Jim Carrey
![]() Jim Carrey podczas premiery filmu Jestem na tak (2008) | |
Imię i nazwisko |
James Eugene Redmond Carrey |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
17 stycznia 1962 |
Zawód |
aktor komediowy, producent, scenarzysta |
Współmałżonek |
Melissa Womer (1987−1995; rozwód) |
Lata aktywności |
od 1978 |
![]() Autograf Jima Carreya | |
Strona internetowa |
Jim Carrey, właśc. James Eugene Redmond Carrey[1][2][3] (ur. 17 stycznia 1962 w Newmarket) – kanadyjsko-amerykański aktor komediowy i dramatyczny, scenarzysta i producent filmowy. Dwukrotny laureat Złotego Globu (1999, 2000).
W 1997 magazyn „People” nazwał go jednym z 50 najprzystojniejszych mężczyzn świata, a magazyn „Empire” umieścił go na 54. miejscu wśród 100 najwspanialszych gwiazd kina.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Wczesne lata
[edytuj | edytuj kod]Urodził się w Newmarket w Ontario jako syn Kathleen (z domu Oram; 1927–1991) i Percy’ego Carreya (1927–1994), księgowego[4] i muzyka jazzowego – saksofonisty i klarnecisty[5]. Miał starsze rodzeństwo: brata Johna i dwie siostry – Patricię i Ritę[6]. Jego rodzina miała irlandzkie, szkockie i francuskie pochodzenie, a jego nazwisko oryginalnie brzmiało Carré[7]. Uczęszczał do Aldershot High School[8] w Burlington. Podczas lekcji zabawiał towarzystwo, naśladując Jimmy’ego Stewarta czy Henry’ego Fondę[8]. Kiedy miał 12 lat, jego ojciec stracił pracę, rodzina została eksmitowana, a tym samym zmuszona żyć w przyczepie[8]. W wieku 14 lat, wskutek pogarszającej się sytuacji materialnej rodziny, rozpoczął pracę w linii produkcyjnej w Hucie Titan. Jako 15-latek opuścił szkołę średnią, pracując w fabryce, a nocą występując jako komik w nocnym klubie Yuk Yuk w Toronto, lecz jego występ spotkał się z negatywną krytyką[8]. Wziął też udział w programie The All-Night Show (1980).
Kariera
[edytuj | edytuj kod]W 1979 przeniósł się do Los Angeles w Kalifornii. Trafił do programów NBC: The Tonight Show i Saturday Night Live (1980–1981). Regularnie występował w Mitzi Shore Comedy Show. Grał główne role w kanadyjskich telefilmach, w komediodramacie telewizyjnym Przedstawiamy... Janet (Introducing... Janet, 1981) jako Tony Moroni i komedii muzycznej Miedziana góra (Copper Mountain, 1983) jako Bobby Todd. Pojawił się też gościnnie w serialu NBC The Duck Factory (1983) jako Skip Tarkenton, sitcomie NBC Buffalo Bill (1984) jako odtwórca Jerry’ego Lewisa z Dabneyem Colemanem i Joanną Cassidy, telefilmie kryminalnym CBS Śmierć przed kamerą (Mike Hammer: Murder Takes All, 1989) ze Stacy Keachem oraz programie Ulica Sezamkowa (Sesame Street, 1992).
Wkrótce wystąpił w komedii Richarda Lestera Kto pierwszy, ten lepszy (Finders Keepers, 1984) z Michaelem O’Keefe i Beverly D’Angelo, komedii Raz ugryziona (Once Bitten, 1985) z Lauren Hutton i komediodramacie Francisa Forda Coppoli Peggy Sue wyszła za mąż (Peggy Sue Got Married, 1986) w roli przyjaciela głównych bohaterów (Kathleen Turner i Nicolas Cage), dramacie sensacyjnym Buddy’ego Van Horna Pula śmierci (The Dead Pool, 1988) z Clintem Eastwoodem oraz muzycznej komedii romantycznej science fiction Juliana Temple’a Ziemskie dziewczyny są łatwe (1989) jako Wiploc z Geeną Davis i Jeffem Goldblumem.
