Người Pháp
Tổng dân số | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
k. 100 triệu Pháp: 67,413,000[1] ![]() | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Khu vực có số dân đáng kể | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Pháp | 67413000 (bao gồm cả các tỉnh hải ngoại) [1] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hoa Kỳ (2020) | 9373000 (gồm cả tổ tiên)[3] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Argentina | 6000000 (gồm cả tổ tiên)[4] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Canada (2016) | 4995000 (gồm cả tổ tiên)[5][6] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Vương quốc Anh (2016) | 3000000 (gồm cả tổ tiên)[7] 300000[8] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Brazil | 1000000 (gồm cả tổ tiên)[9] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Chile | 800000 (gồm cả tổ tiên)[10] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Thụy Sĩ | 159000[11][12] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Madagascar | 124000[13] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Bỉ | 123000[14] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Tây Ban Nha | 122000[15] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Úc | 118000[16][17] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Bồ Đào Nha | 104000[18] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ngôn ngữ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Chủ yếu là tiếng Pháp cũng như ngôn ngữ địa phương của Pháp |
Một phần của loạt bài về |
Văn hóa Pháp |
---|
![]() |
Dân tộc |
Ẩm thực |
Văn học |
Truyền thông |
Người Pháp (tiếng Pháp: Français) là một dân tộc chủ yếu sinh sống ở Tây Âu, có chung nền văn hóa, lịch sử và ngôn ngữ Pháp, gắn liền với đất nước Pháp.
Người Pháp, đặc biệt là những người bản xứ nói ngôn ngữ Oïl từ miền bắc và miền trung nước Pháp, chủ yếu có nguồn gốc từ người La Mã (nền văn minh cổ đại Gallo-Roman, người Xen-tơ và bộ tộc Italic gốc Ý ở Tây Âu), dân tộc Gaul (bao gồm cả người Belgae), cũng như các chủng tộc Đức như người Frank, người Visigoth, người Suebi và người Burgundy đã định cư ở Gaul từ phía đông sông Rai-nơ sau khi Đế chế La Mã sụp đổ, cũng như nhiều làn sóng di cư bất thường ở cấp độ thấp hơn sau đó vẫn tiếp tục cho đến ngày nay.
Người Bắc Âu cũng định cư ở Normandy vào thế kỷ thứ 10 và đóng góp đáng kể vào nguồn gốc tổ tiên của người Norman. Hơn nữa, các nhóm dân tộc thiểu số khu vực cũng tồn tại ở Pháp có dòng dõi, ngôn ngữ và văn hóa riêng biệt như người Breton ở Bretagne, người Occitan ở Occitania, người ở xứ Basque thuộc Pháp, người Catalunya ở phía bắc Catalunya, người Đức ở Alsace, người Corse ở Corsica và người Flemings ở vùng Flanders thuộc Pháp.[35]
Nước Pháp từ lâu đã là một sự pha trộn của các phong tục địa phương và sự khác biệt giữa các vùng miền, và trong khi hầu hết người Pháp vẫn nói tiếng Pháp như tiếng mẹ đẻ, thì các ngôn ngữ như Picard, Poitevin-Saintongeais, tiếng Franco-Provençal, Occitan, Catalan, Auvergnat, tiếng Corse, Basque, Flemish thuộc Pháp, Lorraine Franconia, tiếng Alsace, Norman và Breton vẫn được sử dụng ở các khu vực tương ứng. Tiếng Ả Rập cũng được sử dụng rộng rãi, được cho là ngôn ngữ thiểu số lớn nhất ở Pháp tính đến thế kỷ 21 (vị trí trước đây thuộc về tiếng Breton và tiếng Occitan).[36]
Xã hội Pháp hiện đại là nơi giao thoa nhiều nền văn hóa.[37]
Từ giữa thế kỷ 19, nơi đây đã chứng kiến số lượng người nhập cư với tỉ lệ cao, chủ yếu bao gồm người Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Ý, Ả Rập-Berber, Do Thái, Châu Phi cận Sahara, Trung Quốc và các dân tộc khác từ Châu Phi, Trung Đông và Đông Á, và chính phủ đã định nghĩa Pháp là một quốc gia bao gồm với các giá trị phổ quát, ủng hộ sự đồng hóa thông qua đó những người nhập cư được kỳ vọng sẽ tuân thủ các giá trị và chuẩn mực văn hóa của nước Pháp.
