Банавентура
Банавентура | |
---|---|
лац.: Bonaventura | |
![]() | |
Дата нараджэння | 1221[1] |
Месца нараджэння | |
Дата смерці | 15 ліпеня 1274[3] |
Месца смерці | |
У ліку | святы |
Дзень памяці | 15 ліпеня[5] |
Альма-матар | |
![]() |
Банавенту́ра (лац.: Bonaventura, сапраўднае імя Джавані дэ Фіданца, італ.: Giovanni di Fidanza, лац.: Ioannes Fidanza; 1221, Баньярэджа, Лацыа, Папская дзяржава — 15 ліпеня 1274, Ліён, Францыя) — сярэдневяковы тэолаг, францысканскі схаласт, генерал францысканскага ордэна, кардынал (з 1273), называецца серафіцкім доктарам (Doctor Seraphicus). Каталіцкай царквой прылічаны да ліку святых (1482 год) і да дактароў касцёла (1587).
Біяграфія
[правіць | правіць зыходнік]Банавентура, ён жа Джавані дэ Фіданца, нарадзіўся прыкладна ў 1221 годзе ў Баньярэджа, недалёка ад Вітэрба, які тады быў часткай Папскай дзяржавы. Пра яго дзяцінства амаль нічога не вядома, акрамя імёнаў яго бацькоў, Джавані дэ Фіданца і Марыі дэ Рытэлі[6][7]. Паводле легенды, Джавані нарадзіўся вельмі слабым дзіцем, і маці, баючыся за яго жыццё, прынесла зарок, што калі ён выздаравее, то яна прысвеціць свайго сына на службу Богу. Немаўля прынеслі да святога Францішка з Асізі, які ў натхненні сказаў: «О, шчаслівы лёс!» (лац.: O buona ventura!). Гэта выратаванне ад смерці па малітвах Францішска Асізскага стала асноўнай матывацыяй для напісання потым яго біяграфіі Банавентурам[8].
У 1243 годзе ўступіў у Ордэн святога Францішка, прыняўшы імя Банавентура. Вывучаў філасофію і тэалогію ў Парыжскім універсітэце, дзе стаў доктарам тэалогіі. Пасля ўзначаліў францысканскую кафедру. Будучы генералам Ордэна Меншых Братоў, кіраваў ім мудра і разважліва. Праз пэўны час быў прызначаны генералам ордэну, сёмым у гісторыі. Разумеючы, што ўсе браты не могуць дакладна пераймаць прыклад Св. Францішка, Банавентура адаптаваў манаскі ідэал да рэальнага жыцця і дзейнасці братоў, якія займаліся рознымі формамі апостальства, зрабіўшы пры гэтым прынцыповы націск на адукацыйную і навуковую дзейнасць. Дзякуючы гэтаму многія францысканцы ўзначалілі ўніверсітэцкія кафедры, а Ордэн даў свету значную колькасць навукоўцаў. Кіраваў францысканцамі на працягу сямнаццаці гадоў настолькі паспяхова, што яго пачалі называць другім заснавальнікам супольнасці.
У 1273 быў названы кардыналам і біскупам Альбана. Стаўшы кардыналам, быў выкліканы ў Рым, дзе на даручэнне Папы заняўся падрыхтоўкай Другога Ліёнскага сабору, і памёр за некалькі дзён да яго заканчэння 15 ліпеня 1274 года.
Напісаў шмат прац па філасофіі і тэалогіі. Акрамя гэтага, апрацаваў і напісаў два творы, у якіх апісвае жыццё Св. Францішка. Банавентура разам з Тамашам Аквінскім з'яўляецца адным з галоўных прадстаўнікоў схаластыкі.
Святому Банавентуры нададзены тытул Doctor seraphicus — Серафімскі доктар.
Шанаванне
[правіць | правіць зыходнік]Быў кананізаваны ў 1484 годзе Папам Сікстам IV. Успамін 15 ліпеня. Ён лічыцца апекуном тэолагаў, працаўнікоў і грузчыкаў.
Працы
[правіць | правіць зыходнік]- Commentaria in IV libros Sententiarum («Каментарыі на 4 кнігі Сентэнцый»).
- Itinerarium mentis in Deum («Праводнік душы да Бога»).
- Reductio artium in theologiam («Аб звядзенні навук да багаслоўя»).
- Breviloquium («Кароткае чытанне»).
- Soliloquium de quatuor mentalibuserciseitiis («Маналог аб чатырох духоўных практыкаваннях»).
- Lignum vitae («Дрэвы жыцця»).
- De Triplici via («Патройны шлях»).
Зноскі
- ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #118513176 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 16 кастрычніка 2015.
- ↑ а б Catalog of the German National Library Праверана 23 красавіка 2024.
- ↑ BeWeB Праверана 13 лютага 2021.
- ↑ Бонавентура // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969. Праверана 28 верасня 2015.
- ↑ Calendarium Romanum: Ex decreto Sacrosancti Œcumenici Concilii Vaticani II instauratum auctoritate Pauli PP. VI promulgatum. Editio typica — Civitas Vaticana: Typis Polyglottis Vaticanis, 1969. — С. 28.
- ↑ «St. Bonaventure». Catholic Encyclopedia. New York: Robert Appleton Company. 1913.
- ↑ Hammond, Jay M. (2003). "Bonaventure, St.". In Marthaler, Bernard L. (рэд.). New Catholic Encyclopedia. Vol. Volume 2 (2nd. ed.). Detroit: Thomson/Gale in association with the Catholic University of America. p. 479. ISBN 0-7876-4006-9.
{{cite book}}
:|volume=
мае залішні тэкст (даведка) - ↑ Bonaventure (1904). The Life of Saint Francis. London: J. M. Dent and Co. p. prol. 3.
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Святы Банавентура, біскуп і доктар Касцёла, catholic.by
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік]На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Банавентура
- Нарадзіліся ў 1221 годзе
- Нарадзіліся ў правінцыі Вітэрба
- Памерлі 15 ліпеня
- Памерлі ў 1274 годзе
- Памерлі ў Ліёне
- Выпускнікі Парыжскага ўніверсітэта
- Асобы
- Святыя паводле алфавіта
- Каталіцкія святыя
- Філосафы Францыі
- Філосафы Італіі
- Кардыналы Італіі
- Філосафы XIII стагоддзя
- Дактары Касцёла
- Персанажы «Боскай камедыі»
- Хрысціянскія святыя XIII стагоддзя
- Кананізаваныя ў XV стагоддзі
- Алхімікі
- Багасловы паводле алфавіта
- Філосафы паводле алфавіта
- Святыя францысканцы
- Францысканцы Італіі
- Генеральныя міністры Ордэна францысканцаў
- Кардыналы Грыгорыя X