Podział administracyjny Monako
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/Monaco%2C_administrative_divisions_-_colored.svg/180px-Monaco%2C_administrative_divisions_-_colored.svg.png)
W skład niewielkiego państwa wchodzi jedna gmina Monako (fr. commune de Monaco) podzielona od 2013 r. na 7 osiedli (fr. quartiers), podlegających standardowej organizacji przestrzennej zgodnej z zarządzeniem nr 3647 z 1966 r[1]. i 2 sektory wydzielone (fr. secteurs réservés), których zabytkowy charakter podlega ochronie. Dodatkowej ochronie podlegają również tereny zielone księstwa na obszarze osiedli. Gmina Monako, mimo jednokładności z obszarem Księstwa Monako nie jest z nim tożsama i stąd rada gminy posiada inne kompetencje niż parlament Monako (fr. conseil national).
Historia podziału administracyjnego Monako
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Monaco%2C_administrative_divisions_-_colored_%28quarters%29.svg/180px-Monaco%2C_administrative_divisions_-_colored_%28quarters%29.svg.png)
Samorząd gminy Monako zaczął się rodzić już w XIII stuleciu[2]. Do połowy XIX wieku księstwo składało się z trzech gmin miejskich obejmując 24 km² powierzchni. Po utracie Roquebrune i Menton (de facto w wyniku wiosny ludów w 1848 r., de jure w wyniku traktatu francusko-monakijskiego z 1861 r.) do 1911 r. księstwo składało się z jednej gminy Monako o powierzchni 1,5 km².
Konstytucja kraju z 1911 r. wprowadziła podział na trzy gminy (Monako Miasto, La Condamine i Monte Carlo), oraz zreformowała sposób ich działania. Każda miała mera mianowanego przez księcia oraz dziewięciu radnych[2]. W 1918 r. gminy scalono, a liczbę radnych ustalono na 15. Wprowadzono też podział Monako na trzy osiedla (fr. quartiers), nie posiadające charakteru administracyjnego ani samorządowego. W 1971 r. z terenów pozyskanych od morza powstało Fontvieille; te cztery obszary funkcjonują do dziś jako „dzielnice tradycyjne”.
W kolejnych latach wydzielono sześć kolejnych osiedli. W 2013 r. przeprowadzono reformę podziału gminy, redukując liczbę jednostek pomocniczych do dziewięciu; liczbę radnych gminy utrzymano na poziomie 15[3].
Aktualne osiedla i sektory Monako
[edytuj | edytuj kod]Poniższa lista przedstawia podział gminy Monako na osiedla wprowadzony 13 września 2013 r. Dodatkowo w budowie jest kolejne osiedle pozyskiwane z terytorium morskiego, Le Portier o obszarze około 6 ha, które ma być ukończone do 2024 r. i znajdować się na wschód od Monte Carlo.
Osiedle lub sektor | Status | Dzielnica tradycyjna | Obszar | Opis | Ilustracja | |
---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
Monaco-Ville | sektor wydzielony | Monako Miasto | 19,65 ha | Stare miasto Monako położone na Skale Monakijskiej wraz z pałacem książęcym i Muzeum Oceanograficznym. | ![]() |
![]() |
La Condamine | osiedle | La Condamine | 29,58 ha | Obejmuje osiedle wokół Portu Herkulesa. | |
![]() |
Jardin exotique | osiedle | La Condamine | 23,49 ha | Osiedle na zboczu góry Tête de Chien, najwyżej położone w państwie. Znajduje się tu m.in. Ogród Egzotyczny Monako i Szpital Księżnej Grace. | ![]() |
![]() |
Fontvieille | osiedle | Fontvieille | 32,95 ha | Osiedle wybudowane na terenie pozyskanym od morza w latach 1965-71; tu mieści się Stadion Ludwika II. | ![]() |
![]() |
Moneghetti | osiedle | La Condamine | 11,52 ha | Osiedle o charakterze mieszkalnym położone na wzgórzu nad La Condamine. | |
![]() |
Ravin de Sainte-Dévote | sektor wydzielony | La Condamine | 2,35 ha | Jar oddzielający La Condamine od Monte Carlo w którym znajduje się kościół pw. św. Dewoty, patronki księstwa oraz ostatni fragment naturalnej zieleni w państwie. | ![]() |
![]() |
Monte Carlo | osiedle | Monte Carlo | 43,68 ha | Najsłynniejsze osiedle państwa-miasta, gdzie znajduje się m.in. kasyno i opera. | ![]() |
![]() |
Larvotto | osiedle | Monte Carlo | 21,79 ha | Północno-wschodnie osiedle Monako, którego znaczna część znajduje się na lądzie pozyskanym od morza. Tu mieści się m.in. Grimaldi Forum, Sporting Club de Monaco, czy Ogród Japoński. | |
![]() |
La Rousse | osiedle | Monte Carlo | 17,69 ha | Najbardziej na północ wysunięte osiedle Monako. |
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Ordonnance n. 3.647 du 09/09/1966 concernant l'urbanisme, la construction et la voirie. Légimonaco. [dostęp 2015-03-17]. (fr.).
- ↑ a b Mairie de Monaco: Histoire de la commune. Ville de Monaco. [dostęp 2015-03-17]. (fr. • ang. • wł.).
- ↑ Ordonnance Souveraine n° 4.481 du 13 septembre 2013 modifiant les dispositions de l’ordonnance souveraine n° 3.647 du 9 septembre 1966 concernant l’Urbanisme, la Construction et la Voirie, modifiée. Journal de Monaco. [dostęp 2015-03-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-03)]. (fr.).