Alain Juppé
Alain Juppé (wym. [alɛ̃ ʒype]; ur. 15 sierpnia 1945 w Mont-de-Marsan) – francuski polityk, premier dwóch gabinetów, mer Bordeaux, parlamentarzysta krajowy i europejski, minister w różnych resortach, w latach 2002–2004 przewodniczący Unii na rzecz Ruchu Ludowego, sędzia Rady Konstytucyjnej.
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
15 sierpnia 1945 |
---|---|
Premier Francji | |
Okres |
od 17 maja 1995 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Minister spraw zagranicznych Francji | |
Okres |
od 30 marca 1993 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Minister obrony Francji | |
Okres |
od 14 listopada 2010 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Minister spraw zagranicznych Francji | |
Okres |
od 27 lutego 2011 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() |
Życiorys
edytujAbsolwent École normale supérieure i École nationale d’administration z 1972. Po ukończeniu studiów pracował we francuskiej generalnej inspekcji finansowej.
Zaangażował się w działalność gaullistowskiego Zgromadzenia na rzecz Republiki. Należał do bliskich współpracowników Jacques’a Chiraca, w latach 1983–1995 pełnił funkcję zastępcy mera Paryża. W 1984 i 1989 uzyskiwał mandat posła do Parlamentu Europejskiego, który złożył na początku III kadencji PE[1]. Dwa lata później po raz pierwszy został wybrany do Zgromadzenia Narodowego, później skutecznie ubiegał się o reelekcję w 1988, 1993, 1997 i 2002.
W 1986 w gabinecie Jacques’a Chiraca został ministrem delegowanym do spraw budżetu, a także rzecznikiem rządu. Obie te funkcje pełnił do 1988. W 1993 objął urząd ministra spraw zagranicznych w rządzie Édouarda Balladura.
W 1994 powołano go na przewodniczącego Zgromadzenia na rzecz Republiki. W maju 1995, po wygranych przez Jacques’a Chiraca wyborach prezydenckich, zastąpił Édouarda Balladura na urzędzie premiera. W tym samym roku został także merem Bordeaux. Kierował dwoma kolejnymi gabinetami (tworzonymi przez RPR i UDF) do czerwca 1997, ze stanowiska premiera ustąpił po przegranych przez prawicę wyborach parlamentarnych. Zrezygnował wówczas też z kierowania RPR. W 2002 został przewodniczącym nowo powołanej Unii na rzecz Ruchu Ludowego.
Na początku 2004 za nadużycia w publicznych funduszach z okresu kierowania gaullistami został w pierwszej instancji skazany na karę 18 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Orzeczono także pozbawienie prawa do piastowania urzędów publicznych przez 10 lat. Były premier złożył apelację od tego wyroku[2], zrezygnował jednak z przewodniczenia UMP, urzędu burmistrza i mandatu poselskiego. Pod koniec 2004 sąd odwoławczy zmniejszył karę pozbawienia wolności do 14 miesięcy, a także obniżył okres utraty biernego prawa wyborczego do roku[3].
Przez rok pracował jako wykładowca w École nationale d’administration publique w Montrealu. W 2006 powrócił do krajowej polityki, kiedy to wygrał wybory na urząd burmistrza Bordeaux. 18 maja 2007 został ministrem stanu ds. środowiska, zrównoważonego rozwoju, energii i transportu w pierwszym gabinecie François Fillona. W czerwcu tego samego roku w drugiej turze wyborów do Zgromadzenia Narodowego minimalnie przegrał z kandydatem Partii Socjalistycznej. W związku z powyższym 18 czerwca podał się do dymisji[4], zgodnie z ustaloną wcześniej przez premiera zasadą, wedle której ci z ministrów, którzy będą kandydowali do parlamentu i nie zostaną wybrani, złożą rezygnację.
W 2008 skutecznie ubiegał się o urząd mera Bordeaux na kolejną kadencję, wygrywając w pierwszej turze z wynikiem ponad 56% głosów[5]. Reelekcję uzyskał również w 2014.
14 listopada 2010 powrócił w skład rządu, obejmując stanowisko ministra stanu, ministra obrony i spraw kombatantów w trzecim gabinecie François Fillona[6], 27 lutego 2011 został w tym samym gabinecie ministrem spraw zagranicznych i europejskich, urząd ten sprawował do 15 maja 2012.
W 2016 Alain Juppé wziął udział w prawyborach przed wyborami prezydenckimi w 2017, które zorganizowała centroprawica skupiona wokół partii Republikanie (będącej następczynią UMP). W pierwszej turze zajął drugie miejsce z wynikiem 29% głosów[7]. W drugiej turze z wynikiem 33% głosów przegrał ze swoim kontrkandydatem François Fillonem[8].
W styczniu 2019, negując linię przyjętą przez przewodniczącego Republikanów Laurenta Wauquieza, ogłosił ostatecznie swoje wystąpienie z tej partii[9]. W marcu 2019 zakończył pełnienie funkcji mera, w tym samym miesiącu zasiadł w Radzie Konstytucyjnej na dziewięcioletnią kadencję[10].
Odznaczenia
edytujOdznaczony z urzędu Legią Honorową II klasy oraz Orderem Narodowym Zasługi I klasy, a także m.in. Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej[11].