Szeroką popularność zyskał dzięki roli ekscentrycznego detektywa zajmującego się odnajdowaniem zaginionych zwierząt w komedii kryminalnej Toma Shadyaca Ace Ventura: Psi detektyw (1994), za którą otrzymał nagrodę Blockbuster Entertainment Award. Film zarobił ponad 100 mln dolarów w pierwszym miesiącu wyświetlania. Za rolę nieśmiałego i niepozornego urzędnika bankowego w komedii sensacyjnej Chucka Russella Maska (1994)[9] otrzymał nominację do Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie komediowym lub musicalu. Za rolę Lloyda Christmasa w komedii Głupi i głupszy (1994) został uhonorowany MTV Movie Award w dwóch kategoriach: najlepszy występ komediowy i najlepszy filmowy pocałunek z Lauren Holly. Występ w sequelu Ace Ventura: Zew natury (1995) i postać Edwarda Nygmy / Człowieka zagadki w ekranizacji przygód komiksowego superbohatera Batman Forever (1995) przyniosła mu Kids’ Choice Awards.
W 1998 wystąpił z Eltonem Johnem podczas jednego z koncertów piosenkarza[10], a także otrzymał kolejną nominację do Złotego Globu za film Kłamca, kłamca (1997), jednak otrzymał go dopiero za rolę Trumana w filmie Petera Weira Truman Show (1998). Drugim Złotym Globem został uhonorowany po występie w Człowieku z księżyca (1999). Za rolę ekscentrycznego amerykańskiego komika Andy Kaufmana został nominowany do American Comedy Award i Canadian Comedy Award.
Carrey jest założycielem własnej firmy produkcyjnej JC 23 Entertainment[11], znanej z produkowania komedii kryminalnej Dick i Jane: Niezły ubaw.
Był na okładkach magazynów takich jak „Details”, „Entertainment Weekly”, „Esquire”, „Newsweek”, „People”, „Rolling Stone”, „Time”, „TV Guide” i „Vanity Fair”[12].
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ec/Jim_Carrey.jpg/220px-Jim_Carrey.jpg)
W lutym 1983 spotykał się z piosenkarką Lindą Ronstadt[13]. 28 marca 1987 poślubił Melissę Womer. Para ma córkę Jane Erin (ur. 6 września 1987). Małżeństwo zakończyło się rozwodem 11 grudnia 1995.
W lipcu 1994 na planie komedii Głupi i głupszy poznał aktorkę Lauren Holly, z którą ożenił się 23 września 1996. Rozwiedli się 29 lipca 1997. W styczniu 1999 spotykał się z Charlotte Lewis[13]. Od grudnia 1999 do grudnia 2000 związany był z Renée Zellweger[13]. Spotykał się także z Laurie Holden (2001)[13], rosyjską baleriną Anastasiją Wołoczkową (2002)[13], January Jones (2002)[13], Allison McCurdy (2002)[13], duńską modelką Anine Bing (2004)[13], Jenny McCarthy (od grudnia 2005 do kwietnia 2010)[13], uczestniczką programu America’s Next Top Model Anchal Joseph (w styczniu 2011)[13] i Anastasią Vitkiną (w październiku 2011)[13]. W latach 2012–2013 i 2015 spotykał się z pochodzącą z Irlandii makijażystką Cathrioną White, która we wrześniu 2015, kilka dni po zakończeniu ich relacji, popełniła samobójstwo[14][15][16].
