Rolnictwo w Australii
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b8/Australia-climate-map_MJC01.png/220px-Australia-climate-map_MJC01.png)
klimat równikowy
klimat tropikalny
klimat subtropikalny
klimat pustynny
klimat stepowy
klimat umiarkowany
Rolnictwo w Australii – jeden z głównych sektorów gospodarki Australii. Tereny rolnicze kraju zajmują 385 mln ha (3 850 000 km²), co stanowi około połowę powierzchni kraju, przy czym największy udział mają w powierzchni stanów Queensland (79%) i Nowa Południowa Walia (72%)[1]. Pod koniec XX wieku grunty orne stanowiły około 5% powierzchni kraju, a łąki i pastwiska około 57%[2]. Australia wyróżnia się najwyższym wskaźnikiem obszaru żywicielskiego – na jednego mieszkańca przypadało na przełomie XX i XXI wieku 2,65 ha, przy średniej na świecie wynoszącej 0,26 ha[3]. Wartość produkcji rolniczej w Australii w 2014–2015 osiągnęła 54 mld dolarów[4], co stanowi około 3,7% PKB tego kraju[5].
W rolnictwie stosuje się zarówno nawadnianie, jak i metody upraw na ziemiach suchych. Według Commonwealth Scientific and Industrial Research Organisation (CSIRO) zmiany klimatu zmniejszą ilość opadów na terenach Australii i pogorszą tym samym warunki dla rozwoju rolnictwa[6].
Można wyróżnić trzy główne strefy:
- strefa o dużej ilości opadów w Tasmanii i w pobliżu wybrzeży – produkcja głównie mleka, wołowiny i baraniny;
- strefa pszenicy/owiec – hodowla owiec, bydła, uprawa pszenicy i innych zbóż;
- strefa pasterska – największa strefa obejmująca suche tereny Terytorium Północnego, Queensland, Nowej Południowej Walii i Australii Zachodniej. Działalność rolnicza w tej strefie jest znikoma. Hoduje się tu głównie owce z przeznaczeniem na produkcję wełny, a w mniejszym stopniu bydło[7].
Australia jest zwolennikiem liberalizacji światowego rynku produktów rolniczych[8]. Jest jednym z krajów założycielskich Grupy Cairns, organizacji sprzeciwiającej się dopłatom rolniczym. Poziom subwencji rolniczych w Australii jest jednym z najniższych wśród krajów rozwiniętych[9].
Uprawy
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1e/Australian_agricultural_map.jpg/300px-Australian_agricultural_map.jpg)
rybołówstwo
hodowla i pasterstwo bydła
leśnictwo
warzywnictwo i sadownictwo
hodowla i pasterstwo owiec
uprawa zbóż z hodowlą zwierząt
brak wykorzystania rolniczego
inna hodowla
akwakultura
W Australii największą wartość produkcji i największe areały upraw spośród zbóż zajmuje pszenica. Kraj ten jest też jednym z największych na świecie eksporterów cukru z trzciny cukrowej[10]. Poza tym uprawia się owoce tropikalne takie jak ananas, mango, papaja, awokado, orzechy makadamii, marakuja, cytrusy[11]. Około 50% światowego legalnego opium dla przemysłu farmaceutycznego produkuje się na Tasmanii[12].
Znaczne obszary w centralnej Australii nie są wykorzystywane rolniczo. Większość obszarów wykorzystywanych rolniczo jest przeznaczone na hodowlę i pasterstwo bydła i owiec. To pierwsze głównie na północy kraju i w dorzeczu jeziora Eyre (choć ono samo i jego bezpośrednie okolice nie nadają się do wykorzystania), to drugie na południowym zachodzie i południowym wschodzie. W wilgotniejszych regionach (bliżej oceanów) hodowla jest połączona z uprawą zbóż. Na wschodnich wybrzeżach Queenslandu są plantacje roślin tropikalnych, głównie trzciny cukrowej[13].
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d1/PaullHennig2016WorldMap.OAha.CC-BY-4.0.jpg/300px-PaullHennig2016WorldMap.OAha.CC-BY-4.0.jpg)
Australia jest światowym liderem w rolnictwie ekologicznym. Znajduje się tu ponad 17 mln hektarów certyfikowanych upraw prowadzonych zgodnie z zasadami rolnictwa ekologicznego. Stanowi to 39,3% powierzchni takich upraw na całym świecie[14].
W latach 1996–2007 miał miejsce ogromny wzrost eksportu australijskiego wina[15]. W 2015 wyniósł on 2,1 mld dolarów australijskich[16]. Najpowszechniej uprawianymi szczepami winorośli są shiraz, chardonnay i cabernet sauvignon[17].
W Australii produkuje się również znaczne ilości bawełny. Rośliny są genetycznie modyfikowane (bawełna Bt), zawierają gen kodujący toksynę Bt, która jest bioinsektycydem. Około 90% bawełny jest produkowane z użyciem nawadniania[18].
