เพื่อน
ภาษาไทย
แก้ไขรากศัพท์
แก้ไขยืมมาจากจีนยุคกลาง 伴 (MC banX); ร่วมเชื้อสายกับคำเมือง ᨻᩮᩬᩥ᩵ᩁ (เพอิ่ร), ᨻᩮᩥ᩠᩵ᨶ (เพิ่น), เขิน ᨻᩮᩨ᩠᩵ᨶ (เพื่น), ลาว ເພື່ອນ (เพื่อน), ເພິ່ນ (เพิ่น), ไทใหญ่ ပိူၼ်ႈ (เปิ้น), เวียดนาม bạn
การออกเสียง
แก้ไขการแบ่งพยางค์ | เพื่อน | |
การแผลงเป็น อักษรโรมัน | ไพบูลย์พับบลิชชิง | pʉ̂ʉan |
ราชบัณฑิตยสภา | phuean | |
(มาตรฐาน) สัทอักษรสากล(คำอธิบาย) | /pʰɯa̯n˥˩/(สัมผัส) |
คำสรรพนาม
แก้ไขเพื่อน
- (โบราณ) คำใช้แทนคำว่า เขา[1][2]
- เพื่อนจูงวัวไปค้า ขี่ม้าไปขาย(ศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราช หลักที่ 1)
- (ภาษาปาก) คำใช้แทนคำว่า เขา หรือ ท่าน ในอาการที่เป็นกันเอง
- (ภาษาปาก) สิ่งใดก็ตามหรือสิ่งอื่นในพวกเดียวกัน
- ของยี่ห้อนี้ดีกว่าเพื่อน
- ชอบมาก่อนเพื่อนทุกที
คำนาม
แก้ไขเพื่อน (คำลักษณนาม คน)
- (ล้าสมัย) ผู้ชอบพอรักใคร่กัน
- (โบราณ) ผู้หญิงที่รักใคร่ผู้หญิงด้วยกัน
- ผู้สนิทสนมคุ้นเคยกัน
- เขามีเพื่อนมาก
- ผู้ร่วมสถาบันหรือร่วมอาชีพเป็นต้น
- เพื่อนร่วมโรงเรียน
- เพื่อนร่วมรุ่น
- เพื่อนข้าราชการ
- เพื่อนกรรมกร
- ผู้ร่วมธุระ
- อยู่เป็นเพื่อนกันก่อน
- ไปเป็นเพื่อนกันหน่อย
- ผู้อยู่ในสภาพเดียวกัน
- เพื่อนมนุษย์
- เพื่อนร่วมโลก
คำแปลภาษาอื่น
แก้ไขผู้สนิทสนมคุ้นเคยกัน
|
คำสืบทอด
แก้ไข- → เขมร: ភឿន (เภือน)
อ้างอิง
แก้ไข- ↑ ราชบัณฑิตยสถาน (2013) พจนานุกรมศัพท์วรรณคดีไทย สมัยสุโขทัย ศิลาจารึกพ่อขุนรามคำแหงมหาราช หลักที่ ๑, 3rd edition, Bangkok: ราชบัณฑิตยสถาน, →ISBN, page 51: “เพื่อน ส. สรรพนามบุรุษที่ ๓ ใช้แทนผู้ที่ตนพูดถึง หมายถึง เขา ในความว่า "เพื่อนจูงวัวไปค้า ขี่ม้าไปขาย" (๑/๑๙–๒๐)”
- ↑ วงษ์เทศ, สุจิตต์ (1983) สุโขทัยไม่ใช่ราชธานีแห่งแรกของไทย, Bangkok: เรือนแก้วการพิมพ์, →ISBN, page 179: “เพื่อน หมายถึง เขา (เฉพาะในที่นี้). (ประเสริฐ [ณ นคร]) ในปัจจุบัน คำ เพื่อน หรือ เปิ้น [ในภาษาเหนือ] เป็นสรรพนามบุรุษที่หนึ่งก็ได้ ที่สามก็ได้. (ทองสืบ [ศุภะมารค]) ทางภาคอิสานออกเสียงว่า เผิ่น ใช้เฉพาะบุรุษที่สามเท่านั้น.”
ภาษาคำเมือง
แก้ไขการออกเสียง
แก้ไข- (เชียงใหม่) สัทอักษรสากล(คำอธิบาย): /pɯan˦˨/
คำนาม
แก้ไขเพื่อน
- อีกรูปหนึ่งของ ᨻᩮᩬᩥ᩵ᩁ (เพอิ่ร)