Gal futbolu
![]() 2005'te İrlanda'da oynanan bir Gal futbolu maçı | |
Birlik | GAA |
---|---|
İlk oynanış | 1885 |
Kulüpler | 2.500+ |
Özellikleri | |
Temas | Sınırlı |
Takım üyeleri | 15 |
Kategori | Takım sporu Top sporu |
Ekipman | Top |
Alan | Saha |
Olimpiyatlar | Hayır |
Gal futbolu, Hurling'le beraber İrlanda'nın millî sporlarından biridir.Hem erkekler hem de kadınlar tarafından oynanan, sertlik ve hız açısından futbol ile ragbi arası bir oyundur. On beşer oyuncudan oluşan 2 takımdan oluşur. Takımların 15 kişiye kadar yedek oyuncu bulundurma hakları vardır. Fakat maç esnasında sadece 5 oyuncu değiştirebilirler.[1][2] Gal futbolunun kökleri çok eskilere gider. Ama ilk kez bir sisteme oturtulması 1885 yılına denk gelir. Kısmen, İrlanda'nın "İngiliz" oyunları olan futbol ve ragbiyi reddetmesinden doğmuştur. Erkeklerin şehir takımlarının final karşılaşmaları televizyon'dan canlı verilir ve 80.000'e kadar izleyici çeker.[3] Gal Atletik Birliği (GAA), 1884'te kurulmuştur. Temel işi Gal futbolu ve Hurling'tir. Oyunda kullanılan top görüntü olarak voleybol topuna benzese de yapılış tarzı ve bazı kullanılan maddeler farklıdır.
Oynanışı ve kuralları
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/94/Gaelic_football_ball.jpg)
Oyunda amaç, topu rakibin "H" şeklindeki kalesinin direkleri altından ya da üstünden geçirmektir. Oyuncular, elleri ya da ayaklarıyla pas verebilir. Topu elinde tutan oyuncu, sektirmeden ya da topu kendi eline doğru ayağıyla vurmayan 4 adımdan fazla atamaz.
Topu rakip kale direğinin üstünden geçirmek 1 puan değerindedir. Topu ağlara göndermek ise gol demektir ve 3 puan değerindedir. 2 parça hâlinde kaydedilir.
Oyun hakemin topu orta noktada iki rakip orta saha oyuncusuna atışıyla başlar. Golün ardından kaleci kale alanının köşesinden yapacağı kale vuruşuyla oyunu tekrar başlanır. Eğer top savunma oyuncusundan çıkarsa hücum oyuncusu 45 metre çizgisinin en yakın noktasından topu tekrar oyuna sokar.
Oyun alanı
[değiştir | kaynağı değiştir]Oyun alanı ve kaleler hurling oyunundaki gibidir. Fakat hurlingte kullanılan bazı saha çizgileri Gal futbolu karşılaşmalarında kapatılır. Geleneksel olarak oyun sadece çim sahada oynanır. Ama 20. yüzyılın 2. yarısında yapay sahalar kullanılmaya başlanmış ve bugün oldukça yaygın hâle gelmiştir.
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- Jack Mahon (2001). A History of Gaelic Football Dublin: Gill & Macmillan. ISBN 0-7171-3279-X
Dipnotlar
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Plenty to give out about for the Dubs". 30 Haziran 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008.
- ^ "The odd couple: Soccer and GAA remain bitter enemies". 26 Kasım 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2008.
- ^ "The Social Significance of Sport" (PDF). 6 Ekim 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Kasım 2008.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]- Kurallar* Resmi GAA sitesi10 Nisan 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.