Dyskusja:Dront dodo
![]() | Artykuł Dront dodo pojawił się 22 kwietnia 2017 na stronie głównej w rubryce „Czy wiesz”. |
"Inne przekazy podają, że żywił się kamieniami i żelazem" - Jak dla mnie to, to zdanie sugeruje iż ptaki żywiły się TYLKO "kamieniami i żelazem" co jest fizycznie niemożliwe i doprowadziłoby do wymarcia gatunku już w momencie pojawienia się. --Pozdrawiam Timber_Wolf 01:12, 5 cze 2007 (CEST)
- Takie były przekazy. W XVI wieku nie takie opowieści się zdarzały. Radomil dyskusja 01:21, 5 cze 2007 (CEST)
200 lat...
[edytuj kod]Cytat: "Dodo niedługo po wymarciu stały się sławne na niemal całym świecie dzięki książce "<<Alicja w Krainie Czarów>>.". "Alicja (...)" została napisana w połowie XIX wieku a Dodo wyginęły (zdaniem autora artykułu) w XVII wieku - czyli ok. 200 lat później. użycie sformułowania "niedługo" wydaje się nie na miejscu...
to ludzie
[edytuj kod]„wyginęły – z powodu niezdolności do uczenia się i przystosowania do zmieniających się warunków” jest napisane tak, jakby to była ich wina, że wyginęły. Przecież warunki zostały zmienione przez sprowadzenie drapieżników (koty). POza tym, żadne zwierzęta nie potrafią przystosować się do tego, że ludzie je zjadają i tępią na różne sposoby.
Wybijanie Dodo
[edytuj kod]Cytat z książki zoologa R. Dawkinsa: -Kiedy biali żeglarze wylądowali na Mauritiusie, spotkali tam zupełnie niegroźne Dodo. Nie przyszło im do głowy nic lepszego, niż zatłuc ptaki pałkami na śmierć. Nawet nie po to by je zjeść (ponoć mięso było nie smaczne)-.
Wyginięcie
[edytuj kod]Słyszałem, że jacyś naukowcy posiadają kod genetyczny dronta dodo, który by pozwolił odtworzyć gatunek. The Orbwiki107 (dyskusja) 17:17, 11 lut 2011 (CET)
Status: | niezałatwione |
---|
Zgłoszenie zostało przeniesione z Wikipedia:Zgłoś błąd w artykule ponieważ prawdopodobnie nie zostało rozwiązane w ciągu 45 dni.
Wg. pwn jest to dodo, dronty to nazwa rodziny ptaków, więc dlaczego nazwa dront dodo? Do tego mamy dronty (Raphidae) interwiki z ang. Raphinae i trerony (Raphinae). Zgłasza: Prytos (dyskusja) 22:26, 6 maj 2014 (CEST)
- Nazewnictwo wernakularne (zwyczajowe polskojęzyczne) ptaków świata przyjęte jest za opracowaniem Mielczarka i Cichockiego. Skoro Raphus solitarius to dront reunioński (obecnie niewyróżniany, ale jeszcze niedawno był), stąd R. cucullatus to dront dodo (chociaż nazwa dodo też jest dopuszczana). Jest jeszcze dront samotny Pezophaps solitaria. W polskojęzycznym nazewnictwie ptaków, wskutek m.in. przetasowań taksonomicznych, nie ma niestety zbyt wiele konsekwencji. Wspomniane tu trerony, to jeszcze do niedawna była podrodzina Treroninae w gołębiach :P Carabus (dyskusja) 07:38, 7 maj 2014 (CEST)
- Z tym, że podane źródło nie wyróżnia rodziny drontów. Prytos (dyskusja) 11:05, 7 maj 2014 (CEST)
- Zgadza się. Podane źródło było prawdopodobnie tylko źródłem nazewnictwa, a nie systematyki. We wcześniejszej wersji listy mamy nazwę dronty dla Raphidae, a w późniejszej nazwę trerony dla Raphinae. Jeżeli współczesne źródło dla systematyki podaje układ Raphidae->Raphinae->Raphus->Raphus cucullatus, to po podłożeniu polskich nazw dla taksonów mamy: dronty->treony->Raphus->dront dodo. Wygląda to trochę głupio, ale takie rzeczy się zdarzają, a ja w ptakach nie siedzę. Może @Soldier of Wasteland, albo @Arturo24 opowiedzą coś więcej ;) Carabus (dyskusja) 11:32, 7 maj 2014 (CEST)
- Z tym, że podane źródło nie wyróżnia rodziny drontów. Prytos (dyskusja) 11:05, 7 maj 2014 (CEST)