Ngày nay, trong khi chính phủ đã cho phép những người nhập cư giữ lại nền văn hóa riêng biệt của họ kể từ giữa những năm 1980 và yêu cầu họ chỉ cần hòa nhập,[38] công dân Pháp vẫn coi quốc tịch của cá nhân họ là quyền công dân theo luật của nước Pháp.[39]
Ngoài đất liền thuộc địa phận nước Pháp, người Pháp và người gốc Pháp có thể được nhìn thấy trên toàn thế giới, ở các tỉnh và vùng lãnh thổ hải ngoại của Pháp như Tây Ấn thuộc Pháp (vùng Caribe thuộc Pháp) và ở các quốc gia nước ngoài có nhóm dân số nói tiếng Pháp đáng kể hoặc không, chẳng hạn như Hoa Kỳ (người Mỹ gốc Pháp), Canada (người Canada gốc Pháp), Argentina (người Argentina gốc Pháp), Brazil (người Brazil gốc Pháp), Mexico (người Mexico gốc Pháp), Chile (người Chile gốc Pháp) và Uruguay (người Uruguay gốc Pháp).[40][41]
Quyền công dân và nơi cư trú hợp pháp
[sửa | sửa mã nguồn]Theo điều khoản đầu tiên trong Hiến pháp của nước Cộng hòa Pháp, việc trở thành người Pháp có nghĩa là trở thành công dân của nước Pháp, bất kể nguồn gốc, chủng tộc hay tôn giáo của người đó. (sans distinction d'origine, de race ou de religion).[39]
Theo các nguyên tắc của mình, nước Pháp đã cống hiến hết mình cho vận mệnh của một quốc gia dựa trên sự đề xuất (tiếng Anh: proposition nation, một quốc gia được thành lập trên một ý tưởng, không phải được thành lập dựa trên một dân tộc chung hoặc nguồn gốc chung), một lãnh thổ chung nơi mọi người chỉ bị giới hạn bởi tiếng Pháp và việc sẵn sàng chung sống cùng nhau, theo định nghĩa của Ernest Renan "plébiscite de tous les jours" (cuộc trưng cầu ý dân hàng ngày) về sự sẵn lòng sống chung, trong bài luận năm 1882 của Renan ("Qu'est-ce qu'une nation?").
Cuộc tranh luận liên quan đến việc lồng ghép quan điểm này với các nguyên tắc cơ bản của Cộng đồng Châu Âu vẫn còn bỏ ngỏ.[42]
Nước Pháp từ trước đến nay luôn mở cửa cho người nhập cư, mặc dù điều này đã thay đổi trong những năm gần đây.[43] Đề cập đến sự cởi mở được đã được nhận thức này, Gertrude Stein, đã viết: "Mỹ là đất nước của tôi nhưng Paris là quê hương của tôi".[44]
Trên thực tế, đất nước này từ lâu đã coi trọng sự cởi mở, khoan dung và chất lượng dịch vụ sẵn có.[45]
Đơn xin gia nhập quốc tịch Pháp thường được hiểu là từ bỏ lòng trung thành với quốc gia trước đây trừ khi có thỏa thuận về quyền công dân kép giữa hai quốc gia (ví dụ, đây là trường hợp của Thụy Sĩ: một người có thể mang hai quốc tịch Pháp và Thụy Sĩ). Các hiệp ước châu Âu đã chính thức cho phép di chuyển và công dân châu Âu được hưởng các quyền chính thức để làm việc trong khu vực nhà nước (mặc dù không phải với tư cách là thực tập sinh trong các ngành riêng biệt, ví dụ như thẩm phán).
