पेनोम पेन्ह
पेनोम पेन्ह
រាជធានីភ្នំពេញ ក្រុងចតុមុខ | |
---|---|
विशेष प्रशासकीय क्षेत्र | |
ក្រុងភ្នំពេញ · पेनोम पेन्ह शहर | |
उपनाम(हरू): एसियाको मोती (१९६० भन्दा अघि) आकर्षक शहर | |
Lua error in मोड्युल:Location_map at line 555: खुलाइएको स्थान नक्सा परिभाषा भेटिएन: "Module:Location map/data/Cambodia" उपलब्ध छैन्. | |
निर्देशाङ्क: ११°३३′उ॰ १०४°५५′पू॰ / ११.५५०°N १०४.९१७°Eनिर्देशाङ्कहरू: ११°३३′उ॰ १०४°५५′पू॰ / ११.५५०°N १०४.९१७°E | |
देश | ![]() |
स्थापना | १३७२ |
राजधानीको अवस्था | १८६५ |
उपभाग | १२ जिल्लाहरू |
सरकार | |
• प्रकार | नगर परिषद |
• गभनर | खुओङ सरेङ (क्याम्बोडियन पिपल्स पार्टी) |
क्षेत्रफल | |
• जम्मा | ६७८.४६ किमी२ (२६१.९५ वर्ग माइल) |
• क्रम | Ranked 24th |
उन्नतांश | ११.८९ मिटर (३९.०१ फिट) |
जनसङ्ख्या (२०१२)[१] | |
• जम्मा | १५०१७२५ |
• क्रम | Ranked 1st |
• घनत्व | २२००/किमी२ (५७००/वर्ग माइल) |
• क्रम | Ranked 1st |
वासिन्दा | पेनोम पेन्हर |
समय क्षेत्र | युटिसी+7 (Indochina Time) |
क्षेत्रीय सङ्केत | +८५५ (०२३) |
वेबसाइट | www.phnompenh.gov.kh/ |
पेनोम पेन्ह (अङ्ग्रेजी: Phnom Penh, /pəˈnɔːm ˈpɛn/ or /ˈnɒm ˈpɛn/;[२][३] खमेर: ភ្នំពេញ, खमेर उच्चारण: [pʰnum peɲ]) दक्षिणपूर्वि एसियाली राष्ट्र कम्बोडियाको राजधानी तथा प्रमुख शहर हो । यो शहर टोन्ले साप तथा मेकङ नदीको किनारमा बसेको छ, फ्रेञ्च विस्तारको बेला देखि नै यो शहर कम्बोडियाको राजधानीको रूपमा रहेको छ । साथै यो शहर देशको अर्थतन्त्र, औद्योगिक तथा सास्कृतिक केन्द्रको रूपमा स्थापित भएको छ ।
कुनै समयमा एसियाको मोति भनेर चिनिने यो शहर सन् १९२० को फ्रेञ्चहरूले बनाएको इन्डोचाईना शहरहरू मध्ये सबैभन्दा राम्रो शहर मानिन्छ । पेनोम पेन्ह पर्यटकहरूको लागि एउटा आकर्षणको केन्द्रको साथै मुख्य पर्यटकीय स्थल पनि हो । सन् १४३४ मा स्थापना भएको यो शहर सुन्दर तथा ऐतिहासिक वास्तुकला तथा आर्कषणको लागि प्रख्यात छ । यो शहरमा विभिन्न स्थानहरूमा छरिएर धेरै फ्रेञ्च कोनोनियल भवनहरू अझै पनि रहेको छ ।
यो महानगरीय शहरमा करिब १५ लाख [१] मानिसहरू बसोबास गर्दछन् जबकी कम्बोडियाको जनसङ्ख्या १ करोड ४८ लाख रहेको छ । [४]
इतिहास
[सम्पादन गर्नुहोस्]वास्तविक घटनाको शताब्दि पश्चात अभिलेखमा आएको पेनोम पेन्हको बारेमा दन्ते कथा अनुसार पेन्ह भन्नाले खमेर मा डाउन पेन्ह अर्थात पेन्हको बज्यै हुन्छ, जुन पेनोम पेन्हको भविष्य चाकटोमुकमा बस्ने गर्दथे ।
मौसम
[सम्पादन गर्नुहोस्]पेनोम पेन्हमा उष्ण प्रदेशिय तथा सुख्खा मौसम रहेको छ । यहाँ मौसम केही सामान्य परिवर्तनको साथ वर्ष भरि गर्मि हुन्छ । यहाँको मौसम सामान्यतया २२ देखि ३५ डिग्री सेल्सियस हुन्छ र मौसम उष्ण प्रदेशिय वर्षाले भने परिवर्तन ल्याउन सक्छ ।
पेनोम पेन्ह (तापक्रम: १९८८–२०१३, उच्च: १९०६–२०१३)को मौसम जानकारी | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
महिना | जनवरी | फेब्रुअरी | मार्च | अप्रिल | मे | जुन | जुलाई | अगस्ट | सेप्टेम्बर | अक्टोबर | नोभेम्बर | डिसेम्बर | वर्ष |
उच्चतम रेकर्ड °से (°फे) | ३६.१ (९७.०) |
३८.१ (१००.६) |
४०.० (१०४.०) |
४०.५ (१०४.९) |
४०.० (१०४.०) |
३९.२ (१०२.६) |
३७.२ (९९.०) |
३७.८ (१००.०) |
३५.५ (९५.९) |
३६.१ (९७.०) |
३४.४ (९३.९) |
३७.२ (९९.०) |
४०.५ (१०४.९) |
उच्चतम औसत °से (°फे) | ३१.६ (८८.९) |
३३.२ (९१.८) |
३४.६ (९४.३) |
३५.३ (९५.५) |
३४.८ (९४.६) |
३३.८ (९२.८) |
३२.९ (९१.२) |
३२.७ (९०.९) |
३२.२ (९०.०) |
३१.४ (८८.५) |
३१.१ (८८.०) |
