Израиль
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/31/Israel_in_its_region_%28pre_1967_territory%29.svg/220px-Israel_in_its_region_%28pre_1967_territory%29.svg.png)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d4/Flag_of_Israel.svg/220px-Flag_of_Israel.svg.png)
Израиль, официаллă ячĕ Израиль патшалăхĕ (ивр. מדינת ישראל, арап. دولة اسرائيل) — Азин кăнтăр-анăçĕнчи, Вăтаçĕр тинĕсĕн тухăç çыран çĕрĕсенчи патшалăх. Çурçĕрте Ливанпа, çурçĕр-тухăçенче — Сирипе, тухăçра — с Иорданипе, кăнтăр-анăçра — Икĕпатпа чикĕ тытать.Тĕп хули - Иерусалим.
1947 çулхи чӳк уйăхĕн 29-мĕшĕнче ПНО Генераллă Ассамблейин йышăннă 181-мĕш №-лĕ резолюцийĕн йĕркипе, (вул. Палестинăна ПНО планĕпе пайлани) 1948 çулхи çу уйăхĕн 14-мĕшĕнче йĕркеленĕ.
Ирĕклĕх Деклараципе килĕшӳллĕ, Израиль еврейсен патшалăхĕ шутланать.
Этимологи
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Чикĕсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Is-wb-gs-gh_v3.png/230px-Is-wb-gs-gh_v3.png)
Израиль Азин кăнтăр-анăçĕнче вырнаçнă, çĕршывăн çĕрĕсем анăçра — Вăтаçĕр, кăнтăрта — Хĕрлĕ тинĕсĕсене тухать, тухăç ра çĕршыв чиккин йĕрĕ Иордан шывĕ юххипе пырать.
Ертÿçисем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Премьер-министрĕсем | Ертнĕ çулсем | Премьер-министĕсем | Ертнĕ çулсем |
---|---|---|---|
Давид Бен-Гурион | 1948-1954 | Ицхак Шамир | 1986-1992 |
Моше Шарет (Черток) | 1954-1955 | Ицхак Рабин | 1992-1995 |
Давид Бен-Гурион | 1955-1963 | Шимон Перес | 1995-1996 |
Леви Эшколь | 1963-1969 | Беньямин Нетаньяху | 1996-1999 |
Игаль Алон | 1969-1969 | Эхуд Барак | 1999-2001 |
Голда Меир | 1969-1974 | Ариэль Шарон | 2001-2006 |
Ицхак Рабин | 1974-1977 | Эхуд Ольмерт | 2006-2009 |
Менахем Бегин | 1977-1983 | Беньямин Нетяньяху | 2009 çултан |
Ицхак Шамир | 1983-1984 | 1 | 1 |
Шимон Перес | 1984-1986 | 2 | 2 |
Физикăпа географи пахалăхĕсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Геологипе рельефĕ
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Климачĕ
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Израильте субтропик вăтаçĕр тинĕс климачĕ хуçаланать. Галилейре çул хушшипе 1080 мм нӳрĕк ӳкет. Эйлаттаврашĕнче вăтамран çул хушши 20 мм çеç ӳкет. 700 мм — Иудей тăвĕсем çинче, 100 мм — Негевĕн тухăçĕнче.
Температура питĕ улшăнуллă, уйрăмах хĕл кунĕсенче. Ту çĕрĕсенче сивĕ, хăш чух юр çăвать. Хермон тăвĕн тăрри çулĕпе тенĕ пекех юр пĕркеннĕ, Иерусалимра пĕрре те пулин юр çăвать.[1] Çав вăхăтрах тинĕс çум хулисенче — Тель-Авивпа Хайфăра — вăтаçĕр тинĕс климачĕ тăрать: сив çумăрлă хĕлпе тăсăлăвлă шăрăх çусем. Азири чи шăрăха (53,7 °C, е 129 °F) 1942 çулта Иордан айлăмĕнчи Тират Цви кибуцĕ çумĕнче палăртнă. Çу-авăн уйăхĕсенче нӳрĕк сайра ӳкет.
Шыв янтă пуррисем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6d/Ein_shokek.jpg/180px-Ein_shokek.jpg)
Шыв янтă пурлăхĕ çĕршывра çителĕксĕр.
Флора
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Фауна
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Халăх йышĕ
[тӳрлет | кодне тӳрлет]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9d/Population_of_Israel_since_1949.svg/180px-Population_of_Israel_since_1949.svg.png)
Патшалăхра пĕтĕмпе 7.750 пин çын ( 2010 ) пурăнать, чылайăш еврейсем ( 5.840 пин çын ; 75,3 % ) тата арабсем ( 1.588 пин çын ; 20,5 % )
Истори
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Тĕнсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Спорт
[тӳрлет | кодне тӳрлет]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c6/Ramat_Gan_Stadium.jpg/180px-Ramat_Gan_Stadium.jpg)
Асăрхавсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]- ^ Goldreich 2003, p. 85
Каçăсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]Викисклад: Атлас: Израиль
(ивритла, акăлчанла тата арапла)
- Israel в Британника Энциклопединче
- Israel Колумби университечĕн библиотекинче
- Israel Би-би-си сайтĕнче
- Israel Конгресс библиотекинче
- The World Factbook:Israel 2018 ҫулхи Раштав уйӑхӗн 24-мӗшӗнче архивланӑ. ЦРУ сайчĕ çинче
- Израилĕн Хӳтĕлев Çарĕ 2008 ҫулхи Раштав уйӑхӗн 24-мӗшӗнче архивланӑ.
Израилĕн официаллă сайчĕсем
[тӳрлет | кодне тӳрлет]- Израиль çинчен хыпар тупмалли, РФ МИД сайтĕнче
- Израиль президенчĕ
- Кнессет — Израилĕн парламенчĕ
- Израилĕн министăрсен кабинечĕ 2008 ҫулхи Раштав уйӑхӗн 1-мӗшӗнче архивланӑ.
- Израилĕн Раççейри элчилĕхĕн официаллă сайчĕ
- ИАЭК официаллă сайчĕ 2008 ҫулхи Раштав уйӑхӗн 1-мӗшӗнче архивланӑ.
- Израилĕн Хӳтĕлев Çарĕ
- Израилĕн полици
- Израиль тĕрмисен хĕсмечĕ
- ISA: Israel Security Agency
- Моссад 2013 ҫулхи Ҫӗртме уйӑхӗн 5-мӗшӗнче архивланӑ.
Мандат территорйĕ пулнисем |
|
---|---|
Аслă Британи |
Ирак • Палестина (Иордани, Израиль, Государство Палестина) • Танганьика (почти вся Танзания) • Западный Камерун (часть Нигерии и Камеруна) • Британское Того (восточная часть Ганы) |
Франци | |
Бельги | |
Япони (ИТВ хыççăн АПШ йышне кĕнĕ) | |
Британ доминионĕсем |
ЮАС • Юго-Западная Африка (почти вся Намибия) • Уолфиш-Бей (город в Намибии) • Австралия • Новая Гвинея (северная часть Папуа — Новой Гвинеи) • Науру (Науру) • Новая Зеландия • Западное Самоа (Самоа) |