Zofia Romanowa
![]() Zofia Romanowa – portret I. Riepina | |
![]() | |
Regentka Rosji | |
Okres | |
---|---|
W imieniu | |
Dane biograficzne | |
Dynastia | |
Data urodzenia |
17 września (27) 1657 |
Data śmierci | |
Ojciec | |
Matka | |
Zofia Aleksiejewna Romanowa, ros. Софья Алексеевна Романова (ur. 17 września?/27 września 1657, zm. 3 lipca?/14 lipca 1704)[1] – regentka (w latach 1682–1689) i siostra carów Iwana V Romanowa i Piotra I Wielkiego, córka cara Aleksego I Romanowa (1645 – 1676) i jego pierwszej żony Marii Miłosławskiej.
Przyczyny regencji
[edytuj | edytuj kod]Po śmierci cara Fiodora III, w wyniku sporów i krwawych porachunków pomiędzy strzelcami carskimi i bojarami, ogłoszono równolegle carami dwóch braci zmarłego: 15-letniego Iwana i 10-letniego Piotra, zresztą z różnych małżeństw, i przydano im za regentkę ich 25-letnią siostrę, Zofię. Faktycznie rezolutna Zofia sprawowała niepodzielnie władzę przez 7 lat, gdyż Iwan był niesprawny umysłowo, zaś Piotr zbyt młody.
Pokój Grzymułtowskiego
[edytuj | edytuj kod]W 1684 r. Zofia potwierdziła zawarty wcześniej traktat pokojowy ze Szwecją, a w 1686 r. zawarty został w Moskwie traktat pokojowy z Rzeczpospolita Obojga Narodów, zwany od nazwiska sygnatariusza traktatem Grzymułtowskiego (na czele polskiego poselstwa stał wojewoda poznański Krzysztof Grzymułtowski). Traktat utrwalił warunki rozejmu andruszowskiego i stanowił pakt obronny obu państw przeciwko Turcji. Przez cały XVII wiek trwały wyprawy odkrywcze rosyjskich podróżników, naukowców i pionierskich osadników w głąb Azji na wschód od Uralu.
Traktat z Chinami
[edytuj | edytuj kod]W pierwszej połowie XVII w. Rosjanie skolonizowali już prawie całą Azję na północ od Mongolii i rzeki Amur, z wyjątkiem Półwyspu Kamczackiego. Jednak w 1689 r. Rosja zawarła wymuszony traktat nerczyński z Chinami, w którym, w zamian za przywileje handlowe, odstąpiła Chinom Kraj Nadamurski, tj. pas terytorium na północ od Amuru. Głównymi eksploatowanymi ówcześnie bogactwami Syberii były futra i skóry zwierzęce oraz drewno, stanowiące podstawowy, właściwie jedyny, materiał budowlany.
Gospodarka
[edytuj | edytuj kod]W XVII w. Rosja poczyniła też pewne postępy w rozwoju swej gospodarki, w miastach powstały liczne manufaktury, rozwijał się handel zagraniczny. Głównymi towarami eksportowymi były: futra syberyjskie, zboże, sól, ryby, kawior, len, olej konopny i drewno, spławiane wielkimi rzekami. Znaczną przeszkodą w kontaktach zagranicznych był brak dostępu Rosji do Bałtyku i Morza Czarnego.
Plany przejęcia władzy
[edytuj | edytuj kod]Zofia, wraz ze swym głównym doradcą księciem Wasylem Golicynem, zamierzała przejąć również formalnie władzę carską, spisek jednakże się nie udał i Zofia została zesłana do Klasztoru Nowodziewiczego, gdzie przyjęła imię Zuzanna[2]. Pełną władzę w Rosji, jako jedyny car, przejął wtedy Piotr I (1689-1725).
Genealogia
[edytuj | edytuj kod]Michał I Romanow ur. 12/22 VII 1596 zm. 13/23 VII 1645 |
Eudoksja Strieszniewa ur. 1608 zm. 18/28 VIII 1645 |
Ilja Daniłowicz Miłosławski ur. 1594 zm. 1668 |
Katarzyna Fiodorowna Narbekowa ur. ? zm. ? | ||||||||||
Aleksy I Michajłowicz Romanow ur. 19/29 III 1629 zm. 29 I / 8 II 1676 |
Maria Iljiniczna Miłosławska ur. 1/11 IV 1626 zm. 3/13 III 1669 |
||||||||||||
Zofia ur. 17/27 IX 1657 zm. 3/14 VII 1704 |
|||||||||
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ W. Durasow: Rodosłownaja kniga Wsierossijskawo dworjaństwa, Cz.1, Petersburg, 1906, s. 37. dlib.rsl.ru. [dostęp 2015-04-14]. (ros.).
- ↑ Andrusiewicz 2014 ↓, s. 156.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Andrzej Andrusiewicz: Romanowowie. Imperium i familia. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 2014. ISBN 978-83-08-05394-2.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Genealogia Romanowów. [dostęp 2015-04-14]. (ang.).