Tự coi mình là một quốc gia hòa nhập với những giá trị phổ quát, Pháp luôn coi trọng và ủng hộ mạnh mẽ sự đồng hóa. Tuy nhiên, thành công của sự đồng hóa như vậy gần đây đã bị đặt dấu hỏi. Sự bất mãn ngày càng tăng đối với và bên trong các khu vực văn hóa dân tộc đang phát triển (chủ nghĩa cộng đồng). Các cuộc bạo loạn ở Pháp năm 2005 tại một số vùng ngoại ô nghèo đói và bất ổn (les quartiers senses) là một ví dụ về những căng thẳng như vậy. Tuy nhiên, điều này không nên được hiểu là xung đột sắc tộc (như đã xuất hiện trước đây ở các quốc gia khác như Mỹ và Anh) mà là xung đột xã hội nảy sinh từ các vấn đề kinh tế xã hội gây nguy hiểm cho sự hội nhập đúng đắn.[46]
Lịch sử
[sửa | sửa mã nguồn]Về mặt lịch sử, di sản của người Pháp phần lớn có nguồn gốc từ bộ lạc Celt hoặc Gallic, Latin (La Mã), bắt nguồn từ các quần thể người Gaul hoặc người Xen-tơ cổ đại và trung cổ từ Đại Tây Dương đến Rhone Alps, các bộ lạc người Đức định cư ở Pháp từ phía đông sông Rai-nơ và Bỉ sau khi Đế chế La Mã sụp đổ như người Frank, người Burgundy, người Allemanni, người Visigoth và người Suebi, các bộ lạc người Latinh và La Mã như người Liguria và người Gallo-Roman, người Basque và người Norse phần lớn định cư ở Normandy vào đầu thế kỷ thứ 10 cũng như người "Breton" (người Briton gốc Celt) định cư ở Bretagne ở miền Tây nước Pháp.[47]
Tên "tiếng Anh: France" về mặt từ nguyên bắt nguồn từ Francia, lãnh thổ của người Frank. Người Frank là một bộ tộc người Đức đã tràn vào xứ Gaul của La Mã vào cuối Đế chế La Mã.
Khu vực Celt và Gaul thời Đế quốc La Mã
[sửa | sửa mã nguồn]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/Map_Gallia_Tribes_Towns.png/240px-Map_Gallia_Tribes_Towns.png)
Vào thời kỳ tiền La Mã, Gaul (một khu vực của Tây Âu bao gồm toàn bộ những gì ngày nay được biết đến là Pháp, Bỉ, một phần của Đức và Thụy Sĩ, và Bắc Ý) là nơi sinh sống của nhiều dân tộc được gọi chung là các bộ lạc Gaul. Tổ tiên của họ là người Celt đến từ Trung Âu vào thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên hoặc sớm hơn[48] , và những người không phải người Celt bao gồm người Liguria, người Aquitani và người Basque ở Aquitaine. Người Belgae sống ở khu vực phía bắc và phía đông có thể đã có sự pha trộn của người Đức; nhiều người trong số những dân tộc này đã nói tiếng Gaul vào thời điểm người La Mã chinh phạt.
Gaul bị quân đoàn La Mã chinh phục về mặt quân sự vào năm 58–51 trước Công nguyên dưới sự chỉ huy của Tướng Julius Caesar, ngoại trừ vùng đông nam đã bị chinh phục khoảng một thế kỷ trước đó. Trong sáu thế kỷ tiếp theo, hai nền văn hóa này đã hòa trộn, thành nền văn hóa lai tạp Gallo-La Mã. Vào cuối thời kỳ La Mã, ngoài những người xâm lược từ những nơi khác trong Đế quốc và người bản xứ Gaul, Gallia còn trở thành nơi sinh sống của một số nhóm dân nhập cư có gốc gác từ Đức và Scythia, chẳng hạn như người Alan.
Người ta cho rằng tiếng Gaul vẫn tồn tại đến thế kỷ thứ 6 ở Pháp, mặc dù nền văn hóa vật chất địa phương đã bị La Mã hóa đáng kể.[49]
Cùng tồn tại với tiếng La-tinh, tiếng Gaul đã góp phần định hình các phương ngữ tiếng Latin thông tục phát triển thành tiếng Pháp, với các hiệu ứng bao gồm từ mượn và bản dịch mượn (gồm có oui,[50] từ có nghĩa là "có"),[50][51] thay đổi về âm[52][53] và ảnh hưởng đến cách chia động từ và trật tự từ.[50][51][54]
Ngày nay, thành trì cố định cuối cùng của ngôn ngữ Celt ở Pháp có thể được tìm thấy ở vùng tây bắc Bretagne, mặc dù đây không phải là kết quả của sự tồn tại của ngôn ngữ Gaul mà là kết quả của cuộc di cư của những người Celt nói tiếng Brythonic từ Anh vào thế kỷ thứ 5 sau Công Nguyên.
Tiếng La-tinh thông tục ở vùng Gallia mang một đặc điểm địa phương rõ rệt, một số trong đó được chứng thực bằng tranh graffiti,[54] sau đó phát triển thành phương ngữ Gallo-Romance bao gồm tiếng Pháp và các ngôn ngữ gần gũi nhất.
Ghi chú
[sửa | sửa mã nguồn]- ^ a b “Démographie – Population au début du mois – France”. Institut national de la statistique et des études économiques. Truy cập ngày 28 tháng 2 năm 2016.
- ^ “La diaspora française, nouvel acteur de diplomatie ?”. Le Monde.fr. 17 tháng 3 năm 2015.
Certains spécialistes avancent que la diaspora française serait composée de 30 millions de personnes.
- ^ “Table B04006 - People Reporting Ancestry - 2020 American Community Survey 5-Year Estimates”. United States Census Bureau. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 10 năm 2022. Truy cập ngày 12 tháng 10 năm 2022.
- ^ “Les merveilleux francophiles argentins-1”. canalacademie.com. 5 tháng 10 năm 2006.
- ^ Government of Canada (17 tháng 6 năm 2019). “Ethnic Origin (279), Single and Multiple Ethnic Origin Responses (3), Generation Status (4), Age (12) and Sex (3) for the Population in Private Households of Canada, Provinces and Territories, Census Metropolitan Areas and Census Agglomerations, 2016 Census - 25% Sample Data”. Statistics Canada. Truy cập ngày 24 tháng 9 năm 2022.
- ^ includes Quebecois and Acadians
- ^ Wardrop, Murray (12 tháng 4 năm 2010). “Britons can trace French ancestry after millions of records go online”. The Daily Telegraph. London. Truy cập ngày 15 tháng 8 năm 2015.
The documents disclose that despite our rivalry with our continental counterparts, 3 million Britons - one in 20 – can trace their ancestry back to France
- ^ “Présence française” (bằng tiếng Pháp). Ministry of Europe and Foreign Affairs.
- ^ “Archived copy” (PDF). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 16 tháng 1 năm 2014. Truy cập ngày 11 tháng 2 năm 2014.Quản lý CS1: bản lưu trữ là tiêu đề (liên kết)
- ^ Parvex, Ricardo (1 tháng 1 năm 2014). “Le Chili et les mouvements migratoires”. Hommes & migrations (1305): 71–76. doi:10.4000/hommesmigrations.2720. ISSN 1142-852X.
- ^ a b c d e f “Les Français établis hors de France”.
Au 31 décembre 2012, 1 611 054 de nos compatriotes étaient inscrits au registre mondial des Français établis hors de France.
- ^ “Etat et structure de la population – Données détaillées, Population résidante selon le sexe et la nationalité par pays, (su-f-01.01.01.03), Office fédéral de la statistique OFS”. Bfs.admin.ch. 29 tháng 1 năm 2010. Bản gốc lưu trữ ngày 12 tháng 11 năm 2011. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2011.
- ^ Kevin Shillington, Encyclopedia of African History, CRC Press, 2005, pp. 878–883
- ^ “SPF Intérieur – Office des Étrangers” (PDF). Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 7 tháng 2 năm 2009.
- ^ “Avance del Padrón municipal a 1 de enero de 2011. Datos provisionales. 2011. INE” (PDF). Ine.es. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2011.
- ^ “20680-Ancestry (full classification list) by Sex – Australia”. 2006 Census. Australian Bureau of Statistics. Bản gốc (Microsoft Excel download) lưu trữ ngày 10 tháng 3 năm 2008. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2008.