३०.८ (८७.४) |
३२.९ (९१.२) |
दैनिक औसत °से (°फे) | २६.६ (७९.९) |
२८.० (८२.४) |
२९.४ (८४.९) |
३०.२ (८६.४) |
३०.० (८६.०) |
२९.२ (८४.६) |
२८.७ (८३.७) |
२८.५ (८३.३) |
२८.२ (८२.८) |
२७.२ (८१.०) |
२७.१ (८०.८) |
२६.३ (७९.३) |
२८.३ (८२.९) |
न्यूनतम औसत °से (°फे) | २१.८ (७१.२) |
२२.८ (७३.०) |
२४.३ (७५.७) |
२५.५ (७७.९) |
२५.६ (७८.१) |
२४.९ (७६.८) |
२४.८ (७६.६) |
२४.६ (७६.३) |
२४.४ (७५.९) |
२४.२ (७५.६) |
२३.२ (७३.८) |
२१.९ (७१.४) |
२४.० (७५.२) |
न्यूनतम रेकर्ड °से (°फे) | १२.८ (५५.०) |
१५.२ (५९.४) |
१९.० (६६.२) |
१७.८ (६४.०) |
२०.६ (६९.१) |
२१.२ (७०.२) |
२०.१ (६८.२) |
२०.० (६८.०) |
२१.१ (७०.०) |
१७.२ (६३.०) |
१६.७ (६२.१) |
१४.४ (५७.९) |
१२.८ (५५.०) |
औसत वर्षा मिमी (इन्च) | १२.१ (०.४८) |
६.६ (०.२६) |
३४.८ (१.३७) |
७८.८ (३.१०) |
११८.२ (४.६५) |
१४५.० (५.७१) |
१६२.१ (६.३८) |
१८२.७ (७.१९) |
२७०.९ (१०.६७) |
२४८.१ (९.७७) |
१२०.५ (४.७४) |
३२.१ (१.२६) |
१,४११.९ (५५.५८) |
वर्षा दिनको औसत (≥ ०.१ mm) | १.२ | १.१ | ३.४ | ६.८ | १५.९ | १७.० | १८.१ | १८.३ | २१.५ | १९.३ | १०.२ | ४.५ | १३७.३ |
औसत सापेक्ष आर्द्रता (%) | ७३ | ७१ | ७१ | ७३ | ७७ | ७८ | ८० | ८१ | ८४ | ८४ | ७८ | ७३ | ७७ |
मासिक सौर्यप्रकाश घण्टा औसत | २६० | २२६ | २६७ | २४० | २०२ | १९२ | १४३ | १७४ | १२९ | २०२ | २१३ | २४२ | २,४९० |
स्रोत १: Deutscher Wetterdienst[५] | |||||||||||||
स्रोत २: डेनिस मौसमशास्त्र संस्था (आइतबार, १९३१–१९६०)[६] |
अर्थतन्त्र
[सम्पादन गर्नुहोस्]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a8/Central.Post.Office.Poste.Phnom.Penh.1.Cambodge.jpg/200px-Central.Post.Office.Poste.Phnom.Penh.1.Cambodge.jpg)
पेनोम पेन्ह कम्बोडियाको आर्थिक केन्द्रको रूपमा रहेको छ भने यसले कम्बोडियाको अर्थत्नत्रको ठूलो हिस्सा ओगटेको छ । यस शहरको दुई अंकको आर्थिक बृद्धिले आर्थिक विस्तारलाई सहयोग गरेको छ भने यस शहरमा नयाँ होटलहरू, रेष्टुरेन्टहरू, बारहरू, अग्ला भवनहरू तथा आधुनिक भवनहरू तयार भएको छ ।
यस शहरको मुख्य अर्थतन्त्र तयार पोशाक, ट्रेडिंग तथा सानो र मझौता व्यावसायहरूमा आधारित रहेको छ । केही वर्ष अघि जग्गा व्यावसाय उच्च स्थानमा रहनुको साथै जग्गाको मूल्य आकाशियको थियो ।
राजनिती
[सम्पादन गर्नुहोस्]पेनोम पेन्ह देशको पाँच प्रान्तहरू मध्येको एक प्रान्त हो । यस प्रान्तमा विपक्षी दलको क्याम्बोडिया नेशनल रेसक्यु पार्टिले ५७ प्रतिशत भोट सहित १२ सिट मध्ये ७ सिट सहित विजय भएको थियो ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
[सम्पादन गर्नुहोस्]- ↑ १.० १.१ "Facts Phnom Penh City", Phnompenh.gov.kh, अन्तिम पहुँच २९ जुन २०१६।
- ↑ Dictionary Reference Phnom Penh
- ↑ The Free Dictionary: Phnom Penh
- ↑ NIS (अगस्ट २००९), General Population Census of Cambodia 2008, National Institute of Statistics, Ministry of Planning, पृ: २३।
- ↑ "Klimatafel von Phnom Penh / Kambodscha", Baseline climate means (1961-1990) from stations all over the world (Germanमा), Deutscher Wetterdienst, अन्तिम पहुँच जनवरी २३, २०१६।
- ↑ Cappelen, John; Jensen, Jens, "Cambodia - Phnom Penh", Climate Data for Selected Stations (1931-1960) (Danishमा), Danish Meteorological Institute, पृ: ४४, मूलबाट अप्रिल २७, २०१३-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच मार्च ९, २०१३। वेब्याक मेसिन अभिलेखिकरण अप्रिल २७, २०१३ मिति