Dómstóll
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Defendants_in_the_dock_at_the_Nuremberg_Trials.jpg/250px-Defendants_in_the_dock_at_the_Nuremberg_Trials.jpg)
Dómstóll er opinber almenningsstofnun sem hefur vald til að framkvæma réttarhöld. Í hefðbundnum verkahring dómstóls eru meðal annars deilulausnir, dómsuppkvaðningar og meðhöndlun mála í sambandi við umfang framkvæmdavaldsins. Í lýðveldi er mikilvæg undirstaða skiptingar ríkisvaldsins sú að dómsvaldið sé aðskilið frá öðrum völdum. Úr annarri grein íslensku stjórnarskrárnar:
Alþingi og forseti Íslands fara saman með löggjafarvaldið. Forseti og önnur stjórnarvöld samkvæmt stjórnarskrá þessari og öðrum landslögum fara með framkvæmdarvaldið. Dómendur fara með dómsvaldið.[1] |
Í lýðveldi eiga allir rétt á að koma með deilur sínar til dómstóls. Dómstóll er hluti dómskerfis sem skiptist í ýmislegar stofnanir á mismunandi stigum. Ákveðnir dómstólar sjá um ákveðin mál, til dæmis sérhæfir Mannréttindadómstóll Evrópu sig í afgreiðslu mála í sambandi við brot á mannréttindum.
Dómskerfið á Íslandi
[breyta | breyta frumkóða]Íslenska kerfinu má skipta í tvö stig: Hæstarétt og Héraðsdómstólana. Í dómstól Hæstaréttar eru níu dómarar sem forseti Íslands skipar í embætti samkvæmt tillögum innanríkisráðherra. Héraðsdómstólarnir eru átta samtals.
Tengt efni
[breyta | breyta frumkóða]Tilvísanir
[breyta | breyta frumkóða]- ↑ „1944 nr. 33 17. júní / Stjórnarskrá lýðveldisins Íslands“. Sótt 6. september 2014.