Organy w kościele Świętej Trójcy w Gdańsku
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/Wn%C4%99trze_ko%C5%9Bcio%C5%82a_%C5%9Aw.Tr%C3%B3jcy_w_Gda%C5%84sku-organy.jpg/220px-Wn%C4%99trze_ko%C5%9Bcio%C5%82a_%C5%9Aw.Tr%C3%B3jcy_w_Gda%C5%84sku-organy.jpg)
Organy w kościele Świętej Trójcy w Gdańsku – 45-głosowe manierystyczno-barokowe organy piszczałkowe z mechaniczną trakturą w kościele Świętej Trójcy w Gdańsku. Instrument umieszczony jest we wschodniej części budynku i posiada pięć sekcji brzmieniowych (w tym dwie pedałowe). Zbudowany został przez organmistrza Mertena Friese w latach 1616–1618, a później wielokrotnie przebudowywany. Obecny instrument pochodzi z rekonstrukcji przeprowadzonej w latach 2008–2018[1].
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]Organy osadzone są na zorientowanym prostopadle do osi budynku balkonie w przedniej części kościoła, na prawo od lektorium. Trójwieżowa część główna pośrodku balkonu mieści sekcje Hauptwerk (główny zespół brzmieniowy), Brustwerk i Klein Pedal, przed nią – w balustradzie "jaskółczego gniazda" znajduje się szafa z Rückpositivem, a na prawo od części głównej – szafa z sekcją Gross Pedal[2]. Instrument posiada 2441 piszczałek[3]. Największa piszczałka ma wysokość 4,5 metra, a najmniejsza 5 centymetrów. W odbudowie uczestniczyło w sumie 70 osób, które spędziły 36 tysięcy godzin nad renowacją. Organy zbudowane są z drewna, metalu i skóry. 70 elementów zostało wyprodukowanych współcześnie w celu zastąpienia zniszczonych lub zaginionych części[4].
Dyspozycja
[edytuj | edytuj kod]Dyspozycja organów po renowacji zakończonej w 2018 roku[5]:
Manuał I Rückpositiv |
Manuał II Hauptwerk |
Manuał III Brustwerk |
Pedał | ||
---|---|---|---|---|---|
Gross Pedal | Klein Pedal | ||||
Principal 8′ |
Principal 16′ |
Flöt 8′ |
Unter Bass 32′ |
Subbass 16′ |
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Jank 2021 ↓, s. 112–114.
- ↑ Jank 2021 ↓, s. 115.
- ↑ Organy z franciszkańskiego kościoła świętej Trójcy w Gdańsku. 400 lat historii, 2018 (wydawnictwo okolicznościowe z okazji poświęcenia i inauguracji w pełni odbudowanych organów 3 czerwca 2018 w Gdańsku)
- ↑ Odrestaurowane organy zagrały w kościele Świętej Trójcy po ponad 70 latach [online], Wyborcza – Trójmiasto, 3 czerwca 2018 [dostęp 2023-09-03] (pol.).
- ↑ Gdańsk ( Kościół Świętej Trójcy (franciszkanów)) [online], musicamsacram.pl [dostęp 2023-08-31] (pol.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]Tomasz Jank. Organy z kościoła Świętej Trójcy w Gdańsku. Powstanie instrumentu oraz dekoracja empor i szaf organowych w kontekście sytuacji wyznaniowej w mieście na początku XVII wieku. „Libri Gedanenses”. 38, s. 111–141, 2021. Gdańsk: PAN, Biblioteka Gdańska. ISSN 0075-9163.