- Według twojego PWN-u jest tak, a według tego jest dront dodo, w Ptaki. Encyklopedia (PWN) jest dodo, w Ptaki. Wszystkie rodziny świata też dodo, w innych książkach tak żeby opis to nie mam (w tym z lat '70 nie ma drontów wcale). Osobiście jestem za byciem konsekwentnym - wprowadzono nazwy dwuczłonowe dla ptaków w Polsce (np. dzwoniec redirectuje już na dwuczłonową), ja jestem za użyciem dwuczłonowych tam, gdzie to możliwe. Unikniemy nieporozumień (a nuż powstanie ogólnoświatowa sieć hoteli Dodo, albo ktoś nazwie tak wyspę, albo wioskę). To raczej pod luźną dyskusję, a nie zgłoś błąd (użycie "koliber bielczyk" złe nie jest, ale można krócej, nie?), nie widzę problemu. Soldier of Wasteland (dyskusja) 19:54, 7 maj 2014 (CEST)
- Nazwy polskie i systematyka na polskojęzycznej wikipedii bazują na pracy panów Mielczarka i Kuziemko Kompletna lista ptaków świata która z kolei oparta jest na pracy Dickinsona i Remsena Jr. The Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World część 1, Non-passerines z 2013 roku. Większość współczesnych systematyków (Mielczarek & Kuziemko, Dickinson & Remsen Jr., John Boyd III, Gill & Donsker, eBird Taxonomy 1.54, Clements, Schulenberg, Iliff, Sullivan, Wood & Roberson, 2013) nie zalicza już dodo do odrębnej rodziny Raphidae a do rodziny gołębiowatych (Columbidae). Jeśli chodzi o polską nazwę zwyczajową to zarówno dront dodo jak i dodo są poprawnymi formami. Arturo24 (dyskusja) 20:07, 7 maj 2014 (CEST)
Status: | niezałatwione |
---|
Zgłoszenie zostało przeniesione z Wikipedia:Zgłoś błąd w artykule ponieważ prawdopodobnie nie zostało rozwiązane w ciągu 45 dni.
Epitet gatunkowy cucullatus pochodzi z łaciny i oznacza „zakapturzony” (cucullus – kaptur)
Hmm... jeśli zwierzęta (i rośliny itd.) są naukowo w ogóle nazywane po łacinie, to zastanówmy się, skąd typowo może pochodzić "epitet gatunkowy". Nie z łaciny aby? I czy nie jest to w tej dziedzinie norma? Bo jeśli przypadkiem jest, wtedy nie trzeba w każdym haśle podkreślać zgodności z nią, a raczej przeciwnie - trzeba podkreślać odstępstwa, jeśli takie wystąpią. 31.0.79.110 (dyskusja) 00:36, 13 maj 2022 (CEST)
- No nie, nie pochodzi typowo z łaciny. Smok wawelski też Twoim zdaniem pochodzi z łaciny? Citipati osmolskae? Mei long? Mpn (dyskusja) 10:15, 13 maj 2022 (CEST)
- Mpn, chodzi o nazwy naukowe. Są one bez wyjątku nazwami łacińskimi, więc podawanie, że cucullatus pochodzi z łaciny jest tautologią. Michał Sobkowski dyskusja 11:19, 13 maj 2022 (CEST)
- @Michał Sobkowski Michale, wiem, o co chodzi. Podałem wyżej 3 przykłady nazw naukowych (mogę podać kolejne, to nie wyjątki). Która z nich w Twoim przekonaniu pochodzi z łaciny? Mpn (dyskusja) 19:31, 13 maj 2022 (CEST)
- @Mpn O tempora, o mores! L. się pewnie w grobie przewraca! :-o / ;-) Jednak zapewne jakieś 99,999999% nazw systematycznych to jednak łacina, a pomijając znalezione w ostatnich latach skamieniałości sprzed milionów lat, to będzie pewnie 100%. Czy więc nie jest słuszny postulat zgłaszającej/ego, że w opisach etymologicznych należy wskazywać język, tylko jeśli nie jest on domyślny, tzn. nie jest to łacina? Michał Sobkowski dyskusja 20:40, 13 maj 2022 (CEST)
- @Michał Sobkowski Myślę, że nie. Kiedyś rzeczywiście nazwy zwyczajowo brano z języków klasycznych, a więc łaciny bądź latynizowanej greki. Najczęstszy chyba w paleontologii człon sauros pochodzi właśnie z greki. Teraz znajomość języków antycznych odchodzi do lamusa, i na biologii, i na medycynie, kilka lat temu widziałem, jak w publikacji kreującej nowy rodzaj autor rąbnął się przy podawaniu etymologii wymyślonej przez siebie właśnie nazwy i pomylił łacinę z greką. Dzisiaj coraz częściej nazwy pochodzą z języków rodzimych względem miejsca, gdzie znaleziono kości. Co do procentów, biorąc pod uwagę, że statystycznie prawie wszystkie taksony to gatunki owadów, trzeba była user:Carabusa zapytać, ale wśród nazw ssaków greka jest stosunkowo częsta, w herpetologii też. No i dochodzi do tego zwyczaj tworzenia dziwnych hybryd, na przykład dodawania łacińskich końcówek do niełacińskich nazwisk czy nazw geograficznych. Tak więc myślę, że jak najbardziej warto podawać, jeśli mamy taki informacje, skąd się bierze dana nazwa. A zamiast o nazwach łacińskich lepiej pewnie mówić o nazwach naukowych. Mpn (dyskusja) 21:30, 13 maj 2022 (CEST)
