Ariwanas
![]() Litrato ng sentrong galaktiko ng Ariwanas sa isang gabi ng kalawakan na nasa taas ng Obserbatoryong Paranal | |
Dato ng obserbasyon | |
---|---|
Uri | SBc (Galaksiyang papilipit na may bareta) |
Diyametro | 100,000 mga taong liwanag(mga light year) (30 kpc)[1] |
Kapal | 1,000 mga taong-liwanag[1] |
Sun's panahon ng rotasyong galaktiko | 250 milyong mga taon (negative rotation)[2][3] |
Panahon ng rotasyon ng gawi na papilipit | 50 milyong mga taon[4] |
Panahon ng rotasyon ng gawi na pabareta | 15 hanggang 18 milyong mga taon[4] |
Ang tulin ay kaugnay ng CMB kalagayan ng pamamahinga | 552 km/s[5] |
Tingnan din: Galaksiya, Talaan ng mga galaksiya | |
Ang Ariwanas[6], na tinatawag ding Balatas[6], (Ingles: Milky Way[6], lit. Daang Malagatas, o Daang Magatas) ay isa sa 170 bilyon (1.7 × 1011) na mga galaksiya sa mapagmamasdang uniberso [7][8] na naglalaman ng Sistemang Solar na sistemang kinalalagyan ng mundo(earth) at iba pang mga planeta. Ito ay tinatayang naglalaman ng mahigit 200 bilyong mga bituin[9] at posibleng hanggang 400 bilyong mga bituin.[10] Ang araw ang isa sa mga bituin sa galaksiyang Ariwanas.
Hango ang katawagan nito sa Ingles mula sa katumbas na taguri dito sa Latin - Via Lactea (o Magatas na Daan)[11] - na hinango naman din mula sa Galaxias (Γαλαξίας) ng Griyego.[12]
Tingnan din
[baguhin | baguhin ang wikitext]Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- ↑ 1.0 1.1 Christian, Eric; Safi-Harb, Samar. "How large is the Milky Way?". NASA: Ask an Astrophysicist. Nakuha noong 2007-11-28.
{{cite web}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ "NASA – Galaxy". Nasa.gov. 2007-11-29. Inarkibo mula sa ang orihinal noong 2005-05-08. Nakuha noong 2010-08-10.
{{cite web}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Dec16th2008. "How Many Stars are in the Milky Way?". Universe Today. Nakuha noong 2010-08-10.
{{cite web}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ 4.0 4.1 Bissantz, Nicolai; Englmaier, Peter; Gerhard, Ortwin (2003). "Gas dynamics in the Milky Way: second pattern speed and large-scale morphology". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 340 (3): 949. arXiv:astro-ph/0212516. Bibcode:2003MNRAS.340..949B. doi:10.1046/j.1365-8711.2003.06358.x.
{{cite journal}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Kogut, A.; Lineweaver, C.; Smoot, G. F.; Bennett, C. L.; Banday, A.; Boggess, N. W.; Cheng, E. S.; de Amici, G.; Fixsen, D. J.; Hinshaw, G.; Jackson, P. D.; Janssen, M.; Keegstra, P.; Loewenstein, K.; Lubin, P.; Mather, J. C.; Tenorio, L.; Weiss, R.; Wilkinson, D. T.; Wright, E. L. (1993). "Dipole Anisotropy in the COBE Differential Microwave Radiometers First-Year Sky Maps". Astrophysical Journal. 419: 1. arXiv:astro-ph/9312056. Bibcode:1993ApJ...419....1K. doi:10.1086/173453.
{{cite journal}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) CS1 maint: multiple names: mga may-akda (link) - ↑ 6.0 6.1 6.2 https://diksiyonaryo.ph/search/balatas
- ↑ Gott III, J. R.; et al. (2005). "A Map of the Universe". Astrophysical Journal 624 (2): 463–484. arXiv:astro-ph/0310571. Bibcode 2005ApJ...624..463G. doi:10.1086/428890
- ↑ Mackie, G. (2002-02-01). "To see the Universe in a Grain of Taranaki Sand". Swinburne University. http://astronomy.swin.edu.au/~gmackie/billions.html
- ↑ Sanders, Robert (Enero 9, 2006). "Milky Way Galaxy is warped and vibrating like a drum". UCBerkeley News. Nakuha noong 2006-05-24.
{{cite news}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) - ↑ Frommert, H.; Kronberg, C. (Agosto 25, 2005). "The Milky Way Galaxy". SEDS. Inarkibo mula sa ang orihinal noong 2011-09-03. Nakuha noong 2007-05-09.
{{cite web}}
: CS1 maint: date auto-translated (link) CS1 maint: multiple names: mga may-akda (link) - ↑ Literal na salin ng Via Lactea, daan na parang binuhusan ng gatas sapagkat marami nga o may pulutong ng mga bituin.
- ↑ "Dravins, Dainis, Heikki Sipilä, Juan Lajo, Manwel Mifsud at Alberto Millán Martín. What is the Milky Way called in different languages? The Milky Way sa Griyego: Γαλαξίας, Galaxias Γαλαξίας, mula sa γαλα = milk (gatas), γαλαξίας = milk tooth o "gatas-ngipin", bilang paglalarawan na inihambing sa mga unang ngipin ng isang bata), Stoivaine.kapsi.fi". Inarkibo mula sa ang orihinal noong 2008-04-07. Nakuha noong 2008-03-17.
{{cite web}}
: CS1 maint: date auto-translated (link)
Ang lathalaing ito na tungkol sa Astronomiya ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.