Partnerstwo dla Pokoju
Partnerstwo dla Pokoju (ang. Partnership for Peace) – program określający szczególny rodzaj stosunków łączących państwa członkowskie NATO z państwami aspirującymi do tego miana, a także mechanizm współpracy tychże państw w zakresie ładu, bezpieczeństwa oraz stabilizacji w Europie.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a5/NATO_PfP_Members.svg/400px-NATO_PfP_Members.svg.png)
Geneza
[edytuj | edytuj kod]Idea „Partnerstwa dla Pokoju” była odpowiedzią na zgłaszaną przez państwa Europy Środkowo-Wschodniej od 1990 r. gotowość wstąpienia do NATO. Zgłoszona została przez amerykańskiego sekretarza obrony Les Aspina podczas konferencji ministrów obrony państw członkowskich NATO w Travemünde w październiku 1993 r. jako propozycja podpisania przez NATO umowy o współpracy obronnej z państwami Europy Środkowo-Wschodniej. Była jednocześnie sygnałem dla Federacji Rosyjskiej (sprzeciwiającej się rozszerzeniu sojuszu), iż integracja kolejnych państw z Paktem Północnoatlantyckim jest realna. Oficjalny dokument zawierający zasady i warunki uczestnictwa w „Partnerstwie dla Pokoju” został przyjęty podczas szczytu w Brukseli 10 stycznia 1994. Zaproszenie do udziału w „Partnerstwie dla pokoju” wystosowano do wszystkich państw europejskich zainteresowanych współpracą z NATO. Do połowy 1995 r. w programie „Partnerstwo dla Pokoju” brało udział 25 państw europejskich.
Uczestnictwo w „Partnerstwie dla Pokoju”
[edytuj | edytuj kod]Uczestnictwo w „Partnerstwie dla Pokoju” nie było równoznaczne z gwarancjami bezpieczeństwa, jakich NATO udziela swym członkom w myśl art. 5 traktatu waszyngtońskiego. Nie stwarzało ono także formalnych przesłanek do przyjęcia do NATO, choć jak pokazuje przykład Polski, Czech i Węgier ułatwiało przystąpienie do sojuszu.
W 2010 r. do „Partnerstwa dla Pokoju” należały 22 państwa: Armenia, Austria, Azerbejdżan, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Czarnogóra, Finlandia, Gruzja, Irlandia, Kazachstan, Kirgistan, Macedonia, Malta, Mołdawia, Rosja, Serbia, Szwajcaria, Szwecja, Tadżykistan, Turkmenistan, Ukraina, Uzbekistan[1].
Współpraca w ramach „Partnerstwa dla Pokoju”
[edytuj | edytuj kod]Cele współpracy w ramach „Partnerstwa dla Pokoju” |
---|
1. Rozwój współpracy w obszarze bezpieczeństwa |
2. Zapewnienie stabilności na kontynencie poprzez:
|
3. Uzyskiwanie przez partnerów zdolności do współdziałania z NATO w sferze operacji:
|
Status of Force Agreement PfP
[edytuj | edytuj kod]Cenną inicjatywą NATO, mającą istotne znaczenie dla rozwoju „Partnerstwa dla Pokoju” było podpisanie w Brukseli w listopadzie 1995 r. między członkami NATO i innymi państwami uczestniczącymi w Partnerstwie dla Pokoju umowy dotyczącej Sił Partnerstwa dla Pokoju, tzw. SOFA Partnerstwa dla Pokoju (Status Force Agreement PfP). Roboczym forum „Partnerstwa dla Pokoju” jest Polityczno-Wojskowy Komitet Kierujący oraz Komórka Koordynacji Partnerstwa.
Indywidualne programy partnerstwa
[edytuj | edytuj kod]W ramach „Partnerstwa dla Pokoju” poszczególne państwa podpisują indywidualne programy współpracy z NATO, w ramach których wykonywane są m.in. ćwiczenia wojskowe. Polska jako pierwsza podpisała tego typu dokument.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Partnerstwo dla Pokoju, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2023-03-12] .
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- The Partnership for Peace programme. nato.int. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-23)].
- Polityka partnerska NATO
- Partnerstwo dla Pokoju. wojsko-polskie.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-07-13)].
- Współpraca NATO z państwami trzecimi