- Dzięki za wyjaśnienia! Byłem przekonany, że sprawa jest prostsza. W takim razie wycofuję swoje zastrzeżenia. Michał Sobkowski dyskusja 21:47, 13 maj 2022 (CEST)
- [po konflikcie edycji] @Michał Sobkowski Większość naukowych nazw taksonów nie pochodzi z łaciny i informacja o etymologii, w tym języku pochodzenia jest potrzebna. Nawet jakby dodać do nazw pochodzących z łaciny te pochodzące ze zlatynizowanej greki to podejrzewam, że już nie uzbiera się 80%. Powszechne jest wykorzystywanie dowolnych języków w formie nazw rodzajowych i gatunkowych, oczywiście po latynizacji jeśli jest konieczna. Często są to języki rodzime miejsc typowych lub języki narodowe autorów. Polski jest bardzo rzadko spotykany, a i tak można podać dziesiątki przykładów nazw z niego się wywodzących. Na porządku dziennym są też kombinacje wielu języków w jednej nazwie (np. Owadpteron). Często też w etymologii nazw rodzajowych i epitetów gatunkowych podają autorzy frazę "arbitrary combination of letters" lub "random combination of letters" i wtedy nazwa w ogóle nie ma pochodzenia. W przypadku starszych prac, kiedy to etymologii się nie podawało, zdarzają się się duże problemy z jej ustaleniem, a co za tym idzie ustaleniem rodzaju i poprawnej gramatycznie wersji epitetów. Dlatego współcześnie autorów obliguje się do podania nie tylko etymologii, ale i rodzaju gramatycznego wprowadzanej nazwy. Liczba samych nazw rodzajowych (włącznie z synonimicznymi) przekroczyła już dawno pół miliona i nie możliwości, żeby się wywodziły z pojedynczego języka. ICZN narzuca tylko sposób w jaki te nazwy się zachowują, który imituje w pewnym zakresie łacinę, ale nijak nie świadczy o etymologii Carabus (dyskusja) 22:08, 13 maj 2022 (CEST)
- @Michał Sobkowski Myślę, że nie. Kiedyś rzeczywiście nazwy zwyczajowo brano z języków klasycznych, a więc łaciny bądź latynizowanej greki. Najczęstszy chyba w paleontologii człon sauros pochodzi właśnie z greki. Teraz znajomość języków antycznych odchodzi do lamusa, i na biologii, i na medycynie, kilka lat temu widziałem, jak w publikacji kreującej nowy rodzaj autor rąbnął się przy podawaniu etymologii wymyślonej przez siebie właśnie nazwy i pomylił łacinę z greką. Dzisiaj coraz częściej nazwy pochodzą z języków rodzimych względem miejsca, gdzie znaleziono kości. Co do procentów, biorąc pod uwagę, że statystycznie prawie wszystkie taksony to gatunki owadów, trzeba była user:Carabusa zapytać, ale wśród nazw ssaków greka jest stosunkowo częsta, w herpetologii też. No i dochodzi do tego zwyczaj tworzenia dziwnych hybryd, na przykład dodawania łacińskich końcówek do niełacińskich nazwisk czy nazw geograficznych. Tak więc myślę, że jak najbardziej warto podawać, jeśli mamy taki informacje, skąd się bierze dana nazwa. A zamiast o nazwach łacińskich lepiej pewnie mówić o nazwach naukowych. Mpn (dyskusja) 21:30, 13 maj 2022 (CEST)
- @Mpn O tempora, o mores! L. się pewnie w grobie przewraca! :-o / ;-) Jednak zapewne jakieś 99,999999% nazw systematycznych to jednak łacina, a pomijając znalezione w ostatnich latach skamieniałości sprzed milionów lat, to będzie pewnie 100%. Czy więc nie jest słuszny postulat zgłaszającej/ego, że w opisach etymologicznych należy wskazywać język, tylko jeśli nie jest on domyślny, tzn. nie jest to łacina? Michał Sobkowski dyskusja 20:40, 13 maj 2022 (CEST)
