Guadalajara (Mexiko)
Guadalajara Mexiko erdi-mendebaldeko hiri bat da, herrialdeko handienetan bigarrena, eta Jalisco estatuko hiriburua. Río Grande de Santiago ibaia igarotzen da bertatik. 2010ean 1.495.182 biztanle zituen,[1] eta 4.424.252 biztanle Zapopan, Tlaquepaque, Tonalá, Tlajomulco, Zapotlanejo eta Ixtlahuacán del Río udalerriak ere hartzen dituen metropoli eremuak.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Klima
[aldatu | aldatu iturburu kodea] ![]() ![]() | |||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 35.0 | 38.0 | 39.0 | 41.0 | 39.0 | 38.5 | 37.0 | 36.5 | 36.0 | 35.0 | 32.0 | 33.0 | ' |
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 24.7 | 26.5 | 29.0 | 31.2 | 32.5 | 30.5 | 27.5 | 27.3 | 27.1 | 27.1 | 26.4 | 24.7 | 27.9 |
Batez besteko tenperatura (ºC) | 17.1 | 18.4 | 20.7 | 22.8 | 24.5 | 23.9 | 22.0 | 21.9 | 21.8 | 21.0 | 19.2 | 17.5 | 20.9 |
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 9.5 | 10.3 | 12.3 | 14.3 | 16.4 | 17.3 | 16.5 | 16.4 | 16.5 | 14.9 | 12.1 | 10.3 | 13.9 |
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -1.5 | 0.0 | 1.0 | 0.0 | 1.0 | 10.0 | 9.0 | 11.0 | 10.0 | 8.0 | 3.0 | -1.0 | ' |
Euria (mm) | 15.6 | 6.6 | 4.7 | 6.2 | 24.9 | 191.2 | 272.5 | 226.1 | 169.5 | 61.4 | 13.7 | 10.0 | 1002.4 |
Euri egunak (≥ 0.1 mm) | 2.1 | 1.2 | 0.7 | 1.1 | 3.5 | 15.2 | 21.6 | 20.0 | 15.5 | 6.4 | 1.8 | 1.8 | 90.9 |
Eguzki orduak | 219.6 | 239.3 | 264.9 | 264.3 | 291.1 | 221.5 | 198.5 | 210.7 | 191.1 | 223.5 | 232.3 | 187.0 | 2743.8 |
Hezetasuna (%) | 54 | 48 | 45 | 40 | 43 | 61 | 72 | 73 | 73 | 67 | 60 | 60 | 58 |
Iturria (1): Servicio Meteorologico Nacional[2][3] | |||||||||||||
Iturria (2): Colegio de Postgraduados (humidity and sun)[4] |
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kristobal Oñatek sortu zuen (1530), eta Nueva Galiciako barrutiko hiriburu izan zen.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Merkataritzagunea da. Industria ugari dago: jakiak, ehunak, metalak.
Ondarea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Alde zaharrean estilo kolonialeko eraikuntza ugari dira, katedrala haien artean (XVI.-XVII. mendeak). Gobernuaren jauregia (XVIII. mendea). Santa Monika eliza barrokoa (XVII. mendea). Artzapezpikuaren egoitza da. Unibertsitatea dauka.
1980an UNESCOk Cabañas babes-etxea Gizateriaren Ondare izendatu zuen.[5]
Irudi galeria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Herri, hiri eta lurralde senidetuak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Guadalajara ondorengo herri, hiri eta lurraldeekin senidetuta dago:
|
|
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2017-11-05 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
- ↑ Instituto Nacional de Estadística y Geografía. Guadalajara: resumen municipal. (Noiz kontsultatua: 2017-11-5).
- ↑ NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1951-2010. SERVICIO METEOROLÓGICO NACIONAL (Noiz kontsultatua: August 30, 2012).
- ↑ Extreme Temperatures and Precipitation for Guadalajara 1931-2010. Servicio Meteorológico National (Noiz kontsultatua: January 21, 2013).
- ↑ Normales climatológicas para Guadalajara, Jalisco.. Colegio de Postgraduados (Noiz kontsultatua: January 8, 2013).
- ↑ (Ingelesez) UNESCO. (1997-7-1). World Hertitage List, Guadalajara, Mexico, No. 815. .
- ↑ (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
- ↑ (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
- ↑ (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
- ↑ a b (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
- ↑ (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
- ↑ (Ingelesez) Sister Cities International. (Noiz kontsultatua: 2018-07-27).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Udal webgunea, guadalajara.gob.mx