Tiberio
Tiberius | |
---|---|
Ikalawang Emperador ng Imperyo Romano | |
![]() Busto ni Emperador Tiberius | |
Paghahari | 18 Setyembre 14 CE – 16 Marso 37 CE |
Buong pangalan |
|
Kapanganakan | 16 Nobyembre 42 BCE |
Lugar ng kapanganakan | Roma |
Kamatayan | 16 Marso CE 37 (edad 77) |
Lugar ng kamatayan | Misenum |
Pinaglibingan | Mausoleum of Augustus, Rome |
Sinundan | Augustus, amain |
Kahalili | Caligula, dakilang pamangkin |
Konsorte kay | |
Supling |
|
Ama | Tiberius Claudius Nero |
Ina | Livia Drusilla |
Si Tiberio Julio César Augusto, na ipinanganak bilang Tiberio Claudio Nero (Nobyembre 16, 42 BC – Marso 16 AD 37), ang ikalawang Emperador ng Roma mula sa pagkamatay ni Augustus na unang emperador hanggang sa kanyang kamtayan noong 37. Si Tiberius ay isang Claudian sa kapanganakan at anak nina Tiberius Claudius Nero at Livia Drusilla. Ang kanyang ina ay hiwalay sa kanyang ama at muling nagpakasal kay Octavian Augustus noong 39 BC. Si Tiberius ay nagpakasal sa anak na babae ni Augustus na si Julia ang Nakatatanda at kalaunan ay inampon si Tiberio ni Augustus na siyang naging dahilan kung bakit siya ay naging isang Julian.
Siya ay isa sa mga magigiting at magagaling na heneral. Nasakop niya ang Pannonia, Dalmatia, Raetia, at pansamantala, mga ibang parte ng Germania.
Pagiging Emperador (14-37 CE)
[baguhin | baguhin ang wikitext]Maagang Pamumuno
[baguhin | baguhin ang wikitext]Nagpulong ang mga Senado noong Setyembre 18 upang maging bisa ang posisyong Princeps ni Tiberius upang lumaki ang kanyang kapangyarihan. Nakamit na niya ang administration at kapangyarihang pulitikal, ang kulang na lang na lang niya ay ang mga titulong Augustus, Pater Patriae, at Civic Crown o koronang sibiko. Tinanggi rin niyang tanggapin ang mga titulong ito dahil para sa kanya, hindi importante ang mga titulong ito kundi ang sariling bansa.
Ang Pag-angat at Pagbagsak ng Germanicus
[baguhin | baguhin ang wikitext]Nagkaroon agad ng problema ang bagong Pricep. Hindi nabigyan ng tamang bonus ang Lehiyong Romano sa Pannonia at Germania, na pang ako ni Augustus. Sa sandaling oras, malinaw na walang pakialam si Tiberius sa mga nangyayari. Si Germanicus at ang anak ni Tiberius na si Drusus Julius Caesar ay balak gumawa ng isang protesta upang bumalik ang pagkaayos ng dati nilang lehiyon. Gumawa siya ng protesta at sinabing ang lash at ng nakuha niya ay para sa kanyang bonus. Dahil sa mga pinanuluhan niyang mga protesta at digmaan, sila'y sumikat. Tilang tinamad na si Tiberius sa pamamahala kaya't binigyan niya ng kapangyarihan ang kanyang anak na si Drusus.
Mga Huling Taon
[baguhin | baguhin ang wikitext]Dahil sa naging relasyon nila ni Sejanus, at ang mga kaso o treason na inilaban sa kanya, nasira ang kanyang reputasyon at imahe. Sa pagbagsak ni Sejanus, bumalik ang pamamaraan ng pamamahala sa dating iginawa ni Augustus.
Ang Kanyang Kamatayan
[baguhin | baguhin ang wikitext]Namatay si Tiberius sa Misenum noong Marso 16, 37 AD, sa gulang na 77. Natuwa ang mga tao sa balitang tungkol sa kanyang pagkamatay, ngunit ng siya'y nabuhay, tumahimik ang lahat, at natuwa muli sa balitang pinatay siya nina Caligula at Macro sa pamamagitan ng pagtakip ng kanyang ilong at bibig hanggang hindi na makahinga.
- ↑ Tiberius' regal name has an equivalent English meaning of "Commander Tiberius Caesar, Son of the Divine Augustus, the Emperor".