Rwandatribunaal
Internationaal strafrecht | |||||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d8/ICTR_in_Kigali.jpg/260px-ICTR_in_Kigali.jpg)
Het Rwandatribunaal (International Criminal Tribunal for Rwanda/Tribunal pénal international pour le Rwanda, ICTR/TPIR)[1] was een internationaal tribunaal onder auspiciën van de Verenigde Naties dat zich tot december 2015 bezighield met de vervolging van internationale misdaden gepleegd in Rwanda gedurende het kalenderjaar 1994, waaronder met name de Rwandese genocide. Het tribunaal was gevestigd in de Tanzaniaanse stad Arusha.
Jurisdictie
[bewerken | brontekst bewerken]De jurisdictie van het tribunaal betrof het vervolgen van genocide, misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden,
- gepleegd in het kalenderjaar 1994,
- in het territorium van Rwanda of door Rwandese burgers in omliggende staten.
De materiële rechtsmacht week in sommige opzichten af van andere internationale tribunalen. Zo is de definitie van oorlogsmisdaden gebaseerd op tegelijkertijd artikel 3 van de Geneefse Conventies en het tweede additionele protocol. Dit komt doordat de Geneefse Conventies in beginsel alleen betrekking hebben op internationale conflicten, terwijl in Rwanda sprake was van een niet-internationaal conflict. De uitzondering op deze regel zijn tegelijkertijd artikel 3 en het tweede additionele protocol, die expliciet zien op niet-internationale conflicten. Door deze aard van het conflict werd bij misdrijven tegen de menselijkheid het gebruikelijke vereiste dat zij gepleegd moesten zijn gedurende een gewapend conflict verwijderd en kwam het delict meer op zichzelf te staan. Men was namelijk bang dat anders veel daders vrijuit zouden gaan, omdat er geen verband kon worden aangetoond tussen de misdrijven tegen de menselijkheid en het gewapende conflict.[2]
Oprichting en werkwijze
[bewerken | brontekst bewerken]Het tribunaal werd, op grond van Resolutie 955 Veiligheidsraad Verenigde Naties, op 8 november 1994 opgericht door de Veiligheidsraad van de VN en gevestigd te Arusha (Tanzania). Het tribunaal bestond uit 16 rechters in drie kamers en een kamer voor hoger beroep. Daarnaast waren er 9 ad litem rechters die toegewezen aan kamer II en III.
De VN Veiligheidsraad had het tribunaal verzocht te beginnen met de afbouw van zijn werkzaamheden, met als doel de sluiting van het Rwandatribunaal. De werkzaamheden zouden dan, tot de sluiting van de laatste zaken, overgenomen worden door de organisatie Internationaal Residumechanisme voor Straftribunalen. De vervolging en berechting van verdachten had medio 2015 tot 91 veroordelingen, 14 vrijspraken en 10 verwijzingen naar nationale rechtbanken geleid.[3]
Rechtszaak inzake haatmedia
[bewerken | brontekst bewerken]In 2003 diende een rechtszaak tegen Ferdinand Nahimana en Jean-Bosco Barayagwiza, leidinggevenden van haatradiozender Radio et Television Libre de Mille Collines (RTLM), en tegen Hassan Ngeze, de directeur/hoofdredacteur van Kangura, wegens het aanzetten tot en medeplichtigheid aan genocide. Na veroordeling op 3 december 2003 hebben alle drie de verdachten hoger beroep aangetekend.
Vonnissen
[bewerken | brontekst bewerken]Op 16 juni 2006 sprak de Kamer van Beroep van het Rwandatribunaal officieel uit dat in Rwanda tussen 6 april 1994 en 17 juli 1994 zich een genocide heeft voorgedaan. Deze uitspraak betekende dat de aanklager niet meer in elke afzonderlijke zaak waarin een verdachte van genocide beschuldigd werd de bewijslast had om deze genocide aan te tonen.[4]
Internationaal Restmechanisme
[bewerken | brontekst bewerken]Het tribunaal werd in december 2015 afgesloten. De organisatie Internationaal Restmechanisme voor Straftribunalen (MICT) heeft sindsdien de resterende taken van het Rwandatribunaal (ICTR) overgenomen, samen met een aantal taken van het Joegoslaviëtribunaal in Den Haag.
