Autorytaryzm (ustrój)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/DollfussEnActoDelFrentePatri%C3%B3tico19330911_ONB14694595.jpg/220px-DollfussEnActoDelFrentePatri%C3%B3tico19330911_ONB14694595.jpg)
Autorytaryzm – ustrój polityczny, w którym realna władza skupiona jest w rękach dyktatora, junty, pojedynczej partii lub innej wąskiej grupy osób wyjętych spod społecznej kontroli, przy jednoczesnym zachowaniu fasady rządów demokratycznych. Autorytaryzm opiera się na silnej roli władzy wykonawczej podporządkowującej sobie władzę ustawodawczą która bezwolnie zatwierdza jej decyzje[1][2].
W odróżnieniu od totalitaryzmu autorytaryzm nie dąży do całkowitej kontroli społeczeństwa i nie ingeruje w życie osobiste obywateli[3][4]. Pozostawia im tym samym swobodę aktywności i samostanowienia w wielu kwestiach (np. ekonomicznych, społecznych, religijnych, kulturalnych)[1].
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]Rządy autorytarne powstają najczęściej w wyniku niewydolności systemu demokratycznego i wprowadzane są często w ramach zamachu stanu (choć nie jest to regułą), jako „rządy silnej ręki” mające naprawić sytuację wewnętrzną państwa. Rządzący opierają swą władzę na rozwiniętym aparacie przymusu (wojsko, policja), biurokracji (np. cenzura) oraz poparciu w często sztucznie kreowanym przez siebie ruchu społecznym. Rządy autorytarne cechuje przede wszystkim pragmatyzm, nie zaś ściśle określona ideologia. Wszelkie decyzje podejmuje silna władza wykonawcza, natomiast ubezwłasnowolniony parlament nie ma możliwości postawienia się wobec niej w opozycji. Autorytaryzm nie likwiduje jednak instytucji demokratycznych, pozostawiając je pod warunkiem ich pełnego posłuszeństwa względem rządzących, co tyczy się zarówno parlamentu jak i samorządu[3][1].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c autorytaryzm, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2024-03-19] .
- ↑ autorytaryzm – Słownik języka polskiego PWN [online], sjp.pwn.pl [dostęp 2024-03-20] (pol.).
- ↑ a b Autorytaryzm. [w:] Portal Wiedzy [on-line]. portalwiedzy.onet.pl. (pol.).
- ↑ Sondrol, P. C. (2009). „Totalitarian and Authoritarian Dictators: A Comparison of Fidel Castro and Alfredo Stroessner”. Journal of Latin American Studies 23 (3): 599.