Bering Denizi
Bering Denizi | |
---|---|
![]() | |
Havza | |
Ülke(ler) | ABD, Rusya |
Konum | Sibirya, Alaska |
Koordinatlar | 58°K 178°B / 58°K 178°B |
Genel bilgiler | |
Tür | Deniz |
Bağladığı sular | Büyük Okyanus→ ←Arktik Okyanusu |
Yüzölçümü | 2.000.000 km2 (770.000 sq mi) |
Wikimedia Commons | |
![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0a/Bering_Sea_Location.png/280px-Bering_Sea_Location.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e6/LA2-Bering-Sea.png/280px-LA2-Bering-Sea.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5a/Chukchi_Sea_map.png/280px-Chukchi_Sea_map.png)
Bering veya İmarpik Denizi, Kuzey Büyük Okyanus'undan, Alaska Yarımadası ve Aleut Adaları'nın ayırdığı büyük su kütlesi. İki milyon km² yüzölçümüne sahiptir. Doğusunda ve kuzeydoğusunda Alaska, batısında Sibirya ve Kamçatka Yarımadası, güneyinde Alaska Yarımadası ve Aleut Adaları ile çevrilidir. Kuzeyindeki Bering Boğazı vasıtasıyla, Arktik Okyanusu'ndaki Çukçi Denizi'nden ayrılır. İsmini, kâşifi Danimarkalı seyrüseferci Vitus Bering'den almıştır.
Bering denizi ekosistem kaynaklarını "Donut Hole" de uluslararası sularda olduğu kadar ABD ve Rusya'nın yetki nüfusunu da ihtiva eder. Birbirini etkileyen akımlar arasında Buz denizi ve hava, dinç, kuvvetli, enerjik ve üretici ekosistem yaratır.
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]Geçen Buzul Çağı sürecinde deniz seviyesinin insan ve hayvanların yürüyerek Asya'dan Kuzey Amerika kıtasına yürüyerek geçebilecek kadar düşük olduğu düşünülür (şimdiki Bering Boğazı'ndan). Bu genelde Bering kara köprüsü olarak olarak referans edilir. Ve bazı bilim adamlarınca Amerika kıtasına ilk insan girişi olduğuna inanılır.
Bering Denizi'nde "Kula Plate" (eski Okyanus levhası) nin küçük bir kısmı vardır. Kula Plate Triassik dönemde eski bir tektonik levhadır. Alaska'nın altında kalan bir parçayı anlatmak için kullanılır.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a7/Choris%2C_Saint_Paul.jpg/280px-Choris%2C_Saint_Paul.jpg)
Coğrafya
[değiştir | kaynağı değiştir]Bering Denizi'nin adaları
[değiştir | kaynağı değiştir]- Pribilof adaları.
- Komandorski adaları, Bering adasını içerir.
- St. Lawrence Adası.
- Diomede adaları.
- Kral adası.
- St. Matthews adaları.
- Karaginsky adası.
Bering Denizi bölgeleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Bering Denizi 16 deniz altı kanyonu içerir. Zhenchung dünyanın en geniş deniz altı kanyonudur.
Eko sistem
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/99/LA2-Bering-Sea-UTM-zones.png/280px-LA2-Bering-Sea-UTM-zones.png)
Bering Denizi'nde resif açıklığı ana verimliliğin hakim sürücüsüdür. Bu bölge "yeşil kemer" olarak da bilinir.
Aleutin havzasındaki soğuk sudan besleyici kaynama yukarı kabarır ve resif suları ile karışır. Devamlı olarak fitoplankton üretimini temin etmek için.
İkinci verimlilik sürücüsü Bering Denizi'ndeki mevsimlik deniz buzuludur.
Buzulun mevsimsel erimesi daha az tuzlu suyun ortasına ve diğer resif bölgesine akımına sebep olur. Verimlilik buzula bağlı olarak tehlike altındadır. Çünkü Küresel Isınma Bering Denizi'nde buzul azalmasına sebep olmaktadır.
Bazı kanıtlar Bering Denizi ekosisteminde halihazırda büyük değişmeler olduğunu ortaya koymaktadır.
Biyolojik çeşitlilik
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dc/Noaa-walrus17.jpg/250px-Noaa-walrus17.jpg)
Bering Denizi dünyanın en vahşi yaşamına evdir. Bu deniz çok tehlikeye düşmüş balina türlerini besler. Bunlar, yay kafalı balina, mavi balina, yüzgeç balina, kuzey balinası, kambur balina, ispermeçet balinası olup dünyada en nadir olanlardır. En kuzeyde Doğru balina. Diğer memelileri de içerir. Mors, deniz aslanı, fok, katil balina, beyaz balina ve Kutup ayısı.
Bering Denizi dünya deniz kuşları için çok önemlidir. Bering Deniz Bölgesi, 30 tür deniz kuşu,yaklaşık 20 milyon kendine özgü yavrulama içerir.
Deniz kuşu türleri: Tufted puffin (Pelikan cinsi deniz kuşu), Kısa kuyruklu Albatroslar, Spectacled eider (geniş deniz ördeği) ve kırmızı bacaklı kitiwake (martı türü deniz kuşu)ler. Bunların çoğu bu alanda tektir.
Bering Denizi balıkçılığı
[değiştir | kaynağı değiştir]Ticari balıkçılık Bering Denizi'nde büyük bir iştir. Dünyadaki bazı deniz ürünleri şirketleri Bering Denizi'ndeki balık ve kabuklu deniz ürünlerine bel bağlar. ABD tarafında ticari balıkçılık Bering Denizi'nden yılda yaklaşık 1 milyar dolar değerinde deniz ürünü elde eder. Rusya deniz balıkçılığında bu rakam yılda yaklaşık 600 milyon dolardır.