Filmografia
[edytuj | edytuj kod]Aktor
[edytuj | edytuj kod]- Wszystko w dobrym smaku (All In Good Taste, 1983) jako Ralph Parker
- Totalny odjazd (Copper Mountain, 1983) jako Bobby Todd
- Przedstawiamy... Janet (Introducing... Janet, 1983) jako Tony Moroni
- Kto pierwszy, ten lepszy (Finders Keepers, 1984) jako Lane Bidlekoff
- The Duck Factory (1984) jako Skip Tarkenton
- Raz ugryziona (Once Bitten, 1985) jako Mark Kendall
- Peggy Sue wyszła za mąż (Peggy Sue Got Married, 1986) jako Walter Getz
- Pula śmierci (The Dead Pool, 1988) jako Johnny Squares
- Ziemskie dziewczyny są łatwe (Earth Girls Are Easy, 1988) jako Wiploc
- Różowy cadillac (Pink Cadillac, 1989) jako Lounge Entertainer
- Śmierć przed kamerą (Mike Hammer: Murder Takes All, 1989) jako Brad Peters
- The Itsy Bitsy Spider (1992) jako Exterminator
- Szokujące wyznanie (Doing Time on Maple Drive, 1992) jako Tim
- Maska (The Mask, 1994) jako Stanley Ipkiss / Maska
- Ace Ventura: Psi detektyw (Ace Ventura: Pet Detective, 1994) jako Ace Ventura
- Głupi i głupszy (Dumb & Dumber, 1994) jako Lloyd Christmas
- Ace Ventura: Zew natury (Ace Ventura: When Nature Calls, 1995) jako Ace Ventura
- Batman Forever (1995) jako Edward Nygma
- Telemaniak (The Cable Guy, 1996) jako Chip Douglas
- Kłamca, kłamca (Liar Liar, 1997) jako Fletcher Reede
- Simon Birch (1998) jako dorosły Joe Wenteworth
- Truman Show (The Truman Show, 1998) jako Truman Burbank
- Człowiek z księżyca (Man on the Moon, 1999) jako Andy Kaufman
- Ja, Irena i Ja (Me, Myself & Irene, 2000) jako Charlie/Hank
- Grinch: Świąt nie będzie (How the Grinch Stole Christmas, 2000) jako Grinch
- Majestic (The Majestic, 2001) jako Peter Appleton / Luke Trimble
- Bruce Wszechmogący (Bruce Almighty, 2003) jako Bruce Nolan
- Pecan Pie (2003) jako kierowca
- Zakochany bez pamięci (Eternal Sunshine of the Spotless Mind, 2004) jako Joel Barish
- Lemony Snicket: Seria niefortunnych zdarzeń (Lemony Snicket’s A Series of Unfortunate Events, 2004) jako Hrabia Olaf
- Dick i Jane: Niezły ubaw (Fun with Dick and Jane, 2005) jako Dick Harper
- Numer 23 (2007) jako Walter Sparrow
- Horton słyszy Ktosia (2008) jako Horton (głos)
- Jestem na tak (Yes Man, 2008) jako Carl Allen
- I Love You Phillip Morris (2009) jako Steven Russell
- Opowieść wigilijna (A Christmas Carol, 2009) jako Ebenezer Scrooge
- Presidential Reunion (2010) jako Ronald Reagan
- Pan Popper i jego pingwiny (Mr. Popper’s Penguins, 2011) jako pan Popper
- Rockefeller Plaza 30 (30 Rock, 2012) jako Dave Williams
- Kick-Ass 2 (2013) jako Sal Bertolinni i pułkownik Stripes
- Niewiarygodny Burt Wonderstone (The Incredible Burt Wonderstone, 2013) jako Steve Gray
- Głupi i głupszy bardziej (2014) jako Lloyd Christmas
- Outsiderka (The bad batch, 2016) jako Pustelnik
- Prawdziwe zbrodnie (Dark Crimes, 2016) jako Tadek[17]
- Kidding (2018) jako Jeff / Pan Pickles
- Sonic. Szybki jak błyskawica (2020) jako doktor Ivo Robotnik
- Sonic 2. Szybki jak błyskawica (2022) jako doktor Ivo Robotnik
Scenarzysta
[edytuj | edytuj kod]- Ace Ventura: Psi detektyw (Ace Ventura: Pet Detective, 1994)
Producent
[edytuj | edytuj kod]- Bruce Wszechmogący (Bruce Almighty, 2003)
- Dick i Jane: Niezły ubaw (Fun with Dick and Jane, 2005)
Nagrody
[edytuj | edytuj kod]Rok | Nagroda | Kategoria | Produkcja |
