Зіверт (адзінка вымярэння)
Зіверт | |
---|---|
![]() | |
Кароткая назва | 希, 西 і 希 |
Названа ад | Rolf Sievert[d] |
Абазначэнне адзінкі | Sv[1][2][…], Зв, Sv і Sv |
Пераўтварэнні да асноўнай адзінкі СІ | 1 зіверт |
Фізічная велічыня | dose equivalent[d][2][3] |
Derived from base unit | метр і секунда |
![]() | |
![]() |
Зіверт (пазначэнне: Зв, Sv) — адзінка вымярэння эфектыўнай і эквівалентнай доз іанізуючага выпраменьвання ў СІ (выкарыстоўваецца з 1979 г.).
Праз іншыя адзінкі вымярэння СІ зіверт выражаецца наступным чынам:
Роўнасць зіверта і грэя паказвае, што эфектыўная доза і паглынутая доза маюць аднолькавую размернасць, але з гэтага не вынікае, што эфектыўная доза лікава роўная паглынутай дозе. Пры азначэнні эфектыўнай дозы ўлічваецца біялагічнае ўздзеянне радыяцыі, яна роўная паглынутай дозе, памножанай на каэфіцыент якасці, які залежыць ад віду выпраменьвання.
Адзінка названа ў гонар шведскага радыёфізіка Рольфа Зіверта .
Кратныя і дробныя адзінкі
[правіць | правіць зыходнік]Дзесятковыя кратныя і дробныя адзінкі ўтвараюць з дапамогай стандартных прыставак СІ.
Кратныя | Дробныя | ||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
парадак | назва | абазначэнне | парадак | назва | абазначэнне | ||
101 Зв | дэказіверт | даЗв | daSv | 10−1 Зв | дэцызіверт | дЗв | dSv |
10² Зв | гектазіверт | гЗв | hSv | 10−2 Зв | сантызіверт | сЗв | cSv |
10³ Зв | кілазіверт | кЗв | kSv | 10−3 Зв | мілізіверт | мЗв | mSv |
106 Зв | мегазіверт | МЗв | MSv | 10−6 Зв | мікразіверт | мкЗв | µSv |
109 Зв | гігазіверт | ГЗв | GSv | 10−9 Зв | наназіверт | нЗв | nSv |
1012 Зв | тэразіверт | ТЗв | TSv | 10−12 Зв | піказіверт | пЗв | pSv |
1015 Зв | петазіверт | ПЗв | PSv | 10−15 Зв | фемтазіверт | фЗв | fSv |
1018 Зв | экзазіверт | ЭЗв | ESv | 10−18 Зв | атазіверт | аЗв | aSv |
1021 Зв | зетазіверт | ЗЗв | ZSv | 10−21 Зв | зептазіверт | зЗв | zSv |
1024 Зв | ётазіверт | ІЗв | YSv | 10−24 Зв | ёктазіверт | іЗв | ySv |
Дапушчальныя і смяротныя дозы для чалавека
[правіць | правіць зыходнік]Мілізіверт часта выкарыстоўваецца як мера дозы пры медыцынскіх дыягнастычных працэдурах (рэнтгенаскапія, рэнтгенаўская тамаграфія, і інш.).
Натуральнае фонавае іанізуючае выпраменьванне звычайна раўняецца прыблізна 2,4 мЗв/год[5].
Пры апрамяненні ўсяго цела, доза ў 1 зіверт выклікае змены ў крыві, 2—5 зівертаў выклікае аблысенне і белакроўе, парадку 3 зівертаў прыводзіць да смерці на працягу 30 дзён у 50 % выпадкаў.
Зноскі
- ↑ Logopedia
- ↑ а б 6.5.3 // Quantities and units—Part 1: General — 1 — ISO, 2009. — P. 19. — 41 p.
- ↑ SI A concise summary of the International System of Units, SI — 2019.
- ↑ Бэр (біялагічны эквівалент рэнтгена) — састарэлая адзінка вымярэння, роўна 1 рад
- ↑ Report of the United Nations Scientific Committee on the Effects of Atomic Radiation to the General Assembly (англ.)
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Наумчик В. Н. Физика: словарь-справочник для школьников / В. Н. Наумчик, Э. М. Шпилевский. — Мн.: Новое знание, 2010. — С. 131. — 592 с. — 3 010 экз. — ISBN 978-985-475-397-3. (руск.)
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік]- Зиверт // Российская энциклопедия по охране труда: В 3 т. — 2-е изд., перераб. и доп. — М.: Изд-во НЦ ЭНАС, 2007. Архівавана 3 кастрычніка 2015. (руск.)
- Вытворныя адзінкі СІ (Міжнароднае бюро мер і ваг) (англ.)
- Зиверт // Физическая энциклопедия — М.: Советская энциклопедия, 1984. (руск.)
- Radiation Dose Chart (англ.)