Amuine Egipt
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/03/Egypt_NK_edit.svg/250px-Egypt_NK_edit.svg.png)
Amuine Egipt (amuižgrek.: Αἴγυπτος da latin.: Aegyptus-sanoišpäi; ičeze nimitused: Ta-kemet «Mustma», Ta-meri «Kokteižen ma», Ta-uji «Kaks' mad», Ide-buji «Kaks' randad») om istorižen regionan da kul'turan nimituz, sijazihe Afrikan pohjoižpäivnouzmas. 4. voz'tuhan keskespäi EME 4. voz'sadahasai m.e. se oli Amuižen mail'man civilizacijan znamasižeks palaks. Oli olmas Nil-jogen alajoksmuses.
Egiptologii tedoidab Amuižen Egiptan aspektoid.
Istorijan pordod
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Amuižen Egiptan istorii om 40 voz'sadad hätkte i jagase nelläks pordoks:
- pord edel dinastijoid (istorijanedeline Egipt);
- dinastijoiden pord (ripmatoman egiptižen civilizacijan šingotez, 27 voz'sadad);
- ellinistine pord (Ptolemejiden dinastijan ohjandusen al, sintez tegihe grekiž-makedoniženke kul'turanke);
- Riman pord (olend Amuižen Riman valdkundan znamasižeks provincijaks).
Čihozi da oli anastadud arabalaižil 7. voz'sadal.
Valdkundaline šingotez
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Väghine ma Nilan alangištos andoi hüvid villän satusid, sikš voimuz oli pidada regulärišt armijad kontroliruimha ristituid. Valdkundapparat oli šingotadud, faraon oli valdkundan pämehen. Ičeze kel', ijeroglifine kirjkel', politeistine religii oliba valdkundas. Se andab nügüd'-ki modan tendencijoid, suren i penen arhitekturan stilid (piramidad, pert'kulud, muštpachad).
Galerei
[vajehta | vajehtada lähtetekst]-
Edeldinastižed kalud
-
Kalanpüdajad, kuva Mereruka-kaumusespäi
-
Ipet-Isut läz Luksorad — Amuižen Egiptan kaikiš järedamb pühäpertiden kompleks (Uz' car'kund)
Homaičendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]