Pawieł Czerenkow
![]() | |
Państwo działania | |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | |
Data i miejsce śmierci | |
profesor | |
Specjalność: fizyka | |
Alma Mater | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() | |
Nagrody | |
Pawieł Aleksiejewicz Czerenkow (ros. Павел Алексеевич Черенков; ur. 15 lipca?/28 lipca 1904 w miejscowości Nowaja Czigła koło Woroneża, zm. 6 stycznia 1990[1] w Moskwie) – rosyjski fizyk, noblista, Bohater Pracy Socjalistycznej (1984).
Od 1930 roku był pracownikiem Instytutu Fizyki Akademii Nauk ZSRR, a od 1953 roku jako profesor fizyki eksperymentalnej[2] Instytutu Inżynieryjno-Fizycznego w Moskwie ; od 1951 członek Akademii Nauk ZSRR.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]W 1935 został starszym pracownikiem naukowym Instytutu Fizyki im. Lebiediewa w Moskwie, w 1936 obronił pracę kandydacką, w latach 1941–1943 pracował w Kazaniu, dokąd ewakuowano instytut, 1944–1947 był sekretarzem naukowym Instytutu Fizyki, w 1946 został przyjęty do WKP(b). W 1940 otrzymał tytuł doktora, a w 1953 profesora, w latach 1959–1988 kierował laboratorium Instytutu, w 1970 został członkiem rzeczywistym (akademikiem) Akademii Nauk ZSRR[3].
Badając luminescencję roztworów soli uranu pod działaniem promieni gamma odkrył w roku 1934 promieniowanie, nazwane później promieniowaniem Czerenkowa (jego naturę opisali w roku 1937 Ilja Frank i Igor Tamm). Czerenkow pracował wówczas pod kierownictwem Siergieja Wawiłowa, dlatego w Rosji promieniowanie określane jest często mianem Czerenkowa-Wawiłowa[4]. W roku 1958 otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki (wraz z I. Frankiem i I. Tammem)[5]. Był również laureatem m.in. Nagrody Stalinowskiej (dwukrotnie, w 1946 i 1951) oraz Nagrody Państwowej ZSRR (1977).
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Czerenkow Pawieł A., [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2022-09-16] .
- ↑ Piotr Amsterdamski , Bolesław Orłowski , Małgorzata Yamazaki , Słownik uczonych, Warszawa: Horyzont, 2002, s. 134, ISBN 83-7311-430-0, OCLC 52743550 [dostęp 2022-02-18] .
- ↑ Герой Социалистического Труда Черенков Павел Алексеевич :: Герои страны [online], www.warheroes.ru [dostęp 2017-11-25] .
- ↑ Milena Ratajczak: Kosmos. Teleskopy czerenkowskie. T. 59. Poznań: Amermedia Sp. z o.o., 2012, s. 15. ISBN 978-83-252-1912-3.
- ↑ Pavel A. Cherenkov - Facts. [w:] The Nobel Prize in Physics 1958 > Pavel A. Cherenkov, Il´ja M. Frank, Igor Y. Tamm [on-line]. Nobel Media AB. [dostęp 2014-02-22]. (ang.)., Biographical, Nobel Lecture, December 11, 1958, Radiation of Particles Moving at a Velocity Exceeding That of Light, and Some of the Possibilities for Their Use in Experimental Physics
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Bohaterowie Pracy Socjalistycznej
- Członkowie Rosyjskiej Akademii Nauk
- Laureaci Nagrody Państwowej ZSRR
- Laureaci Nagrody Stalinowskiej
- Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy
- Odznaczeni Orderem Lenina
- Odznaczeni Orderem „Znak Honoru”
- Rosyjscy nobliści – fizyka
- Rosyjscy fizycy XX wieku
- Urodzeni w 1904
- Zmarli w 1990
- Pochowani na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie