Somoni
![]() 5 somoni | |
Kod ISO 4217 |
TJS |
---|---|
Symbol |
SM, с., смн., сом. |
Państwo | |
Bank centralny | |
Poziom inflacji |
8% w 2016[1] |
Podział |
1 somoni = 100 diramów |
Banknoty |
1, 5, 20, 50 diramów |
Monety |
1, 2, 5, 10, 20, 25, 50 diramów |
Somoni (tadż. сомонӣ) – podstawowa jednostka monetarna w Tadżykistanie, dzieli się na 100 diramów[2][3]. Nazwana na cześć tadżyckiego bohatera narodowego Ismaila I Samanidy.
30 października 2000 roku somoni zastąpiło dotychczasową jednostkę rozliczeniową, stosowaną w Tadżykistanie – rubla tadżyckiego, według przelicznika 1 somoni za 1000 rubli tadżyckich. Wymiana trwała do 1 kwietnia 2001 roku.
Monety
[edytuj | edytuj kod]Seria 2001-2018
[edytuj | edytuj kod]Seria 2001-2018[4] | ||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Grafika | Wartość | Parametry | Opis | Data | Mennica | |||||||
Rewers | Awers | Średnica | Grubość | Masa | Rant | Rysunek | Wybicia | Wprowadzenia | ||||
![]() |
5 diramów | 16,55 mm | 1,4 mm | 2,05 g | gładki | 7 gwiazd Tadżykistanu,
„ҷумҳурии Тоҷикистон” |
2001 | 9 marca 2001 | Mennica Petersburska | |||
2006 | 2006 | |||||||||||
![]() |
10 diramów | 17,55 mm | 1,5 mm | 2,45 g | 2001 | 9 marca 2001 | ||||||
2006 | 2006 | |||||||||||
![]() |
20 diramów | 18,55 mm | 1,5 mm | 2,75 g | 2001 | 9 marca 2001 | ||||||
2006 | 2006 | |||||||||||
![]() |
25 diramów | 19,05 mm | 1,4 mm | 2,8 g | 2001 | 9 marca 2001 | ||||||
2006 | 2006 | |||||||||||
1,45 mm | 2,75 g | 2010 | 2010 | |||||||||
![]() |
50 diramów | 21,05 mm | 1,5 mm | 3,65 g | 2001 | 9 marca 2001 | ||||||
2006 | 2006 | |||||||||||
3,45 g | 2010 | 2010 | ||||||||||
![]() |
1 somoni | 23,95 mm | 1,65 mm | 5,2 g | ząbkowany/gładki | Ismail Samani,
„ҷумҳурии Тоҷикистон” |
2001 | 9 marca 2001 | ||||
![]() |
3 somoni | 25,5 mm | 1,8 mm | 6,3 g | litery | Godło,
„ҷумҳурии Тоҷикистон” |
2001 | 9 marca 2001 | ||||
![]() |
5 somoni | 26,45 mm | 1,95 mm | 7 g | sekcje ząbkowane/gładkie i gwiazdy | Abuabdullo Rudaki,
„ҷумҳурии Тоҷикистон” |
2001 | 9 marca 2001 |
Seria 2011-
[edytuj | edytuj kod]Seria 2011-[5][6] | |||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Grafika | Wartość | Parametry | Rant | Data | Mennica | ||||
Rewers | Awers | Średnica | Grubość | Masa | Wybicia | Wprowadzenia | |||
![]() |
![]() |
1 diram | 14,5 mm | 1,2 mm | 1,3 g | gładki | 2011 | 2 lutego 2013 | Mennica Kazachstańska |
![]() |
![]() |
2 diramy | 16 mm | 1,6 g | 2011 | ||||
![]() |
![]() |
5 diramów | 18 mm | 2 g | 2011 | 15 czerwca 2012 | |||
2015 | 28 maja 2015 | ||||||||
2017 | 2017 | ||||||||
![]() |
![]() |
10 diramów | 20,5 mm | 1,4 mm | 3 g | 2011 | 15 czerwca 2012 | ||
2015 | 28 maja 2015 | ||||||||
2017 | 2017 | ||||||||
2018 | 30 czerwca 2018 | ||||||||
![]() |
![]() |
20 diramów | 23,5 mm | 1,6 mm | 4,5 g | ząbkowany | 2011 | 15 czerwca 2012 | |
2015 | 28 maja 2015 | ||||||||
2017 | 2017 | ||||||||
2018 | 30 czerwca 2018 | ||||||||
![]() |
![]() |
50 diramów | 26 mm | 5,5 g | 2011 | 15 czerwca 2012 | |||
2015 | 28 maja 2015 | ||||||||
2017 | 2017 | ||||||||