- ^ “20680-Country of Birth of Person (full classification list) by Sex – Australia”. 2006 Census. Cục thống kê Australia. Bản gốc (Microsoft Excel download) lưu trữ ngày 25 tháng 12 năm 2018. Truy cập ngày 27 tháng 5 năm 2008.
- ^ “IOM 2020 estimate of French-born people living in Portugal”.
- ^ a b c d e f “Immigrant and Emigrant Populations by Country of Origin and Destination”. 10 tháng 2 năm 2014.
- ^ “France and Thailand Bilateral relations” (bằng tiếng Anh). diplomatie.fr.
- ^ “Our countries suffer from the same stereotypes: French Ambassador to Thailand”. Khaosod English (bằng tiếng Anh). Khaosod. 30 tháng 9 năm 2019.
- ^ “MEAE - Français résidents à l'étranger”. Ministère de l'Europe et des Affaires étrangères - Français résidents à l'étranger. Truy cập ngày 19 tháng 2 năm 2024.
- ^ “État de la population (x1000) 1981, 1991, 2001–2007”. Statistiques.public.lu. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2011.
- ^ “Mexique”. France-Diplomatie. Truy cập ngày 17 tháng 1 năm 2016.
- ^ “Message from Consul General of France in Hong Kong and Macau”. Scmp.com. 15 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 12 tháng 12 năm 2017.
- ^ 政府統計の総合窓(e-Stat) moj.go.jp
- ^ “Présidentielle française 2012 – À Maurice, Sarkozy l'emporte devant Hollande” (bằng tiếng Pháp). Le Défi Media Group. 23 tháng 4 năm 2012. Bản gốc lưu trữ ngày 14 tháng 7 năm 2014. Truy cập ngày 11 tháng 7 năm 2014.
- ^ “General Population Census 2008: Population Recensee et Population Estimee” (PDF) (bằng tiếng Pháp). Government of the Principality of Monaco. 2008. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 14 tháng 6 năm 2011. Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2011.
- ^ “Foreign born after country of birth and immigration year”. Statistics Sweden.
- ^ “Bevölkerung nach Staatsangehörigkeit und Geburtsland”. Statistik Austria (bằng tiếng Đức). Truy cập ngày 1 tháng 1 năm 2016.
- ^ Tessa Copland. “French – Facts and figures”. Te Ara – the Encyclopedia of New Zealand. Truy cập ngày 21 tháng 11 năm 2010.
- ^ “Former Honorary Consul of France conferred French Legion of Honor”. The Star. Truy cập ngày 12 tháng 9 năm 2020.
- ^ “Relation between Turkey and France - Ministry of Foreign Affairs”. mfa. Truy cập ngày 6 tháng 11 năm 2022.
- ^ Census 2011 – Hungarian Central Statistical Office (KSH) – Demographic Data
- ^ Saint Pierre, Aude; Giemza, Joanna; Karakachoff, Matilde; Alves, Isabel; Amouyel, Philippe; Dartigues, Jean-Francois; Tzourio, Christophe; Monteil, Martial; Galan, Pilar; Hercberg, Serge; Redon, Richard; Genin, Emmanuelle; Dina, Christian (23 tháng 7 năm 2019). “The Genetic History of France”. bioRxiv 10.1101/712497.
- ^ “To count or not to count”. The Economist (bằng tiếng Anh). Truy cập ngày 26 tháng 5 năm 2018.
- ^ Nhà sử học người Pháp Gérard Noiriel sử dụng cụm từ "creuset français" để thể hiện ý tưởng này trong tác phẩm tiên phong Le Creuset français (1988). Xem trong Noiriel, Gérard (1996). The French melting pot: immigration, citizenship, and national identity. Minneapolis: University of Minnesota Press. ISBN 0816624194. ; Geoffroy de Laforcade dịch từ tiếng Pháp.
- ^ “French Government Revives Assimilation Policy”. Migrationpolicy.org. 1 tháng 10 năm 2003. Bản gốc lưu trữ ngày 30 tháng 1 năm 2015. Truy cập ngày 12 tháng 12 năm 2017.
- ^ a b “Constitution of 4 October 1958”. assemblee-nationale.fr. Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 3 năm 2013.
