Gwrthryfel India 1857
![]() | |
Enghraifft o'r canlynol | rhyfel, gwrthryfel ![]() |
---|---|
Dyddiad | 1857 ![]() |
Dechreuwyd | 10 Mai 1857 ![]() |
Daeth i ben | 20 Mehefin 1858 ![]() |
Lleoliad | Company rule in India ![]() |
![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5f/SepoyMutiny.jpg/220px-SepoyMutiny.jpg)
Dechreuodd Gwrthryfel India 1857 ar 10 Mai 1857, pan wrthododd milwyr brodorol y British East India Company ym Meerut ufuddhau i'w swyddogion. Datblygodd yn wrthryfel ar draws rhan helaeth o ogledd a chanolbarth India, gyda'r ymladd yn bennaf yn y tiriogaethau sydd yn awr yn daleithiau Uttar Pradesh, Uttarakhand a gogledd Madhya Pradesh.
Am gyfnod roedd rheolaeth Brydeinig dros India yn y fantol. Cipiodd y gwrthryfelwyr ddinas Delhi, lle cyhoeddwyd yr ymerawdwr Mughal Bahadur Shah Zafar, yn Ymerawdwr Hindustan. Yn raddol gyda dyfodiad rhagor o filwyr Prydeinig gorchfygwyd y gwrthryfelwyr. Adenillwyd Delhi ym mis Medi 1857, ond parhaodd yr ymladd am fisoedd wedyn; dim ond ar 20 Mehefin 1858 y cipiwyd Gwalior.
Dilynwyd y gwrthryfel dan y dial Prydeinig a elwir yn "Wynt y Diafol", gyda nifer fawr o'r gwrthryfelwyr yn cael eu dienyddio. Alltudiwyd Bahadur Shah i Rangoon lle bu farw ychydig o flynyddoedd yn ddiweddarach; ef oedd yr olaf o'r ymerodron Mughal.