Gilbert de la Porrée
![]() Gilbert de la Porrée | |
Data urodzenia | |
---|---|
Data śmierci | |
biskup Poitiers | |
Okres sprawowania | |
Wyznanie |
katolicyzm |
Kościół |
rzymskokatolicki |
Sakra biskupia |
1142 |
Gilbert de la Porrée (Gilbert z Poitiers; ur. 1076, zm. 4 września 1154) – filozof scholastyczny, przedstawiciel szkoły z Chartres, od 1142 roku biskup Poitiers. Był uczniem Bernarda z Chartres, a także jego następcą na stanowisku wielkiego mistrza szkoły. W swych pracach podejmował zagadnienia ontologiczne zarówno w oparciu o filozofię Platona, jak i Arystotelesa. Jego pierwszym dziełem był komentarz do dzieła Boecjusza O Trójcy, który sprowadził na niego podejrzenia o herezje ze strony Bernarda z Clairvaux[1]. Przypisuje się mu także autorstwo Księgi sześciu zasad (łac. Liber sex principiorum), która do XV wieku była stałym elementem nauczania średniowiecznych uniwersytetów[1].
Filozofia
[edytuj | edytuj kod]Gilbert wyróżnił dwa rodzaje rzeczy substancję i subsystencję. Subsystencje były to istoty powszechne, a substancje istoty jednostkowe. Na przykład konkretny człowiek był substancją, a jego subsystencją było „człowieczeństwo”. Substancja była połączeniem subsystencji z cechami indywidualnymi (przypadłościowymi), które jedynie różnicowały istoty w obrębie tego samego gatunku lub rodzaju, same natomiast nie wpływały na jego istotę. Subsysytencja zaś nie posiadała cech przypadłościowych.
Jednakże Gilbert uważał, że w rzeczywistości istnieje jedynie substancja, zaś subsystencja jest tylko formą, która w połączeniu z materią tworzy substancję. Bóg w jego rozumieniu był jedynym pełnym bytem, bytem po prostu, jest identyczny ze swą boskością – wszystkie inne byty swe bytowanie zawdzięczają Bogu[2].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Zdzisław Kuksewicz: Zarys filozofii średniowiecznej. Warszawa: PWN, 1973, s. 562.
- ISNI: 0000000449265763
- VIAF: 100177951, 100177979, 471154381057830292476
- LCCN: n80043432
- GND: 11869488X
- LIBRIS: rp3569m92m7479x
- BnF: 12492508m
- SUDOC: 034136770
- SBN: BVEV017956
- NLA: 61541847
- BNE: XX1117280
- NTA: 073616109
- BIBSYS: 1032467
- PLWABN: 9810703899605606
- NUKAT: n2004089428
- J9U: 987007261597405171
- PTBNP: 72973
- CANTIC: a10492045
- LIH: LNB:BTmN;=Bn