جمال الدین افغانی
جمال الدین افغانی | |
---|---|
![]() |
|
جم | سنہ 1838 [۱][۲]
|
وفات | 9 مارچ 1897 (58–59 سال)[۳][۴] |
مدفن | صوبہ کابل |
شہریت | ![]() |
عملی زندگی | |
تلمیذ خاص | محمد عبدہ |
پیشہ | الٰہیات دان ، صحافی [۵][۶] |
پیشہ ورانہ زبان | ترکی [۷]، عربی [۸]، پشتو ، افغانی دری ، فارسی |
![]() | |
ترمیم ![]() |
مسلم رہنما۔ پورا ناں سید محمد جمال الدین افغانی۔ والد دا ناں سید صفدرخان۔ مشرقی افغانستان دے کنڑ صوبے دے اسعد آباد[۹] وچ پیدا ہوئے۔ پان اسلام ازم جاں وحدت عالم اسلام دے زبردست داعی تے انیسواں صدی وچ دنیائے اسلام دی نمایاں شخصیت سن۔
تسیں نے اسلامی ملکاں نوں مغربی اقتدار توں آزاد کرانے دی جدوجہد دی۔ تسیں دا مقصد مسلم ملکاں نوں اک خلیفہ دے تحت متحد کرکے انہاں دا اک آزاد بلاک بنانا سی۔
تسیں عہد شباب وچ افغانستان دے امیر محمد اعظم خان دے وزیر رہے۔ انگریزاں دی سازش توں افغانستان وچ بغاوت ہوئی تو ہندوستان آ گئے۔ مگر ایتھے دو مہینے توں وی کم قیام دی اجازت ملی۔ ایتھے توں تسیں ترکی گئے مگر اوتھے وی درباری علما تے مشائخ نے ٹکنے نہ دتا تو مجبوراً قاہرہ دا رخ کیتا۔ قاہرہ وچ اٹھ سال تک رہے تے اپنے نظریات دی وڈے زور و شور توں تبلیغ دی۔ ہن تسیں دا حلقۂ اثر بوہت وسیع ہو گیا سی۔ تے اسلامی ملکاں وچ انگریزاں دے مفادات اُتے ضرب پڑ رہی سی۔ اس خطرے دے سدباب دے لئی انگریزاں نے خدیو مصر اُتے دباؤ پایا تے اس دے حکم اُتے تہانوں مصر چھڈنا پیتا۔ مصر توں تسیں پیرس گئے تے اوتھے ’’العروۃ الوثقٰی ‘‘ دے ناں توں اک رسالہ عربی زبان وچ جاری کیتا۔ ایہ رسالہ وحدت اسلامی دا نقیب سی۔ مگر ایہ دس مہینے توں زیادہ عرصے تک جاری نہ رہ سکیا۔ تسیں نے روس انگلستان تے حجاز دا وی سفر کیتا۔ آخری عمر وچ سلطان ترکی دی دعوت اُتے قسطنطنیہ گئے سن۔ ایتھے ای سرطان دے مرض وچ مبتلا ہو کے وفات پائی۔ اک خیال ایہ اے کہ دربارِ ترکی دے اک عالم نے انہاں حسد دی وجہ توں زہر دے کر شہید کیتا۔ تسیں دے قریبی ساتھیاں تے شاگرداں وچ شیخ محمد عبدہ مصری بوہت مشہور نیں۔
ہور پڑھیے
[سودھو]![]() |
وکیمیڈیا کامنز چ مورتاں: جمال الدین افغانی |
باہرلےجوڑ
[سودھو]- ["From Reform to Revolution، Louay Safi, Intellectual Discourse 1995, Vol. 3, No. 1 ربط Archived 2007-02-12 at the وے بیک مشین
حوالے
[سودھو]- ↑ http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12820103j — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
- ↑ Encyclopædia Britannica Online ID: https://www.britannica.com/biography/Jamal-al-Din-al-Afghani — subject named as: Jamal al-Din al-Afghani — اخذ شدہ بتاریخ: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷ — عنوان : Encyclopædia Britannica
- ↑ https://pantheon.world/profile/person/Jamāl_al-Dīn_al-Afghānī — اخذ شدہ بتاریخ: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
- ↑ Brockhaus Enzyklopädie online ID: https://brockhaus.de/ecs/enzy/article/afghani-djamal-ad-din-al- — subject named as: Djamal ad-Din al-Afghani
- ↑ مصنف: Philippe de Tarrazi — عنوان : تاريخ الصحافة العربية — جلد: 1-4
- ↑ https://projectjaraid.github.io
- ↑ http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12820103j — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — مصنف: Bibliothèque nationale de France — اجازت نامہ: Open License
- ↑ http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12820103j
- ↑ From Reform to Revolution, Louay Safi, Intellectual Discourse 1995, Vol. 3, No. 1 LINK Archived 2007-02-12 at the وے بیک مشین
- مضامین جنہاں وچ لاطینی بولی دا متن شامل اے
- مضامین جنہاں وچ عربی بولی دا متن شامل اے
- 1838 دے جم
- مضامین جنہاں وچ اردو بولی دا متن شامل اے
- 1897 دیاں موتاں
- 9 مارچ دیاں موتاں
- صفحات مع خاصیت P802
- 1838دے جم
- 1897دیاں موتاں
- افغان شخصیتاں
- النھضہ
- ایرانی فعالیت پسند
- سلطنت عثمانیہ میں ایرانی مہاجرین
- مخالفین قوم پرستی
- ہاشمی شخصیتاں