewskie zaręczyny (The Princess Diaries 2 – Royal Engagement, 2004). Użyczyła swojego głosu królowej Lilian w superprodukcji Shrek 2 (2004).
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Była żoną projektanta kostiumów Tony’ego Waltona (od 10 maja 1959 do 1967), z którym ma córkę Emmę Walton Hamilton (ur. 27 listopada 1962). 12 listopada 1969 wyszła ponownie za mąż za reżysera Blake’a Edwardsa. Jest macochą jego syna Geoffreya i córki Jennifer. Jest matką adopcyjną Amy (Amelii) Edwards (ur. 1974) i Joanny Lynn Edwards (ur. 1975).
Filmografia
[edytuj | edytuj kod]Rok | Tytuł filmu | Postać | dodatkowe informacje |
---|---|---|---|
1952 | Róża Bagdadu (La Rosa di Bagdad) | księżniczka Zeila | głos (brytyjski dubbing), produkcja włoska |
1964 | Mary Poppins | Mary Poppins | Najlepsza aktorka |
Amerykanizacja Emily | Emily Barham | ||
1965 | Dźwięki muzyki | Maria | Złoty Glob |
1966 | Rozdarta kurtyna (Torn Curtain) | Dr Sarah Louise Sherman | reżyser: Alfred Hitchcock, partneruje Paul Newman |
Hawaje (Hawaii) | Jerusha Bromley | ||
1967 | Na wskroś nowoczesna Millie (Thoroughly Modern Millie) | Millie Dillmount | |
1968 | Gwiazda (Star!) | Gertruda Lawrence | |
1970 | Urocza Lili (Darling Lili) | Lili Smith | |
1974 | Nasienie tamaryndowca (The Tamarind Seed) | Judith Farrow | partneruje Omar Sharif |
1979 | Dziesiątka | Samantha Taylor | |
1980 | Słodki zakład (Little Miss Marker) | Amanda | |
1981 | S.O.B | Sally Miles | |
1983 | Victor/Victoria | Victor Grant / hr. Victor Grezhinski | Nominowana do Oscara |
Ślad Różowej Pantery (Trail of the Pink Panther) | pokojówka | ||
1983 | Mężczyzna, który kochał kobiety (The Man Who Loved Women) | Marianna | |
1986 | Takie jest życie (That’s Life!) | Gillian Fairchild | |
Duet na jeden instrument (Duet for One) | Stephanie Anderson | ||
1991 | A Fine Romance | Pani Pamela Piquet | Cin cin amerykański tytuł |
2000 | Związki rodzinne (Relative Values) | Felicity Marshwood | |
2001 | Pamiętnik księżniczki (The Princess Diaries) | królowa Genowii Clarissa Renaldi | adaptacja popularnego cyklu dla nastolatek Meg Cabot |
2003 | Gwiazdka Eloizy (Eloise at Christmastime) | Nanny (niania Eloizy) | |
2004 | Shrek 2 | Królowa Lillian | głos |
Pamiętnik księżniczki 2: Królewskie zaręczyny | Królowa Genovii Clarissa Renaldi | ||
2007 | Shrek Trzeci | Królowa Lillian | |
Zaczarowana (Enchanted) | Narrator | głos | |
2010 | Shrek Forever (Shrek Goes Fourth) | Królowa Lillian | głos |
2018 | Aquaman | Karathen | głos |
1954 | The Boy Friend | Polly | amerykański debiut Andrews |
1956 | My Fair Lady | Eliza Doolittle | nominowana do Nagrody Tony |
1961 | Camelot | królowa Ginewra | nominowana do Nagrody Tony |
1993 | Putting It Together | Amy | |
1995 | Victor/Victoria | Victor/Victoria |
Nagrody
[edytuj | edytuj kod]- Nagroda Akademii Filmowej Najlepsza aktorka pierwszoplanowa: 1965 Mary Poppins
- Złoty Glob
- Najlepsza aktorka w filmie komediowym lub musicalu: 1983 Victor/Victoria
- 1966 Dźwięki muzyki
- 1965 Mary Poppins
- 1967-1968 Henrietta Award
- Nagroda BAFTA Najbardziej obiecująca debiutantka: 1965 Mary Poppins
- Nagroda Grammy Najlepszy album dla dzieci: 1965 Mary Poppins
- Nagroda Gildii Aktorów Ekranowych 2007 Za całokształt twórczości
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ William Ruhlmann: Julie Andrews Biography. allmusic.com. [dostęp 2016-07-06]. (ang.).
- ↑ Queen honours movie Dames. news.bbc.co.uk. [dostęp 2016-10-01]. (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Julie Andrews w bazie IMDb (ang.)
- Julie Andrews w bazie Filmweb
- Julie Andrews w bazie Notable Names Database (ang.)
- ISNI: 0000000368537325, 0000000107857056
- VIAF: 90664199, 121850122
- LCCN: n50023954, no98086418
- GND: 118992406
- NDL: 00431527
- LIBRIS: mkz25qr553zmrp4
- BnF: 121075627
- SUDOC: 029451140
- NLA: 35006939
- NKC: ola2002145113
- BNE: XX1167767
- NTA: 070535000
- BIBSYS: 97010770
- CiNii: DA11664964
- Open Library: OL3309348A
- PLWABN: 9810576381905606
- NUKAT: n2011040302
- J9U: 987007463166705171
- PTBNP: 252996
- CANTIC: a10040419
- LNB: 000066833
- CONOR: 193045347
- ΕΒΕ: 200213
- BLBNB: 000548376
- KRNLK: KAC201843512
- Brytyjskie aktorki filmowe
- Brytyjskie wokalistki
- Brytyjscy twórcy literatury dziecięcej i młodzieżowej
- Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Republiki Austrii
- Odznaczeni Orderem Imperium Brytyjskiego
- Laureaci Nagrody Gildii Aktorów Ekranowych za całokształt twórczości
- Laureaci Nagrody Grammy
- Laureaci nagród BAFTA
- Laureaci Kennedy Center Honors
- Laureaci Nagrody David di Donatello
- Laureatki Oscara dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej
- Laureatki Złotego Globu dla najlepszej aktorki w filmie komediowym lub musicalu
- Urodzeni w 1935
- Brytyjskie aktorki głosowe
- Brytyjskie aktorki telewizyjne