2018 | 30 czerwca 2018 | ||||||||
![]() |
![]() |
1 somoni | 27 mm | 1,4 mm | 5,2 g | 2011 | 15 czerwca 2012 | ||
2017 | 2017 | ||||||||
24,55 mm | 1,6 mm | 5,8 g | 2018 | 30 czerwca 2018 | Mennica Petersburska | ||||
3 somoni | 25,5 mm | 1,65 mm | 6,35 g | litery, znaki, liczby | |||||
5 somoni | 26,5 mm | 1,7 mm | 7 g | ząbkowany
/gładki |
Monety okolicznościowe
[edytuj | edytuj kod]- Osobny artykuł:
W listopadzie 2004 r. wyemitowano pierwsze monety kolekcjonerskie Tadżykistanu, o nominałach 1, 3 i 5 somoni[7].
Monety kolekcjonerskie
[edytuj | edytuj kod]Są wybijane od 2004 r., wykonane ze srebra i złota[8].
Banknoty
[edytuj | edytuj kod]Banknoty z emisji 1999
[edytuj | edytuj kod]Banknoty o nominałach 1, 5, 20, 50 diramów, oraz 1, 5, 10, 20, 50, 100 somoni zostały wydane 30 października 2000 r., z dekretu Prezydenta Republiki Tadżykistanu nr. 415 z dnia 26 października 2000 r[7]. Banknoty o najniższych nominałach zostały wydrukowane przez niemiecką drukarnię Giesecke und Devrient[9], banknoty o wyższych nominałach zostały wydrukowane w moskiewskiej drukarni Goznak.
Każdy banknot został wydrukowany w 100% z papieru z włókien bawełnianych, które zawierają bezbarwne nici zabezpieczające świecące pod wpływem promieni ultrafioletowych, w kolorach kolor czerwonym, zielonym i niebieskim[10].
Banknoty diramowe ze względu na niską wartość są stale zastępowane monetami[11][12].
Awers | Rewers | Nominał | Wymiary
(mm) |
Kolor | Opis
Awers |
Opis
Rewers |
Data
druku |
Data
wprowadzenia |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
1 diram | 100 × 60 | brązowy | Tadżycki Teatr Opery i Baletu | Krajobraz górski | 1999 | 30 października 2000 |
![]() |
![]() |
5 diramów | niebieski | Pałac Kultury Arbob | Mauzoleum w Cziluczorczaszma | |||
![]() |
![]() |
20 diramów | zielony | Sala konferencyjna Narodowego Banku Tadżykistanu | Krajobraz górski | |||
![]() |
![]() |
50 diramów | fioletowy | Ismail Samani | Dolina górska | |||
![]() |
![]() |
1 somoni | 141 × 65 | zielony | Mirzo Tursunzoda | Budynek Narodowego Banku Tadżykistanu | ||
![]() |
![]() |
5 somoni | 147 × 65 | niebieski | Sadriddin Ajni | Mauzoleum Abu Abdullah Rudaki w Pandżakent | ||
![]() |
![]() |
10 somoni | 150 × 65 | pomarańczowy
czerwony |
Mir Sajid Ali Hamadoni | Mauzoleum Mir Said Alii Hamadoni w Kulab | ||
![]() |
![]() |
20 somoni | 153 × 65 | brązowy
niebieski |
Awicenna | Twierdza w Hisarze | ||
![]() |
![]() |
50 somoni | 156 × 65 | niebieski
zielony |
Bobodżan Gafurow | Herbaciarnia Sino w dystrykcie Isfara | ||
![]() |
![]() |
100 somoni | 159 × 68 | brązowy
niebieski |
Ismail | Pałac prezydenta w Duszanbe |
Banknoty z emisji 2010
[edytuj | edytuj kod]10 września 2010 roku zostały wydrukowane nowe banknoty o nowych nominałach 3, 200 i 500 somoni[13] z okazji 19. rocznicy odzyskania niepodległości. Zostały one wydrukowane z nowymi zabezpieczeniami. Celem wpuszczenia nowych banknotów było wzmocnienie systemu monetarnego i finansowego w Tadżykistanie[12]. Banknot 500 somoni jest pierwszym banknotem hybrydowym w Tadżykistanie.