Skład rządów Alaina Juppé
edytujPierwszy gabinet (od maja do listopada 1995)
edytuj- Alain Juppé – premier[12]
- Hervé de Charette – minister spraw zagranicznych
- Charles Millon – minister obrony
- Jean-Louis Debré – minister spraw wewnętrznych
- Alain Madelin – minister gospodarki i finansów (do 25 sierpnia 1995)
- Jacques Toubon – minister sprawiedliwości
- Yves Galland – minister przemysłu
- François Bayrou – minister edukacji narodowej, szkoleń zawodowych, szkolnictwa wyższego i nauki
- Jacques Barrot – minister pracy i dialogu społecznego
- Pierre Pasquini – minister ds. weteranów i ofiar wojen
- Philippe Douste-Blazy – minister kultury
- Philippe Vasseur – minister rolnictwa, rybołówstwa i gospodarki żywnościowej
- Corinne Lepage – minister środowiska
- Jean-Jacques de Peretti – minister terytoriów zamorskich
- Bernard Pons – minister transportu, planowania regionalnego i zaopatrzenia
- Roger Romani – minister ds. kontaktów z parlamentem
- Élisabeth Hubert – minister zdrowia publicznego i ubezpieczeń zdrowotnych
- Pierre-André Périssol – minister mieszkalnictwa
- Françoise de Panafieu – minister turystyki
- François Fillon – minister technologii informatycznych i poczty
- Jean Puech – minister służb publicznych
- Jean-Pierre Raffarin – minister ds. średniej i małej przedsiębiorczości, handlu i przemysłu morskiego
- Claude Goasguen – minister ds. reform, decentralizacji i obywatelstwa
- Colette Codaccioni – minister ds. solidarności pokoleń
- Eric Raoult – minister ds. integracji i przeciwdziałania wykluczeniom
- Jean Arthuis – minister planowania (od 25 sierpnia 1995 także minister gospodarki i finansów)
- ministrowie delegowani (ministres délégués): Jacques Godfrain, Michel Barnier
Drugi gabinet (od listopada 1995 do czerwca 1997)
edytuj- Alain Juppé – premier[12]
- Hervé de Charette – minister spraw zagranicznych
- Charles Millon – minister obrony
- Jean-Louis Debré – minister spraw wewnętrznych
- Jean Arthuis – minister gospodarki i finansów
- Jacques Toubon – minister sprawiedliwości
- Franck Borotra – minister przemysłu, poczty i telekomunikacji
- François Bayrou – minister edukacji narodowej, szkoleń zawodowych, szkolnictwa wyższego i nauki
- Jacques Barrot – minister pracy i stosunków społecznych
- Philippe Douste-Blazy – minister kultury
- Philippe Vasseur – minister rolnictwa, rybołówstwa i gospodarki żywnościowej
- Guy Drut – minister młodzieży i sportu
- Corinne Lepage – minister środowiska
- Bernard Pons – minister transportu, mieszkalnictwa, turystyki i zaopatrzenia
- Roger Romani – minister ds. kontaktów z parlamentem
- Dominique Perben – minister służb publicznych, reform i decentralizacji
- Jean-Claude Gaudin – minister ds. polityki miejskiej i regionalnego planowania
- Jean-Pierre Raffarin – minister ds. średniej i małej przedsiębiorczości, handlu i przemysłu morskiego
- ministrowie delegowani (ministres délégués): Pierre Pasquini, Jean-Jacques de Peretti, Guy Drut, Pierre-André Périssol, Jacques Godfrain, Michel Barnier, Anne-Marie Couderc, Alain Lamassoure, Yves Galland, François Fillon, Éric Raoult
Przypisy
edytuj- ↑ Profil na stronie Parlamentu Europejskiego. [dostęp 2016-04-13].
- ↑ Francja: Były premier Alain Juppe skazany!. psz.pl, 30 stycznia 2004. [dostęp 2016-04-13].
- ↑ Powrót byłego premiera, „Gazeta Wyborcza” nr 282 z 2 grudnia 2004, s. 10.
- ↑ Battu, Alain Juppé démissionne du gouvernement. lefigaro.fr, 17 czerwca 2007. [dostęp 2016-04-13]. (fr.).
- ↑ Un triomphe pour Alain Juppé. 20minutes.fr, 20 marca 2008. [dostęp 2016-04-13]. (fr.).
- ↑ Communiqué de la Présidence de la République. elysee.fr, 14 listopada 2010. [dostęp 2016-04-13]. (fr.).
- ↑ Les résultats: Résultats provisoires de la Primaire ouverte de la droite et du centre. primaire2016.org. [dostęp 2016-11-29]. (fr.).
- ↑ Les résultats: Résultats provisoires de la Primaire ouverte de la droite et du centre. primaire2016.org. [dostęp 2016-11-29]. (fr.).
- ↑ Pour Juppé, Les Républicains, c’est fini!. leparisien.fr, 3 stycznia 2019. [dostęp 2019-01-05]. (fr.).
- ↑ Alain Juppé, Jacques Mézard et François Pillet prêtent serment à l’Élysée pour le Conseil constitutionnel. europe1.fr, 11 marca 2019. [dostęp 2011-03-21]. (fr.).
- ↑ M.P. z 2000 r. nr 23, poz. 477.
- ↑ a b Présidents de la République et Gouvernements sous la Ve République. assemblee-nationale.fr. [dostęp 2024-08-17]. (fr.).
Bibliografia
edytuj- Alain Juppé na stronie Zgromadzenia Narodowego XII kadencji. [dostęp 2016-04-13]. (fr.).