Ħarsa ġenerali
![Finland in Europe](https://european-union.europa.eu/sites/default/files/styles/oe_theme_medium_no_crop/public/2023-12/Finland.png?itok=vkGmnURr)
Belt kapitali: Helsinki
Lingwi uffiċjali tal-UE: il-Finlandiż, l-Iżvediż
Stat Membru tal-UE: mill-1 ta’ Jannar 1995
Munita: l-euro (€) Membru taż-żona tal-euro mill-1 ta’ Jannar 1999
Schengen: membru mill-25 ta’ Marzu 2001
Ċifri:
- Daqs ġeografiku: 338,363 km2
- Popolazzjoni: 5,603,851 (2024)
(Sors: Eurostat - ċifri għad-daqs ġeografiku u l-popolazzjoni)
Sistema politika
Il-Finlandja hi repubblika parlamentari federali bi prim ministru, li hu l-kap tal-gvern, u president, li hu l-kap ta’ stat. Il-gvern ċentrali huwa bbażat f’Ħelsinki u l-gvernijiet lokali fi 309-il muniċipalità (bliet u rħula). Il-pajjiż huwa maqsum f’19-il reġjun u 70 sub-reġjun. L-iżgħar reġjun, Åland, huwa arċipelagu awtonomu fil-Lbiċ. Ir-reġjun tat-Tramuntana ta’ Lappi jinkludi ż-Żona Sami Domicile, il-post minn fejn ġej il-poplu indiġenu Sami tal-Finlandja (magħruf ukoll bħala Lapps jew Laplanders).
Kummerċ u ekonomija
Il-Finlandja tinsab fid-disa’ post fl-Unjoni Ewropea f’termini ta’ PDG per capita b’€40,700, ferm ogħla mill-medja tal-UE (€37,600). Dan jammonta għal 1.6 % tal-PDG totali tal-UE.
(Sors: Eurostat - ċifri għall-PDG per capita u l-PDG)
(Sors: Eurostat - ċifri għall-esportazzjonijiet u l-importazzjonijiet)
Hemm 15-il rappreżentant mill-Finlandja fil-Parlament Ewropew. Skopri min huma dawn il-Membri tal-Parlament Ewropew u segwi l-attivitajiet tal-uffiċċju tal-Parlament Ewropew fil-Finlandja.
Fil-Kunsill tal-UE, il-ministri nazzjonali jiltaqgħu b'mod regolari biex jadottaw il-liġijiet tal-UE u jikkoordinaw il-politiki. Rappreżentanti mill-Gvern Finlandiż jattendu l-laqgħat tal-Kunsill li jiffukaw fuq il-qasam ta’ responsabbiltà tagħhom diversi drabi fis-sena.
Il-Kunsill tal-UE m’għandux president permanenti b’persuna waħda (bħall-Kummissjoni jew il-Parlament). Minflok, ix-xogħol jitmexxa mill-pajjiż li jkollu l-Presidenza tal-Kunsill, li tinbidel kull 6 xhur.
Matul dawn is-6 xhur, il-ministri mill-Gvern ta’ dak il-pajjiż jippresiedu u jgħinu biex jiddeterminaw l-aġenda tal-laqgħat tal-Kunsill fl-oqsma ta’ politika differenti, u jiffaċilitaw id-djalogu mal-istituzzjonijiet l-oħrajn tal-UE.
Dati tal-presidenzi Finlandiżi:
Lulju-Diċembru 1999 | Lulju-Diċembru 2006 | Lulju-Diċembru 2019
Il-Kummissarju Ewropew nominat mill-Finlandja għall-Kummissjoni Ewropea hi Jutta Urpilainen, li hi responsabbli għas-Sħubijiiet Internazzjonali.
Il-Kummissjoni hi rrappreżentata f’kull pajjiż tal-UE minn uffiċċju lokali, imsejjaħ “rappreżentanza”. Skopri aktar dwar ir-rappreżentanza tal-Kummissjoni tal-Finlandja.
Il-Finlandja għandha 9 rappreżentanti fil-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew. Dan il-korp konsultattiv – li jirrappreżenta lil dawk li jħaddmu, il-ħaddiema u gruppi oħrajn ta’ interess – hu kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex ikun hemm idea aħjar tal-bidliet possibbli tas-sitwazzjonijiet soċjali u tax-xogħol fil-pajjiżi differenti.
Il-Finlandja għandha 9 rappreżentanti fil-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, l-assemblea tar-rappreżentanti reġjonali u lokali tal-UE. Dan il-korp konsultattiv jiġi kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex jiżgura li dawn il-liġijiet iqisu l-perspettiva minn kull reġjun tal-UE.
Il-Finlandja tikkomunika wkoll mal-istituzzjonijiet tal-UE permezz tar-rappreżentanza permanenti tagħha fi Brussell. Bħala l-“ambaxxata għall-UE” tal-Finlandja, il-kompitu ewlieni tagħha hu li tiżgura li l-interessi u l-politiki tal-pajjiż jinstemgħu u jiġu segwiti kemm jista’ jkun fl-UE.
Baġits u finanzjament
Kemm tħallas u tirċievi l-Finlandja mill-UE?
Il-baġit tal-UE hu l-għodda li tiżgura li l-Ewropa tibqa’ forza demokratika, paċifika, prospera u kompetittiva. L-UE tużah biex tiffinanzja l-prijoritajiet tagħha u proġetti kbar li l-biċċa l-kbira tal-pajjiżi individwali tal-UE ma setgħux jiffinanzjaw waħedhom.
Il-benefiċċji tas-sħubija fl-UE jaqbżu b’mod sinifikanti d-daqs tal-kontribuzzjonijiet tal-baġit tal-UE u l-eżempji huma ħafna. L-Istati Membri kollha jibbenefikaw mill-fatt li huma parti mis-Suq Uniku, approċċ ixxerjat għall-isfidi komuni tal-migrazzjoni, it-terroriżmu u t-tibdil fil-klima, u kisbiet konkreti bħal infrastruttura tat-trasport aħjar, servizzi pubbliċi modernizzati u diġitalizzati u trattament mediku mill-aktar avvanzat.
Kemm kull pajjiż tal-UE jħallas fil-baġit tal-UE jiġi kkalkulat b’mod ġust. Aktar ma tkun kbira l-ekonomija tal-pajjiż, aktar iħallas – u viċi versa.
Il-baġit tal-UE mhux dwar l-għoti u t-teħid – hu dwar il-kontribut kollettiv biex l-Ewropa u d-dinja jsiru post aħjar għalina lkoll.
Infiq u dħul tal-baġit tal-UE għal kull pajjiż u għal kull sena
Il-proġetti ffinanzjati mill-UE fil-Finlandja
Il-flus mill-baġit tal-UE jgħinu biex jiġu ffinanzjati programmi u proġetti fil-pajjiżi kollha tal-UE – pereżempju, biex jinbnew it-toroq, jiġu ssussidjati r-riċerkaturi u jitħares l-ambjent.
Skopri aktar dwar kif l-Finlandja tibbenefika mill-finanzjament tal-UE u mill-fondi ta’ rkupru f’pajjiżek jew fir-reġjun tiegħek.