- ^ Alexandra Hughes; Alex Hughes; Keith A Reader (2002). Encyclopedia of Contemporary French Culture. Taylor & Francis. tr. 232. ISBN 978-0-203-00330-5.
- ^ Countries and Their Cultures French Canadians – everyculture.com Retrieved 12 April 2013.
- ^ Một điểm bất đồng có thể là tình trạng của các ngôn ngữ thiểu số. Tuy nhiên, mặc dù gần như đã biến mất nhưng những ngôn ngữ khu vực như vậy vẫn được bảo tồn ở Pháp và người ta có thể học chúng ở trường như ngôn ngữ thứ hai ("enseignement de langue Regionale").
- ^ Drinkwater, John F. (2013). “People”. Trong Ray, Michael (biên tập). France (Britannica Guide to Countries of the European Union). Rosen Educational Services. tr. 28–29. ISBN 978-1615309641. Truy cập ngày 29 tháng 1 năm 2020.
- ^ Stein, Gertrude (1940). What are masterpieces?. tr. 63.
- ^ Ví dụ, Tổ chức Y tế Thế giới nhận thấy rằng Pháp cung cấp "dịch vụ chăm sóc sức khỏe toàn diện tốt nhất" trên thế giới World Health Organization Assesses the World's Health Systems
- ^ Hughes LAGRANGES, Emeutes, renovation urbaine et alienation politique, Observatoire sociologique du changement, Paris, 2007 [1] Lưu trữ 26 tháng 4 2012 tại Wayback Machine
- ^ "Les Gaulois figurent seulement parmi d'autres dans la multitude de couches de peuplement fort divers (Ligures, Ibères, Latins, Francs et Alamans, Nordiques, Sarrasins...) qui aboutissent à la population du pays à un moment donné ", Jean-Louis Brunaux, Nos ancêtres les Gaulois, éd. Seuil, 2008, p. 261
- ^ Kruta, Venceslas (2000). Les Celtes : Histoire et dictionnaire (bằng tiếng Pháp). Robert Laffont. ISBN 978-2221056905.
- ^ Laurence Hélix (2011). Histoire de la langue française. Ellipses Edition Marketing S.A. tr. 7. ISBN 978-2-7298-6470-5.
Le déclin du Gaulois et sa disparition ne s'expliquent pas seulement par des pratiques culturelles spécifiques: Lorsque les Romains conduits par César envahirent la Gaule, au 1er siecle avant J.-C., celle-ci romanisa de manière progressive et profonde. Pendant près de 500 ans, la fameuse période gallo-romaine, le gaulois et le latin parlé coexistèrent; au VIe siècle encore; le temoignage de Grégoire de Tours atteste la survivance de la langue gauloise.
- ^ a b c Matasovic, Ranko (2007). “Insular Celtic as a Language Area”. Papers from the Workshop within the Framework of the XIII International Congress of Celtic Studies. The Celtic Languages in Contact: 106.
- ^ a b Savignac, Jean-Paul (2004). Dictionnaire Français-Gaulois. Paris: La Différence. tr. 26.
- ^ Henri Guiter, "Sur le substrat gaulois dans la Romania", in Munus amicitae. Studia linguistica in honorem Witoldi Manczak septuagenarii, eds., Anna Bochnakowa & Stanislan Widlak, Krakow, 1995.
- ^ Eugeen Roegiest, Vers les sources des langues romanes: Un itinéraire linguistique à travers la Romania (Leuven, Belgium: Acco, 2006), 83.
- ^ a b Adams, J. N. (2007). “Chapter V – Regionalisms in provincial texts: Gaul”. The Regional Diversification of Latin 200 BC – AD 600. Cambridge. tr. 279–289. doi:10.1017/CBO9780511482977. ISBN 9780511482977.
Liên kết ngoài
[sửa | sửa mã nguồn]- Discover France
- The Rude French Myth Lưu trữ 2017-01-07 tại Wayback Machine
- French Culture
- INSEE - Institut National de la Statistique et des Études Économiques - French official statistics from INSEE
- CIA World Fact Book. 2005 Lưu trữ 2018-12-24 tại Wayback Machine
- US Department of State. 2005