Leden
[bewerken | brontekst bewerken]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ee/1rightarrow_blue.svg/15px-1rightarrow_blue.svg.png)
Hoofdaanklagers
[bewerken | brontekst bewerken]Land | Naam | Leven | Van | Tot |
---|---|---|---|---|
![]() |
Richard Goldstone | 1938- | 1994 | 1996 |
![]() |
Louise Arbour | 1947- | 1996 | 1999 |
![]() |
Carla Del Ponte | 1947- | 1999 | 2003 |
![]() |
Hassan Jallow | 1951- | 2003 |
Hoofdgriffiers
[bewerken | brontekst bewerken]Land | Naam | Leven | Van | Tot |
---|---|---|---|---|
![]() |
Andronico Adede | ?- | 1995 | 1997 |
![]() |
Agwu Okali | 1943- | 1997 | 2001 |
![]() |
Adama Dieng | 1950- | 2001 | 2012 |
![]() |
Bongani Majola | ?- | 2013- |
Presidenten
[bewerken | brontekst bewerken]Land | Naam | Leven | President | Vicepresident |
---|---|---|---|---|
![]() |
Iakov Ostrovskij | 1927- | 1995-1997 | |
![]() |
Laïty Kama | 1939-2001 | 1995-1999 | |
![]() |
Navanethem Pillay | 1941- | 1999-2003 | 1997-1999 |
![]() |
Dennis Byron | 1943- | 2007-2011 | |
![]() |
Andrésia Vaz | 1944- | 2003-2005 | |
![]() |
Arlette Ramaroson | 1944- | 2005-2007 | |
![]() |
Joseph Masanche | 1944- | ||
![]() |
Florence Arrey | 1948- | 2012- | |
![]() |
Khalida Khan | 1949- | 2011-2012 | 2007-2011 |
![]() |
Erik Møse | 1950- | 2003-2007 | 1999-2003 |
![]() |
Vagn Joensen | 1950- | 2012- | 2011-2012 |
Zie ook
[bewerken | brontekst bewerken]- Genocideverdrag
- Internationaal Strafhof
- Joegoslaviëtribunaal
- Rwandese genocide
- Internationaal Restmechanisme voor Straftribunalen
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- (en) (fr) Website van het Rwandatribunaal
- Hirondelle News Agency Onafhankelijk persbureau dat alle rechtszaken van het Rwandatribunaal verslaat.
- ↑ De officiële naam van het tribunaal luidt voluit in het Engels: 'International Criminal Tribunal for the Prosecution of Persons Responsible for Genocide and Other Serious Violations of International Humanitarian Law Committed in the Territory of Rwanda and Rwandan citizens responsible for genocide and other such violations committed in the territory of neighbouring States, between 1 January 1994 and 31 December 1994'; in het Frans: 'Tribunal criminel international chargé de juger les personnes présumées responsables d’actes de génocide ou d’autres violations graves du droit international humanitaire commis sur le territoire du Rwanda et les citoyens rwandais présumés responsables de tels actes ou violations commis sur le territoire d’États voisins entre le 1er janvier et le 31 décembre 1994'.
- ↑ M.C. Bassiouni: Crimes Against Humanity - Historical Evolution and Contemporary Application, New York: CUP 2011, p. xxxii
- ↑ (en) http://www.unictr.org/en/tribunal
- ↑ (en) ICTR Appeals Chamber takes Judicial Notice of Genocide in Rwanda, persbericht Rwanda-tribunaal, 20 juni 2006