Uprawa | Wartość [mln AUD] |
---|---|
pszenica | 7 124 |
owoce (bez winogron) i orzechy | 3 512 |
warzywa | 3 350 |
jęczmień | 2 417 |
rzepak | 1 782 |
trzcina cukrowa | 1 305 |
winogrona | 1 108 |
bawełna | 958 |
całkowita wartość upraw | 26 758 |
Produkcja zwierzęca
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Sheep_shearing.jpg/220px-Sheep_shearing.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1f/Productions_Agricoles_Australie.jpg/400px-Productions_Agricoles_Australie.jpg)
Australia pod koniec XX wieku miała największe na świecie pogłowie owiec, co wiązało się z największą produkcją wełny. Wśród owiec najwięcej hoduje się merynosów. Hodowla bydła jest również znacząca[2]. Australia jest trzecim co do wielkości eksporterem wołowiny na świecie[20]. W hodowli owiec obecna jest tendencja przechodzenia z produkcji wełny na produkcję baraniny[21]. Najwyższej jakości wełna może otrzymać oznaczenie Woolmark ustanowione przez australijską organizację Woolmark Company.
Eksportuje się również langusty, jadalne ślimaki morskie – słuchotki, krewetki, tuńczyki, łososie[22].
Przedmiot produkcji lub hodowli |
Wartość [mln AUD] |
---|---|
bydło | 11 531 |
mleko | 4 722 |
owce | 3 296 |
wełna | 2 676 |
drób | 2 610 |
trzoda chlewna | 1 149 |
jaja | 729 |
całkowita wartość produkcji zwierzęcej |
26 867 |
-
Eksport zbóż z Australii w skali trzech miesięcy w milionach dolarów od 1969 -
Eksport wełny i skór owczych z Australii w skali trzech miesięcy w milionach dolarów od 1969 -
Eksport mięsa z Australii w skali trzech miesięcy w milionach dolarów od 1969 -
Zatrudnienie w rolnictwie w Australii od 1984 (w tysiącach osób)
Ludność rolnicza
[edytuj | edytuj kod]Rejestrowane jest stałe zmniejszanie się udziału osób zatrudnionych w rolnictwie. W 1970 w sektorze tym pracowało 373 tys. osób stanowiących 7% ludności czynnej zawodowo. W 1980 było ich 380 tys. i stanowili 5,6%, w 1990 – 463 tys. i 5,2%, w 1998 – 447 tys. i 4,1%. Ogółem liczba ludności rolniczej w 1998 roku wynosiła 880 tys. – 4,8% ludności ogółem[3].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ 7121.0 – Agricultural Commodities, Australia, 2014-15. Australian Bureau of Statistics, 2016. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ a b Australia. Związek Australijski. W: Słownik szkolny. Państwa świata. Tadeusz Mołdawa (red.). Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1992, s. 23–25. ISBN 83-02-04863-1.
- ↑ a b Falkowski Jan, Kostrowicki Jerzy: Geografia rolnictwa świata. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001, s. 488–494. ISBN 83-01-13580-8.
- ↑ Value of Australian farm production rises to $54 billion. Australian Bureau of Statistics, 2016. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ GDP – composition, by sector of origin(%). Central Intelligence Agency. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ B. L. Preston, R. N. Jones: Climate Change Impacts on Australia and the Benefits of Early Action to Reduce Global Greenhouse Gas Emissions. Commonwealth Scientific and Industrial Research Organisation, 2006. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ G. J. Tomes, D. E. Robertson, R. J. Lightfoot: Sheep Breeding. Londyn: Butterworths, 1979, s. 5. ISBN 0-408-10633-6.
- ↑ B. Pritchard: On Australia’s pursuit of agricultural free trade. Australian Review of Public Affairs, 2001. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ Malcolm Turnbull correct: Australian farmers among world’s least subsidised. ABC - Australian Broadcasting Corporation, 2014. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ Sugar Cane Industry. MSF Sugar. [dostęp 2016-09-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-02)]. (ang.).
- ↑ R. J. Cameron: Year Book: Australia No. 67. Canberra: 1983, s. 341.
- ↑ J. Gardner: Opium poppy venture on a high. The Sydney Morning Herald, 2014. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ Świat. Atlas geograficzny z częścią encyklopedyczną. Leszek Glinka, Irmina Laudyn. Warszawa-Wrocław: Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1995, s. 245. ISBN 83-7000-341-9.
- ↑ J. Paull, B. Hennig. Atlas of Organics: Four maps of the world of organic agriculture. „Journal of Organics”. 3 (1), s. 25–32, 2016.
- ↑ Australian Wine History. Rare Australian Wine. [dostęp 2016-09-25]. (ang.).
- ↑ Wine Australia providing insights on Australian Wine. Wine Australia, 2015. [dostęp 2016-09-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-15)]. (ang.).
- ↑ Wine Varietes, Australia, year ended 30 June 2015. Australian Bureau of Statistics, 2013. [dostęp 2016-09-25]. (ang.).
- ↑ Cotton Pest Control in Australia Before and After Bt cotton: Economic, Ecologic and Social Aspects. Embrapa Algodão. [dostęp 2016-09-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-02-05)]. (ang.).
- ↑ a b Value of agricultural commodities produced, Australia, year ended 30 June 2015. Australian Bureau of Statistics, 2013. [dostęp 2016-09-25]. (ang.).
- ↑ Beef and Veal Meat Exports by Country in 1000 MT CWE. Index Mundi. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ D. Grindlay: Australian lamb production rock solid despite widespread drought, record slaughter rates. ABC Rural, 2016. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).
- ↑ Aquaculture and fishers. Austrade – Australian Government: Australian Trade and Investment Commission, 2015. [dostęp 2016-09-30]. (ang.).