Sari Essayah
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
21 lutego 1967 |
---|---|
Zawód, zajęcie |
polityk, sportowiec |
Stanowisko |
minister rolnictwa i leśnictwa (od 2023) |
Partia |
Sari Essayach (ur. 21 lutego 1967 w Haukivuori) – fińska lekkoatletka, specjalizująca się w chodzie sportowym, a także polityk, deputowana do Eduskunty, posłanka do Parlamentu Europejskiego VII kadencji, przewodnicząca Chrześcijańskich Demokratów, od 2023 minister rolnictwa i leśnictwa.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Ze strony ojca jest pochodzenia marokańskiego. W pierwszej połowie lat 90. należała do światowej czołówki w kobiecym chodzie sportowym. Na Uniwersjadzie 1989 w Duisburgu zajęła 3. miejsce na dystansie 5 kilometrów, dwa lata później na Uniwersjadzie 1991 w Sheffield wygrała zawody na 10 km[1]. Czterokrotnie brała udział w Mistrzostwach Świata w Lekkoatletyce, w 1987 była 19., w 1991 zdobyła brązowy medal, w 1993 zajęła pierwsze miejsce, a w ostatnim swoim występie w 1995 była 4. Złoty medal uzyskała także na Mistrzostwach Europy w Lekkoatletyce z 1994, odbywających się w Helsinkach. Dwukrotnie startowała w letnich igrzyskach olimpijskich. W Barcelonie (1992) była 4., w Atlancie (1996) zajęła 16. miejsce.
W 1995 ukończyła studia magisterskie na Uniwersytecie w Vaasie. Po zakończeniu kariery sportowej zaangażowała się w działalność polityczną. Z ramienia Chrześcijańskich Demokratów w 2003 została wybrana na deputowaną do fińskiego parlamentu – Eduskunty. Cztery lata później bez powodzenia ubiegała się o reelekcję. W wyborach europejskich w 2009 uzyskała mandat posłanki do Parlamentu Europejskiego[2]. W 2011 objęła patronat nad Mikołajem Dziadokiem, działaczem i więźniem politycznym z Białorusi[3][4].
Bez powodzenia kandydowała w wyborach prezydenckich w 2012, zajmując ostatnie miejsce z poparciem na poziomie 2,5%. W 2014 znalazła się poza Europarlamentem, w 2015 ponownie zdobyła natomiast mandat deputowanej w Eduskuncie[5]. W tym samym roku objęła kierownictwo Chrześcijańskich Demokratów. W 2019 i 2023 była wybierana na kolejne kadencje fińskiego parlamentu[6][7].
W czerwcu 2023 objęła urząd ministra rolnictwa i leśnictwa w rządzie Petteriego Orpa[8]. W 2024 ponownie ubiegała się o urząd prezydenta, w pierwszej turze wyborów otrzymując 1,5% głosów[9].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ World Student Games (Universiade – Women). gbrathletics.com. [dostęp 2015-04-19]. (ang.).
- ↑ Profil na stronie Parlamentu Europejskiego. [dostęp 2015-04-19].
- ↑ Мікалай Дзядок: «Усіх не перасаджаеце!». svaboda.org, 1 lutego 2012. [dostęp 2021-05-17]. (biał.).
- ↑ Prisoner’s Godparenthood: Sari Essayah adopts Mikolai Dziadok. spring96.org, 23 listopada 2011. [dostęp 2021-09-07]. (ang.).
- ↑ Eduskuntavaalit 2015: Koko maa – ehdokkaat. yle.fi. [dostęp 2015-04-19]. (fiń.).
- ↑ Eduskuntavaaleissa 2019 valitut kansanedustajat. eduskunta.fi, 15 kwietnia 2019. [dostęp 2021-10-09]. (fiń.).
- ↑ Parliamentary Elections 2023: Results: Whole country: Elected. vaalit.fi. [dostęp 2023-04-03]. (ang.).
- ↑ Pääministeri Orpon hallitus nimitettiin. valtioneuvosto.fi, 20 czerwca 2023. [dostęp 2023-06-20]. (fiń.).
- ↑ Sara Sairanen: Stubb ja Haavisto etenevät toiselle kierrokselle – tässä koko vaalitulos. is.fi, 29 stycznia 2024. [dostęp 2024-01-29]. (fiń.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Sari Essayah, [w:] tilastopaja.info [dostęp 2015-04-19] [zarchiwizowane z adresu 2013-08-01] (fiń.).
- Sari Essayah. World Athletics. [dostęp 2021-08-10]. (ang.).
- Nota biograficzna na stronie prywatnej. [dostęp 2015-04-19]. (fiń.).
- Fińscy chodziarze
- Fińscy olimpijczycy
- Lekkoatleci na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1992
- Lekkoatleci na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1996
- Medaliści Mistrzostw Świata w Lekkoatletyce 1991
- Medaliści Mistrzostw Świata w Lekkoatletyce 1993
- Medaliści Letniej Uniwersjady 1991
- Fińscy parlamentarzyści
- Fińscy posłowie do Parlamentu Europejskiego
- Fińscy ministrowie rolnictwa
- Politycy Chrześcijańskich Demokratów (Finlandia)
- Kandydaci na urząd prezydenta Finlandii
- Finowie pochodzenia marokańskiego
- Urodzeni w 1967