Awers | Rewers | Nominał | Wymiary
(mm) |
Kolory | Opis
Awers |
Opis
Rewers |
Data
druku |
Data
wprowadzenia |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() |
![]() |
3 somoni | 141 × 65 | magenta | Szirinszoh Szohtemur | Budynek parlamentu Tadżykistanu | 2010 | 10 września 2010 |
![]() |
![]() |
200 somoni | 159 × 68 | brązowy
żółty niebieski |
Machsum Nusratullo | Biblioteka Narodowa Tadżykistanu | ||
![]() |
![]() |
500 somoni | 162 × 71 | niebieski
żółty |
Rudaki | Pałac prezydencki w Duszanbe |
Zmodernizowane banknoty
[edytuj | edytuj kod]W latach 2013–2018 zmodernizowano w niezmienionej grafice banknoty o nominałach 5, 10, 20, 50, 100 i 500 somoni dodając ulepszone zabezpieczenia i dodając hologram na najniższych nominałach banknotów.
Banknot 1000 somoni
[edytuj | edytuj kod]W 2016 roku Narodowy Bank Tadżykistanu rozważał na wprowadzeniu nowego obiegowego banknotu o nominale 1000 somoni, na którym miałby się znajdować wizerunek prezydenta Emomali Rahmona. Pomysł na wybór wizerunku zaproponował Hasanboi Asadow, nauczyciel szkoły średniej z Isfara. Pierwsze pomysły na nowy banknot rozpoczęły się w 2015 r[14].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Inflacja według CIA. [dostęp 2017-01-30]. (ang.).
- ↑ Монеты стран СНГ и Балтии [online], web.archive.org, 16 sierpnia 2010 [dostęp 2019-11-04] [zarchiwizowane z adresu 2010-08-16] .
- ↑ Waluty świata, banknoty, monety - Kantory.pl [online], kantory.pl [dostęp 2019-11-04] .
- ↑ Монеты Таджикистана -- Монеты стран СНГ и Балтии [online], www.ciscoins.net [dostęp 2019-11-04] [zarchiwizowane z adresu 2019-11-02] .
- ↑ Монеты Таджикистана -- Монеты стран СНГ и Балтии [online], www.ciscoins.net [dostęp 2019-10-31] [zarchiwizowane z adresu 2018-01-22] .
- ↑ NBT put into circulation new coins by denomination of TJS 1, 3 and 5 [online], nbt.tj [dostęp 2019-11-01] .
- ↑ a b Super User , Национальная валюта [online], Генеральная прокуратура Республики Таджикистан [dostęp 2019-10-31] (ros.).
- ↑ Commemorative coins [online], www.nbt.tj [dostęp 2019-10-31] .
- ↑ Tadżykistan: Banknoty [Seria: 1999 „Somoni” Issue | Druk: Giesecke & Devrient (Niemcy) – G&D] [online], colnect.com [dostęp 2019-10-31] .
- ↑ Banknotes [online], www.nbt.tj [dostęp 2019-10-31] .
- ↑ Динамика курса таджикского сомони (TJS) к рублю, доллару, евро, график изменений колебания курса таджикского сомони за неделю, месяц и за 2019 год, конвертер, котировки валюты на сегодня, прогноз на завтра [online], Банки.ру [dostęp 2019-10-31] .
- ↑ a b Пули 3, 200 ва 500 сомонӣ вориди муомила мешавад [online], Радиои Озодӣ [dostęp 2019-11-01] (tadż.).
- ↑ В Таджикистане появятся новые денежные купюры [online], lenta.ru [dostęp 2019-10-31] .
- ↑ Tajikistan Considering Rahmon’s Portrait On New Banknote | Tajikistan News Gazette [online] [dostęp 2019-10-31] (ang.).