- @Michał Sobkowski Michale, wiem, o co chodzi. Podałem wyżej 3 przykłady nazw naukowych (mogę podać kolejne, to nie wyjątki). Która z nich w Twoim przekonaniu pochodzi z łaciny? Mpn (dyskusja) 19:31, 13 maj 2022 (CEST)
- Mpn, chodzi o nazwy naukowe. Są one bez wyjątku nazwami łacińskimi, więc podawanie, że cucullatus pochodzi z łaciny jest tautologią. Michał Sobkowski dyskusja 11:19, 13 maj 2022 (CEST)
- Dzięki za wyjaśnienia! Oznaczam jako odrzucone. Michał Sobkowski dyskusja 20:42, 14 maj 2022 (CEST)
- Przeredagowałem. Ipek miał rację, wszystkie nazwy naukowe są z definicji w nowołacinie. Arturo24 (dyskusja) 21:47, 14 maj 2022 (CEST)
- W języku nowołacińskim. Paelius (dyskusja) 22:49, 14 maj 2022 (CEST)
- Nazwy tworzone są ze słów pochodzących z różnych języków, a jedynie odmieniane są zgodnie z zasadami gramatyki łacińskiej. W zgłoszeniu chodziło jednak o pochodzenie nazw, a nie gramatykę. Kenraiz (dyskusja) 23:06, 14 maj 2022 (CEST)
- Są w takim samym samym stopniu nowołacińskie, jak DVD jest polskie, jako zapożyczenie. Z tą odmianą, o której user:Kenraiz pisze, też bywa różnie, w jednym z rozdziałów Mammals of the World autorzy kompletnie zlali rodzaje gramatyczne, a przez przypadki nazwa się, jak wiadomo, nie odmienia Mpn (dyskusja) 07:15, 15 maj 2022 (CEST)
- W tekstach (nowo)łacińskich ta nazwa się jak najbardziej odmienia. Paelius (dyskusja) 11:28, 15 maj 2022 (CEST)
- Ale w tekstach biologicznych, o których mowa, nigdy. Mpn (dyskusja) 13:03, 15 maj 2022 (CEST)
- W osiemnastowiecznych nowołacińskich jak najbardziej. Paelius (dyskusja) 19:37, 15 maj 2022 (CEST)
- I co z tego? Nie mówimy o osiemnastowiecznych tekstach nowołacińskich, tylko o współczesnych tekstach biologicznych, gdzie odmienianie jakiejkolwiek nazwy naukowej jest zakazane. Mpn (dyskusja) 10:23, 16 maj 2022 (CEST)
- W którym miejscu powyżej zostały teksty biologiczne ograniczone do współczesnych (scil. zapewne do podrugowojennych). Paelius (dyskusja) 19:04, 16 maj 2022 (CEST)
- To nie ma znaczenia. Obecnie piszemy wedle obecnych zasad pisania. Jeśli nie cytujemy, to nie odmieniamy. A i do odmiany w dawnych tekstach miałbym wątpliwości, masz może jakieś przykłady takiej odmiany w źródłach? Mpn (dyskusja) 21:09, 16 maj 2022 (CEST)
- W (nowo)łacińskich pismach niekatalogowych Linneusza jest stosowana odmiana. Paelius (dyskusja) 15:17, 17 maj 2022 (CEST)
- Ale nie piszemy tutaj (nowo)łacińskich pismach niekatalogowych Linneusza. Zapis nazw naukowych jest jasno określony. Naprawdę dalsze dyskutowanie nad tym, co zostało ustalone na poziomie międzynarodowym, nie ma sensu Mpn (dyskusja) 07:45, 18 maj 2022 (CEST)
- Zadałeś pytanie. Przypomnę, brzmiało ono: A i do odmiany w dawnych tekstach miałbym wątpliwości, masz może jakieś przykłady takiej odmiany w źródłach?. I na to pytanie Ci odpowiedziałem. Paelius (dyskusja) 08:37, 18 maj 2022 (CEST)
- A więc mieliśmy odmianę w (nowo)łacińskich pismach niekatalogowych Linneusza. Dzisiaj jest ona zakazana. Etymologia jest bardzo różna, więc zasadne jest podawanie, z jakiego języka wywodzi się nazwa, jeśli mamy takowe informacje. Możemy uznać, że się do tego zgadzamy i zakończyć dyskusję? Mpn (dyskusja) 10:19, 18 maj 2022 (CEST)
À propos łaciny, mój ulubiony od kilkunastu lat, polsko–australijski (kontr)przykład: Dziwneono, rodzaj pluskwiaka. Oraz (bez hasła w Wikipedii) Kropka. :) CiaPan (dyskusja) 09:45, 18 maj 2022 (CEST)