ตราอาร์ม
(ดูรายละเอียดในนิยามของตรา)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/EUcoats.png/300px-EUcoats.png)
ตราอาร์ม (อังกฤษ: Coat of arms, เรียกอย่างเฉพาะเจาะจงว่า armorial achievement หรือ armorial bearings, เรียกอย่างย่อว่า arms) ในธรรมเนียมของทวีปยุโรป เป็นสัญลักษณ์ซึ่งออกแบบขึ้นสำหรับบุคคลหรือคณะบุคคล อันมีการดัดแปลงใช้ในหลายลักษณะ พัฒนามาจากตราประจำตัวของอัศวินในยุโรปสมัยโบราณเพื่อจำแนกพวกของตนออกจากพวกของศัตรู สามัญชนในยุโรปภาคพื้นทวีปอาจใช้ตราอาร์มเป็นสัญลักษณ์ได้เช่นกัน แต่เรียกชื่อชนิดตราต่างออกไปว่า Burgher arms
ในพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542 ของประเทศไทย ได้ให้นิยามของคำว่า "อาร์ม" ไว้ดังนี้
- "อาร์ม [อาม] น. เครื่องหมายมักเป็นรูปโล่ที่ภายในผูกเป็นลวดลาย ใช้เป็นสัญลักษณ์ของวงศ์ตระกูล สถาบันต่าง ๆ เป็นต้น, เรียกเต็มว่า ตราอาร์ม. (อ. arm)."
ตราอาร์มนั้นต่างจากตราประทับ (seal) และตราสัญลักษณ์ (emblem) ตรงที่มีการให้คำอธิบายอย่างเป็นทางการโดยมีศัพท์เฉพาะของตนเอง ซึ่งเรียกโดยรวมในภาษาอังกฤษว่า Blazon หรือเทียบเป็นภาษาไทยว่า นิยามของตรา
ในยุคคริสต์ศตวรรษที่ 21 ตราอาร์มได้มีการนำไปใช้กับสถาบันต่างๆ เช่นมหาวิทยาลัย ตราของแต่ละแห่งจะได้รับการคุ้มครองตามกฎหมายและปกป้องสิทธิการใช้งาน การใช้ตราดังว่ามานี้ยังรวมถึงการใช้เป็นเครื่องหมายราชการประจำชาติหลายประเทศ กล่าวอีกนัยหนึ่งคือใช้เป็น "ตราแผ่นดิน" นั่นเอง
ศิลปะในการออกแบบ การแสดงให้ปรากฏ การอธิบาย และการบันทึกตราอาร์ม เรียกว่า heraldry อันอาจแปลเป็นภาษาไทยตามสำนวนของ ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช ได้ว่า "มุทราศาสตร์"
ชนิดของตราอาร์ม
[แก้]ส่วนใหญ่แล้วตราอาร์มจะแบ่งอย่างกว้างๆ เป็นสองชนิด
- ตราอาร์มใหญ่ หรือ มหาลัญจกร (greater coat of arms) คือตราอาร์มที่ประกอบด้วยองค์ประกอบครบชุด เช่นมหาลัญจกรของสาธารณรัฐเซอร์เบีย (
)
- ตราอาร์มใหญ่ หรือ มหาลัญจกร (greater coat of arms) คือตราอาร์มที่ประกอบด้วยองค์ประกอบครบชุด เช่นมหาลัญจกรของสาธารณรัฐเซอร์เบีย (
- ตราอาร์มย่อ หรือ จุลลัญจกร (minor coat of arms) คือตราอาร์มที่ย่อจากองค์ประกอบครบของตราอาร์มใหญ่ เช่นจุลลัญจกรของสาธารณรัฐเซอร์เบีย (
)
- ตราอาร์มย่อ หรือ จุลลัญจกร (minor coat of arms) คือตราอาร์มที่ย่อจากองค์ประกอบครบของตราอาร์มใหญ่ เช่นจุลลัญจกรของสาธารณรัฐเซอร์เบีย (
ดูเพิ่ม
[แก้]แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- Free access เก็บถาวร 2012-02-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน to Burke's General Armory (incomplete, 1500 British surnames), Pimbley's Dictionary of Heraldry and Blason des familles d'Europe, Grand Armorial Universel (15,000 European surnames)
- Heraldry in the SCA
- Modar's Heraldry เก็บถาวร 2006-12-08 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
- A fairly recent (1995) English private coat of arms and letters patent/blazon
- Coat of Arms Visual Designer web-based software
- "Design a Coat of Arms". Victoria and Albert Museum. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2008-03-24. สืบค้นเมื่อ 2007-06-08.