کریمیائی تاتار
کریمیائی تاتار | ||
یوکرین دی اک مسلمان اقلیت | ||
| ||
کریمیائی تاتاراں دا جھنڈا | ||
![]() | ||
احمد خان سلطان ، توغے بے ، اسماعیل گاسپرنسکی ، نعمان چلیبجی خان ، مصطفی عبدالسلام قریم اوغلو | ||
کل آبادی | ||
5 لکھ | ||
آبادی دے علاقے | ||
![]() |
کل 2،48،200 | |
![]() |
جنہاں چوں 2،43،400 چ | |
![]() |
5،00،000 | |
![]() |
90 ہزار توں 1 لکھ 90 ہزار دے وچکار | |
![]() |
24،137 | |
![]() |
4،131 | |
![]() |
1،803 | |
![]() |
1،532 | |
بولیاں | ||
کریمیائی تاتار بولی ، روسی ، ترک تے اوروم | ||
مذہب | ||
اسلام (سنی) | ||
متعلقہ نسلی گروہ | ||
دوجے ترک لوک |
کریمیائی تاتار یاں قریم تاتار اج دے یوکرین دے لوک راج کریمیا چ وسن آلا ترک نسلی گروہ اے ، جہڑے کہ ایتھے دے اصلی باشندے نیں ۔ ایہہ لوک کریمیائی تاتار بولی بولدے نیں ۔ کریمیائی تاتار وولکا تاتاراں توں وکھ نیں ۔
اج دے ویلے چ کریمیاغی تاتار کریمیا ، یوکرین دے علاوہ وڈی گنتی چ ترکی ، رومانیہ ، بلغاریہ ، ازبکستان ، امریکہ تے لہندے یورپ چ وسدے نیں ۔
ناں
[سودھو]آبادی دے علاقے
[سودھو]ایس ویلے 2،40،000 کریمائی تاتار کریمیا ، یوکرین چ رہندے نیں تے تقریبا 1،50،000 حالے وی وسطی ایشیا خاص طور اتے ازبکستان چ جلاوطنی دی حالت ج نیں ۔ کریمیائی تاتاراں دی اک وڈی گنتی ترکی چ وسدی اے جہڑی روسی سلطنت دی قریم یورتی اتے مل مارن دے مگروں روسیاں دے ظلماں پاروں 19ویں صدی عیسوی چ ترکی چلی گئی سی ۔ رومانیہ تے بلغاریہ وچکار دوربروجا علاقے 27،000 توں ودھ کریمیائی تاتار رہندے نیں ،جنہاں چوں 24،000 رومانیہ دے پاسے تے 3،000 بلغاریہ دے پاسے نیں ۔
ذیلی گروہ
[سودھو]کریمیائی تاتار تن ذیلی نسلی گروہاں چ ونڈے ہوئے نیں :
- تات (قفقاز دے علاقے تات لوکاں توں وکھ ) جہڑے 1944ء توں پہلاں کریمیا دے پہاڑی علاے چ وسدے سن (تقریبا 55 فیصد)
- یالیبویو ، جہڑے کریمیا دے تھلویں ساحلاں اتے وسدے سن (تقریبا 30 فیصد)
- نوغے (تھلویں روس چ وسن آلے نگوئے لوکاں توں وکھ) کریمیا دے سٹیپ دے سابق باشندے (تقریبا 15 فیصد)۔
تریخ
[سودھو]خانان کریمیا
روسی سلطنت چ
[سودھو]1768 توں 1774ء دی ترک روسی جنگ چ سلطنت عثمانیہ دی روسی سلطنت ہتھوں شکست مگروں ، معاہدہ کوچک کناری راہیں کریمیا آزاد ریاست بن گیا تے سلطنت عثمانیہ نے قریم یورتی دی حفاظت دا اپنا سیاسی حق گوا دتا ۔ اس دے مگروں 1783ء چ روسی سلطنت نے کریمیا اتے مل مار لیا ۔ اس مل دے نتیجے چ سلاواں دی کریمیا چ آبادکاری دی دباء پاروں کریمیائی تاتاراں نوں اپنا وطن چھڈ کے سلطنت عثمانیہ ول ہجرت کرنی پئی ۔
مورت نگری
[سودھو]حوالے
[سودھو]- Conquest, Robert. 1970. The Nation Killers: The Soviet Deportation of Nationalities (London: Macmillan). (ISBN 0-333-10575-3)
- Fisher, Alan W. 1978. The Crimean Tatars. Stanford, CA: Hoover Institution Press. (ISBN 0-8179-6661-7)
- Fisher, Alan W. 1998. Between Russians, Ottomans and Turks: Crimea and Crimean Tatars (Istanbul: Isis Press, 1998). (ISBN 975-428-126-2)
- Nekrich, Alexander. 1978. The Punished Peoples: The Deportation and Fate of Soviet Minorities at the End of the Second World War (New Yk: W. W. Norton). (ISBN 0-393-00068-0)
- Valery Vozgrin "Исторические судьбы крымских татар"
باہرلے جوڑ
[سودھو]![]() |
وکیمیڈیا کامنز چ مورتاں: کریمیائی تاتار |
- کینیڈا دی قریم تاتار کلچرل ایسوسیئیشن دا باضابطہ ویب سائیٹa
- بزم قریم ویب سائیٹ Archived 2008-06-01 at the وے بیک مشین
- کریمیا لئی عالمی کمیٹی
- UNDP کریمیا ایکتا تے ترقی پروگرام
- کریمیائی تاتار ہوم پیچ
- کریمیائی تاتار Archived 2005-03-24 at the وے بیک مشین
- کریمیائی تاتار (ترکی بولی چ)
- Crimean Tatar words (English)
- State Defense Committee Decree No. 5859ss: On Crimean Tatars (See also Three answers to the Decree No. 5859ss)