---|---|---|---|
1995 | Nickelodeon Kids’ Choice Awards | Ulubiony aktor filmowy | Ace Ventura: Psi detektyw (1994) Maska (1994) |
1996 | Ulubiony aktor filmowy | Batman Forever (1995) Ace Ventura: Zew natury (1995) | |
People’s Choice Award | Ulubiony aktor w filmie komediowym | – | |
1997 | Nickelodeon Kids’ Choice Awards | Ulubiony aktor filmowy | Telemaniak (1996) |
1999 | Złoty Glob | Najlepszy aktor w dramacie | Truman Show (1998) |
2000 | Złoty Glob | Najlepszy aktor w komedii lub musicalu | Człowiek z księżyca (1999) |
2001 | People’s Choice Award | Ulubiona gwiazda filmowa w komedii | – |
Nickelodeon Kids’ Choice Awards | Ulubiony aktor filmowy | Grinch: Świąt nie będzie (2000) | |
2004 | Ulubiony aktor filmowy | Bruce Wszechmogący (2003) | |
2005 | People’s Choice Award | Ulubiona zabawny gwiazdor | – |
2010 | Nickelodeon Kids’ Choice Awards | Ulubiony głos z filmu animowanego | Opowieść wigilijna (2009) |
People’s Choice Award | Ulubiona gwiazda komedii | – |
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Personalidade: Jim Carrey (Canadá). InterFilmes.com. [dostęp 2017-08-27]. (port.).
- ↑ Jim Carrey Actor, Comedian, Writer, Producer. TVGuide.com. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Jim Carrey. Listal. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Jim Carrey Biography (1962–). Filmreference.com. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Jim Carrey (17 de Janeiro de 1962). Filmow. [dostęp 2017-08-27]. (port.).
- ↑ Relationships. TVGuide.com. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Martin Kelman: Jim Carrey: The Joker Is Wild. Firefly Books Ltd., 2000, s. 8. ISBN 1-55209-535-5.
- ↑ a b c d Jim Carrey. MYmovies.it. [dostęp 2017-08-27]. (wł.).
- ↑ Judd Blaise: The Mask (1994). AllMovie. [dostęp 2020-07-11]. (ang.).
- ↑ More on Elton John & Jim Carrey’s duet. jimcarreyonline.com. [dostęp 2020-07-11]. (ang.).
- ↑ Frequently Asked Questions [online], Jim Carrey Online [dostęp 2021-05-26] (ang.).
- ↑ Jim Carrey Magazines. FamousFix. [dostęp 2022-08-20]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k Jim Carrey Dating History. FamousFix. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Harriet Alexander (2017-06-01): Jim Carrey could face trial over death of girlfriend Cathriona White as judge refuses to throw out lawsuits. The Daily Telegraph. [dostęp 2017-08-27]. (ang.).
- ↑ Lucy Buckland (2016-09-24): ‘Ungrateful b***h’: Devastating text messages between Jim Carrey and Cathriona White reveal heartbreaking and tormented relationship. Daily Mirror. [dostęp 2016-10-11]. (ang.).
- ↑ Maya Oppenheim (2017-06-01): Jim Carrey to face trial over death of ex-girlfriend. The Independent. [dostęp 2017-08-11]. (ang.).
- ↑ Dark Crimes w bazie filmpolski.pl
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jim Carrey w bazie IMDb (ang.)
- Jim Carrey w bazie Filmweb
- Jim Carrey w bazie Notable Names Database (ang.)
- Kanadyjscy aktorzy filmowi
- Kanadyjscy aktorzy telewizyjni
- Kanadyjscy stand-uperzy
- Kanadyjscy aktorzy głosowi
- Laureaci Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie dramatycznym
- Laureaci Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie komediowym lub musicalu
- Kanadyjczycy pochodzenia francuskiego
- Amerykanie pochodzenia szkockiego
- Urodzeni w 1962